Plus

Niets is wat het lijkt op de Bloemenmarkt

Op de Bloemenmarkt is niets wat het lijkt. Of eigenlijk ook weer wel: het is een grote toeristenfuik, waar het steeds moeilijker wordt om bloemen te kopen.

Fotograferende toeristen bij de zaak van Saarloos. Ze blokkeren de toegang voor klanten. Beeld Dingena Mol

No pictures allowed inside staat er op het bordje tussen de emmers met gerbera's, rozen en zonnebloemen, waar een groepje toeristen tussen staat om er foto's van te maken. Bloemist Michael Saarloos (65) zucht. "Ach, ik denk alleen maar: nog vier weken."

Al 45 jaar werkt Saarloos op de Bloemenmarkt. Deze week werd bekend dat hij zijn zaak verplaatst. Dat was zelfs in het buitenland nieuws, laat hij op zijn telefoon zien: Amsterdam's last floating florist closes, blaming tourists - aldus The Guardian.

"Ik wil graag door met de bloemen, maar niet op deze plek," zegt zijn zoon Julien (26). "Als je het hier wilt volhouden, moet je meedoen met de rest: bollen, klompen en souvenirs verkopen. Daar heb ik geen zin in."

Dus gaat de zaak naar de Gasthuismolensteeg, iets verderop. "We hebben voldoende werk, maar dat komt niet door de toeristen," zegt Michael. "Die maken het juist moeilijker, doordat ze overal aanzitten en de boel blokkeren."

"Parijs, Rome, Bangkok. Overal ter wereld zijn echte bloemenmarkten," zegt Julien. "En hier in Amsterdam, bekend om de bloemen? Hier is niets meer. Toeristen komen hier aan ons vragen waar de rest van de bloemenkramen zijn. Ik schaam me er gewoon voor."

Geen bollenseizoen
Zo is bijna voltooid wat al in de jaren negentig is ingezet. Amsterdammers gingen toen al voor hun bloemen steeds vaker naar andere bloemenwinkels, de grote tuincentra en de supermarkten. Al in 1993 waren drie van de zeventien plaatsen omgebouwd tot souvenirshops en waren er zorgen over het voortbestaan van de markt.

Met een bepaling in de erfpachtvoorwaarden heeft de gemeente destijds proberen af te dwingen dat de bloemenmarkt geen souvenirmarkt zou worden: maximaal 25 procent van de oppervlakte mag sindsdien gebruikt worden voor souvenirs. De rest moet bestaan uit bloemen, planten, struiken, bomen, zaden en bollen.

Dat heeft niet het gewenste effect gehad. In de afgelopen tien jaar is het assortiment monotoon geworden: naast souvenirs zijn het vooral bloembollen. Dat is volgens de regels van het erfpachtcontract, maar dat is dan ook het enige.

"Wij vinden het een heel treurige plek. Een toeristenfuik vol meuk en overjarige bloembollen," zegt André Hoogendijk, de adjunct-directeur van de Koninklijke Algemeene Vereeniging voor Bloembollencultuur.

Hij vertelt dat er geen tuincentrum is die op dit moment tulpenbollen verkoopt: het bollenseizoen loopt van september tot december. "Als ze dan niet in de grond zitten en geen winter meemaken, gaat de groeikracht eruit. Het is rotzooi. Restpartijen tegen extreme prijzen."

Als er iets uit de bol omhoog komt, is het vaak niet waar de klant voor heeft betaald. "Neem de zakjes met blauwe tulpen. Onze vereniging is als de burgerlijke stand voor alle tulpen ter wereld. We kennen meer dan achtduizend verschillende tulpen, maar niet een die blauw is. Die kleur bestaat niet. Dat kan niet."

Paars is bijna blauw
Ondernemers op de markt hebben overal een antwoord op. Ze zeggen de bollen te koelen, zodat er wel degelijk iets uitkomt. Een paarse bol lijkt bijna blauw. Van Oil of Olaz wordt je toch ook niet echt jonger? Loop een dag op de markt rond en je hoort dat niemand die met bollen werkt, ooit in de hemel komt. Dat er gerust een rode bol ingaat, als de oranje op is, maar dat zonder tulpenbollen de markt allang niet meer had bestaan.

Die Saarloos moet trouwens niet zeuren en natrappen, zeggen zijn collega's: hij had zich gewoon moeten aanpassen aan de markt. En als hij een hekel aan toeristen heeft, waarom heeft hij dan nu een pannenkoekenzaak aan de markt gekocht?

"Ja, dat klopt," zegt Saarloos. "Maar dat heeft toch niets met bloemen te maken? Dat gaat mijn dochter doen, voor mij is het alleen een investering. En ze zijn gewoon jaloers: iedereen zat te azen op die zaak."

Keizerskroon
Zo is niets wat het lijkt op de Bloemenmarkt. Want ook de bloemen gaan niet verdwijnen. Tenminste, dat zegt Felipe Liebano, mede-eigenaar van Laddrak Bouquet. Dat bedrijf runt al vijf kiosken vol souvenirs en bollen op de markt en heeft de zaak van Saarloos overgenomen. "Ik vind bloemen ook leuk, dus ik wil zijn vak gaan leren en daar bloemen blijven verkopen. Niet alleen maar bloemen, want je moet wel wat verdienen, maar de bloemen verdwijnen niet helemaal."

Maar ja, hoe betrouwbaar is een bedrijf dat - zoals AT5 eerder aantoonde - lange tijd structureel te weinig bloembollen in de zakjes deed? Nu verkopen ze voor 3,50 per stuk bollen van de keizerskroon. Populair bij toeristen, maar nergens anders in Nederland te krijgen op dit moment. "In dat zakje zitten echte bollen, honderd procent. We koelen slim," zegt Liebano, die een paar uur later de leverancier de schuld geeft, als het toch gewoon een bol van een tuberoos blijkt te zijn. "Nee, dit is gewoon niet leuk van de leverancier. We hebben ze uit de winkel gehaald."

Michael Saarloos verplaatst zijn zaak op de Bloemenmarkt. Beeld Dingena Mol

Bollen die niet opkomen

Stadsdeel Centrum gaat op korte termijn een 'integrale controle' uitvoeren op de Bloemenmarkt, waarbij onder andere wordt gekeken of het erfpachtcontract wordt nageleefd. Dat is voor het eerst sinds 2013. "Amsterdam verandert en het probleem van winkeldiversiteit speelt bijvoorbeeld ook op de Zeedijk en de Haarlemmer­straat. Je kunt niet alles tegelijk doen, dus nu is de Bloemenmarkt pas aan de beurt," zegt stadsdeelbestuurder Ilse Griek. "Wij vinden het ook kwalijk dat mensen daar bollen kopen die niet opkomen. We moeten om de tafel met de ondernemers, om er samen weer een mooie bloemenmarkt voor Amsterdammers van te maken."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden