PlusAchtergrond

Opnieuw blijken studio’s van Change= te mooi om waar te zijn, nu in Zuidoost

Wooncomplex Change= aan het Elizabeth Cady Stantonplein in Zuidoost.Beeld Het Parool

Opnieuw komt verhuurder Change= in opspraak met studio’s die te mooi om waar blijken te zijn. Volgens bewoners van het tweede wooncomplex aan het Elizabeth Cady Stantonplein in Zuidoost komt Change= beloften niet na door faciliteiten te bieden die niet bestaan. Toch moet er voor worden betaald.

“Op papier klonk het geweldig, maar nu blijkt dat ik ben komen wonen op een plek waar er simpelweg niet aan de verwachtingen wordt voldaan,” zegt de 24-jarige Nina (gefingeerde naam). De bewoners van de flat in Zuidoost zouden zijn toegezegd dat in het complex onder andere een restaurant, een cafetaria en een gezondheidscentrum zou komen. Ook zouden er deelauto’s beschikbaar worden gesteld. Maar dat staat al anderhalf jaar ‘op de planning’, zegt Nina. 

Het blijkt een repeterend verhaal. In Nieuw-West werden al eerder, in het voorjaar van 2017, zo’n 500 studio’s door Change= opgeleverd. Er werd een levendige community van medebewoners voorgespiegeld, met deelauto’s en yogalessen in de binnentuin.  En onderin het gebouw zouden een kapper, rijschool en tandarts verschijnen. Maar anderhalf jaar na oplevering bleken veel van deze toezeggingen niet waargemaakt. Wel moesten de bewoners een kale huur van 550 euro betalen plus bijkomende kosten, wat het totaal bracht op circa 750 euro per maand. 

De tweede flat in Zuidoost, opgeleverd in 2019, biedt 600 sociale huurappartementen en is - net als het complex in Nieuw-West - bedoeld voor ‘werkende jongvolwassenen in de leeftijd tussen 18 en 35 jaar’. Begin vorig jaar ontvingen de eerste bewoners de sleutel van hun gloednieuwe studio van zo'n 30 vierkante meter. De huur? Een schappelijke prijs van 610 euro. Althans, zo wordt op de website van Change= (spreek uit: Changes) geadverteerd. 

Ook in Zuidoost blijft het daar niet bij. Want Change= biedt naar eigen zeggen niet alleen ‘woonruimte met high-end-faciliteiten’, maar ook gedeelde ruimtes ‘waar je samenkomt om te sporten, eten of gewoon gezellig een film kan kijken op groot scherm’. Verder belooft de beheerder ‘enorm in de veiligheid en de zorg van haar community’ te investeren. 

De faciliteiten en diensten brengen wel wat extra maandelijkse kosten met zich mee. Zo wordt er nog eens 91 euro gerekend voor servicekosten en internet en 49 euro voor ‘community services’. Het gebruik van onder meer het laminaat en de gordijnen kost zo'n 24 euro. Al bij al zou het totaalbedrag dus uitkomen op een bedrag van zo'n 775 euro.

Niet bestaande faciliteiten

Buiten de vraag of Change= met dit bedrag niet voorbijgaat aan het doel om ‘betaalbare huisvesting voor werkende jongeren in Amsterdam te bieden’, klopt het volgens de 23-jarige Tom (gefingeerde naam) niet helemaal. Hij zegt maandelijks 810 euro te moeten afdragen; de werkelijke kosten voor de kale huur liggen een stuk hoger. Maar dat noemt hij niet het meest heikele punt. “Wat echt niet kan is dat je verplicht moet betalen voor diensten en faciliteiten die vaak niet eens bestaan.”

Bij Tom begon zijn verontwaardiging door de verplichte betaling van 150 euro aan ‘opleverkosten’ tijdens de inschrijving. “Vervolgens word je gedwongen om die ‘community’-kosten bovenop je huur te betalen, voor faciliteiten waar je zelf niet per se op zit te wachten.” 

Grijs gebied

Los van de kwestie of de bijkomende kosten voor de community services wel of niet verplicht zouden zijn, creëert Change= met deze ‘uitvinding’ een ‘zeer grijs gebied’, vindt Tom. Want waar de wetgeving voor de ‘normale’ servicekosten bepaalt dat er geen winst over mag worden gemaakt en dat transparantie verplicht is, zou dat niet gelden voor deze bijzondere kostenpost.

Gert Jan Bakker, consulent Meldpunt Ongewenst Verhuurgedrag bij Stichting !Woon, stelt Tom in zijn gelijk. “Wat Change= met die ‘community’-kosten doet, is heel opvallend en bovendien nieuw. Daarom staan wij de bewoners bij om deze constructie ter discussie te stellen.” 

Maar zolang de rechter geen oordeel velt over het toestaan van de kostenpost en het verplicht stellen ervan, kan Change= zijn gang blijven gaan. “Ze proberen het gewoon,” zegt Bakker.

Dat het een manier is om geld te verdienen, staat volgens Bakker buiten kijf. Hij ziet dit fenomeen dan ook vaker voorbij komen. In eerste instantie wordt een relatief lage kale huur aangeboden zodat de jongeren nog recht hebben op huurtoeslag. Vervolgens komen er nog ‘flinke kosten’ bij, ten bate van de verhuurder. “Het is gedwongen winkelnering, want accepteer je het niet, dan ook geen woning.” 

Accepteren

Dat er niets anders op zit dan instemmen met de kosten, begrijpen de twee bewoners van het complex in Zuidoost. “Er bestaat natuurlijk een enorme druk op de Amsterdamse huizenmarkt en daarom ben je blij met een woning. Ook al kunnen een aantal zaken niet door de beugel; die moet ik dan toch maar accepteren,” aldus Nina.

In 2018 reageerde Change=-directeur Ralph Mamadeus in Het Parool op de vermeende misstanden binnen de flat in Nieuw-West. Hij erkende toen dat zijn bedrijf nog niet alle beloofde diensten heeft waar kunnen maken, maar stelde dat de contractuele beloftes wel zijn nagekomen. ‘Elk kwartaal wordt het beter’, zei hij toen. 

Inmiddels, anderhalf jaar verder, zouden er nog altijd bepaalde beloftes vanuit Change= niet zijn waargemaakt. Zo meldt de 30-jarige Dennis (niet zijn echte naam) dat het restaurant in het complex in Nieuw-West bijvoorbeeld nog altijd niet open is. Ook spreekt hij zijn ongenoegen uit over onvoorziene hoge kosten. Het aansluiten van een wasmachine kostte hem bijvoorbeeld 445 euro, een bedrag dat op het moment van inschrijven niet bekend was.

Maatschappelijk concept

Bas Boorsma, woordvoerder van Change=, betreurt het dat de bewoners ontevreden zijn over de ‘community’-kosten. “Het bedrag maakt mogelijk dat we überhaupt een pand kunnen bouwen en ontwikkelen zoals het nu is. Wij bieden een maatschappelijk concept waarbij we met de gezamenlijke ruimtes, workshops en activiteiten een ‘community’ willen vormen.” Het gaat bij Change= om ‘meer dan een pand met woningen’. 

Om het doel van het concept te kunnen waarborgen, zijn de kosten voor community services ‘hard nodig’. “Je moet die kosten ergens inbrengen zonder de kale huurprijs omhoog te halen,” aldus Boorsma. “Als we het ‘transparant’ zouden maken en op een hoop gooien met de huurprijs, dan kom je nooit op een kale huurprijs die start in de 600.” Change= zegt bewust te hebben besloten om de kosten te scheiden.

Toch snapt Boorsma het sentiment van de bewoners wel als het aankomt op de ‘diensten waarin niet wordt gefaciliteerd, maar wel voor wordt betaald’. “Kennelijk gaat er iets mis en wij hebben ook nog echt wel wat huiswerk te doen.” Maar volgens Boorsma zijn er geen beloftes gemaakt en is er gezegd dat er naar ‘zoveel mogelijk diensten waar mogelijk’ wordt toegewerkt.

Belazerd

Dat wil niet zeggen dat de kosten die onder meer voor de community services worden gemaakt in de tussentijd in eigen zak belanden. “Niemand wordt belazerd.” Boorsma benadrukt dat veel nog in ontwikkeling is. Zo wordt er bijvoorbeeld hard gewerkt aan het openen van het gezondheidscentrum in Zuidoost, maar ‘dat kost tijd’. Een exacte datum van opening kan hij daarom ook niet geven. 

Bij de ontwikkeling van Change= zijn ook de bewoners nodig, vindt de woordvoerder. Graag ziet hij dat ze zelf met ideeën komen die Change= mogelijk voor hen kunnen realiseren, mits haalbaar. “Gebruik wat we bieden,” stelt Boorsma, “maar draag ook bij aan het concept.” 

Want ook aan het concept zijn kosten verbonden, benadrukt Boorsma. “Als je dat vervelend vindt, dan moet je hier niet voor kiezen. Het hoeft niet.”

De namen van de geciteerde bewoners zijn bij de ­redactie bekend.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden