PlusInterview

Publicist: ‘Steunbetuiging Turkse gemeenschap voor bedreigde Gül zou hét verschil maken’

De doodsbedreigingen aan het adres van schrijver Lale Gül zijn volgens Yesim Candan (45) hét moment voor de Turks-Nederlandse gemeenschap om van zich te laten horen. Maar waarom komt het dan toch niet tot een gezamenlijk statement?

Yesim Candan. Beeld Hollandse Hoogte / Merlijn Doomernik
Yesim Candan.Beeld Hollandse Hoogte / Merlijn Doomernik

Yesim Candan, zelf columnist/publicist met Turkse roots, is zich kapot geschrokken van ‘alle bagger’ die er de afgelopen weken is uitgestort over Lale Gül. De schrijver debuteerde recent met de autobiografische roman Ik ga leven over haar beklemmende jeugd in een streng-islamitisch Turks gezin in Amsterdam-West. “Ongelooflijk wat er afkomt op een schrijver die een inkijk in dit deel van de Turkse gemeenschap geeft. Dat ze de ergste doodsbedreigingen op sociale media krijgt, dat er afbeeldingen met pistolen worden gestuurd, dat ze wordt gedwongen zich schuil te houden.”

Hoog tijd dus, vond Candan, voor een breed gedragen steunbetuiging vanuit de Turkse gemeenschap voor de bedreigde Gül. Maar dat statement is ‘helaas’ niet gelukt. “Ik heb allerlei prominenten aangeschreven, maar uiteindelijk wilden er maar een paar meedoen. De anderen hadden hun redenen ervan af te zien. Maar ik gelóóf ook in de Turkse gemeenschap, dus misschien komt het er nog van. Misschien is er gewoon meer tijd nodig.”

Ontzettend jammer, vindt ze, want zo’n statement had hét verschil kunnen maken. “Het zou een duidelijk signaal hebben afgegeven aan bedreigers uit streng-islamitische kring: de Turkse gemeenschap pikt dit niet. In Nederland is er vrijheid van meningsuiting en die geldt óók voor een schrijver wier boek je misschien verafschuwt.” Het gevaar voor Gül is ernstig én reëel, benadrukt ze. “Ik ben heel bezorgd. Iedereen die de Turkse gemeenschap kent, weet dat eer en trots belangrijke waarden zijn. Wie weet wat er gebeurt als mensen zich daarin voelen aangetast?”

Inmiddels is er het manifest ‘Laat Lale vrij’ van voormalig D66-Kamerlid Bert Bakker. Is dat niet voldoende?

“Natuurlijk is het goed dat dat er is. Vooral omdat het door zeer verschillende mensen is ondertekend, van Fred Teeven van VVD tot Gert-Jan Segers van CU. Maar ik mis bijvoorbeeld de naam van Mark Rutte. Die moet als premier zeggen: tot hier en niet verder. En ik mis de Kamerleden van Denk met hun grote Turkse achterban. Die kunnen zich stelliger in het debat mengen. En elk statement is natuurlijk pas écht iets waard als er actie op volgt. De bedreigers van Gül moeten worden opgespoord en bestraft. Nu denken veel mensen dat ze met de vreselijkste dingen weg kunnen komen.”

Zijn Gül en haar boek niet ook tekens dat steeds meer vrouwen uit een streng Turks milieu in Nederland durven los te breken?

“Dat is nu precies wat Nederlanders inderdaad heel graag willen geloven. Dat het allemaal een kwestie van tijd is tot de emancipatie van vrouwen uit dit deel van de Turkse gemeenschap rond is. Wat ik zie, is het tegenovergestelde. Er is binnen Nederland nog steeds een afgesloten Turkse community met heel eigen normen en waarden. Een parallelle samenleving, waarvan veel Nederlanders geen weet hebben. Daarom is het boek van Gül ook zo belangrijk. Nee, als er al íéts gebeurt na deze ellende, is het dat Turkse vrouwen uit deze gemeenschap het nóg enger vinden om hun eigen weg te gaan. Ik wil trouwens wel voorkomen dat mensen nu denken dat alle Turkse vrouwen in Nederland onvrij zijn – daar is natuurlijk geen sprake van. Er zijn tal van progressieve, geëmancipeerde Turkse vrouwen.”

Ben je zelf niet bang je te laten horen?

“Ik ben in een vrijere omgeving dan Lale Gül opgegroeid en kan me makkelijker uitspreken. Maar ook ik heb, als ik over de islam schreef, mijn portie bedreigingen gehad. En ik weet dus dat er van die bedreigingen geen werk wordt gemaakt. De keren dat ik op het politiebureau zat, bleken de agenten er niks van te snappen. Niks. Onbegrijpelijk. Want wie kan er na de moord op Theo van Gogh nog nonchalant doen over haat en woede uit streng-islamitische kring?”

Gül last ‘mediapauze’ in

Tot voor kort kende niemand haar, maar sinds haar baanbrekende debuut Ik ga leven staat de Amsterdamse 23-jarige schrijver Lale Gül hoog in de bestsellerlijsten. De autobiografische roman verhaalt over de Turks- Nederlandse Büsra die zich heftig tegen haar streng-islamitische opvoeding in Amsterdam-West afzet. Dat het boek stof zou doen opwaaien, had Gül naar eigen zeggen wel verwacht, maar ze reageert verbijsterd op de heftigheid. Ze heeft na alle intimidatie en bedreigingen een ‘mediapauze’ ingelast.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden