Plus

Samen aan het ontbijt: in het Botel slapen toeristen, Oekraïners en nu ook Syrische vluchtelingen

In het Amstel Botel bij de NDSM-werf verblijven Oekraïners, budgettoeristen en asielzoekers naast elkaar. ‘We komen elkaar tegen bij het ontbijt.’

Lorianne van Gelder
Op het Botel verblijven sinds een week 120 extra asielzoekers, die per vier een kamer delen.  Beeld Jakob van Vliet
Op het Botel verblijven sinds een week 120 extra asielzoekers, die per vier een kamer delen.Beeld Jakob van Vliet

Op zaterdag, de dag dat er in Budel nog wordt geprotesteerd bij het asielzoekerscentrum tijdens de jaarlijkse ‘Open AZC dag’, staat Ziad (42) uit Syrië op de loopplank van het Botel zijn koffie te drinken in de zon. Het is er rustig en gemoedelijk. Ziad verblijft sinds een week in het Botel, dat grote, voormalige cruiseschip dat al sinds 2008 als budgethotel bij de NDSM-werf ligt. Hij was eerst in Ter Apel, daarna kortstondig in Zoutkamp, in afwachting van het moment dat hij zich kon aanmelden, toen weer Ter Apel, en vervolgens kon hij in een bus naar Amsterdam.

In Ter Apel moest hij zeven dagen buiten slapen. Maar dan nog, van Ziad zul je geen onvertogen woord over de asielprocedure in Nederland horen. Het was niet ideaal daar, maar nu heeft hij het goed. Hij is blij met zijn kamer met drie huisgenoten in stapelbedden in het budgethotel. Hij krijgt drie keer per dag te eten, er is een wasservice, en vooral: “Het is hier veilig, dus ik heb geduld.”

Wat hij niet doet, is te ver van het schip vandaan gaan. Want als de bus terug naar Ter Apel er ineens weer is, of hem naar een volgende locatie brengt, dan wil hij er wel bij zijn. “Ik wil niet weer vanaf nul moeten beginnen met mijn aanvraag.” In het Botel kan hij vooralsnog in elk geval een week blijven. Daarna is het onzeker. Wellicht gaat hij naar het cruiseschip dat zondag 25 september aankwam in het Westelijk Havengebied, en vanaf oktober plaats moet bieden aan 1000 asielzoekers – al weet hij dat nog niet.

120 bedden regelen

Bijna 30.000 asielzoekers in Nederland wachten op dit moment op een beslissing of ze mogen blijven of niet, bijna een record, alleen in 2015 was dat aantal iets hoger. Sinds de asielopvang deze zomer een nationale crisis werd omdat vluchtelingen buiten moesten slapen vanwege de drukte bij het aanmeldcentrum in Ter Apel, hebben verschillende gemeenten noodopvang georganiseerd.

Amsterdam deed dat rap, en huisvest nu tijdelijk vluchtelingen in meerdere hotels en in enkele sporthallen in de stad. Het Botel is er een van, en verkeert in een interessante situatie: behalve de 120 nieuwe vluchtelingen, leven in het varende hotel ook 160 Oekraïners (op de bovenste twee verdiepingen) en is het nog open voor toeristen (in de vleugel achter de receptie).

Toen eigenaar Yong Chang het verzoek kreeg van de gemeente om 120 asielzoekers onder te brengen, twijfelde hij wel even. Zes maanden had hij Oekraïense vluchtelingen onder zijn hoede, en dat ging uitstekend. Ze hadden zelfs de beveiliging teruggebracht. Maar van de ene op de andere dag 120 bedden regelen, 900 maaltijden koken en toeristen die al een kamer hadden gereserveerd omboeken: dat is nogal wat, zelfs als er een vergoeding van de gemeente tegenover staat. “Ik heb ja gezegd. Ik ben ook niet rijk geboren, ik wil graag wat terug doen,” zegt Chang. Om de druk op de keuken het hoofd te bieden, helpt hij zelf mee.

Toeristen uit Frankfurt

Inmiddels is de beveiliging weer opgeschroefd. “Er komen alleen mannen, omdat ze met zijn vieren op een kamer slapen, dus dan gebeurt er wel eens wat, een knokpartijtje bijvoorbeeld. Op een gegeven moment ben je toch uitgepoold,” zegt Henk Kwaad, al 20 jaar manager op de boot. “We weten dat we duidelijke regels nodig hebben, dan gaat het meestal goed. Dat hebben we geleerd van de tijd dat we daklozen opvingen tijdens de coronacrisis.”

In de lounge beneden, naast de eetzaal, zitten tientallen mannen aan tafel te wachten en te praten. Het COA is verantwoordelijk voor de mannen en organiseert taalles en zet wat sportactiviteiten op. Op de bank tegenover de bar zitten twee oudere dames uit Frankfurt omringd door koffers. Nee, ze wisten niet dat er ook vluchtelingen in het Botel sliepen, maar ze hebben er ook weinig van gemerkt, zeggen ze. Toeristen worden niet vooraf geïnformeerd dat er ook vluchtelingen op het schip verblijven.

Ook de Oekraïense bewoners vinden de nieuwe situatie niet zo bijzonder. De verdiepingen waar zij zitten zijn boven, de nieuwkomers slapen beneden. Bij hen staan inmiddels een koelkast, een stellage met kleding en schoenen, hun kamers zijn opgeleukt met home sweet home-hartjes en kamerplanten. “We komen elkaar wel tegen bij het ontbijt, verder is er weinig contact,” zegt Tatjana, die hier sinds april verblijft.

Onlangs vroeg de gemeente om een week verlenging van de noodopvang, totdat het cruiseschip in het Westelijk Havengebied gereed is. Eigenaar Chang ging akkoord. “Als we maar weer plek hebben voor toeristen als ADE half oktober begint.” De Oekraïense bewoners mogen nog zeker tot 2023 blijven.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden