PlusExclusief

Moeder van vermoorde Famke (14): ‘Heel pijnlijk rapport om te lezen’

Ineke, de moeder van de 14-jarige Famke Koeman die in december vorig jaar door haar vader werd doodgeschoten, staat achter de conclusies van het onderzoek Onmacht van Corinne Dettmeijer, naar de dood van Famke. Ineke en haar man Richard voelen zich erkend in de conclusie dat de hulpverlening tekort is geschoten en dat Ineke buitenspel is gezet.

Kaarsjes en bloemen voor het huis van Famke in de Eerste Atjehstraat.  Beeld Joris van Gennip
Kaarsjes en bloemen voor het huis van Famke in de Eerste Atjehstraat.Beeld Joris van Gennip

Want zo voelde het de laatste twee jaar ook voor Ineke en haar man Richard. “Tegelijkertijd is het ook heel pijnlijk om de conclusies te lezen,” zegt Ineke. “De titel van het rapport geeft precies onze strijd weer: de onmacht die wij voelden en de onmacht van alle instellingen om iets aan de situatie van Famke te doen. Wij hebben die slechte samenwerking aan den lijve ervaren en zagen ons kind verdrinken maar we konden er niets tegen doen.”

De conclusie dat de hulpverlening tekort is geschoten, raakt Ineke hard. “Er wordt eigenlijk gezegd: een jeugdige wordt niet beter van de hulpverlening.”

Loverboyproblematiek

Ineke en Richard zitten aan de keukentafel waar zij eerder het verhaal van Famke hebben verteld, die na negen jaar co-ouderschap voltijds bij haar vader ging wonen en zich afkeerde van Ineke en haar gezin. Famke kwam op de middelbare school in de problemen. Zij liep ’s nachts over straat, ging met criminele jongeren om, was betrokken bij een vechtpartij en er waren serieuze signalen van loverboyproblematiek. Famkes vader hield intussen de hulpverlening zoveel mogelijk buiten de deur.

Ineke probeerde voet aan de grond te krijgen maar werd door zowel de hulpverlening als de rechtbank buitenspel gezet. ‘Moeder voelde zich tijdens dit proces onmachtig. En dat was zij feitelijk ook,’ oordeelde Dettmeijer in haar rapport.

“Het is fijn dat we met dit rapport worden gekend en dat er wordt geconstateerd dat er fouten zijn gemaakt. Maar het is daarmee ook ondraaglijk dat het de laatste twee jaar van Famkes leven zo slecht is verlopen en dat Famke nu dood is,” zegt Ineke emotioneel.

‘Gemis is ondraaglijk’

“Dit rapport brengt ons terug naar 28 december, toen Famke door haar vader is vermoord. We merken de verwoestende werking. Famkes geboortedag was heel moeilijk en nu komt 28 december eraan. Het gemis van Famke is ondraaglijk.”

Famkes vader isoleerde Famke van haar moeder en andere volwassenen. “Hij sprak slecht over mij tegen Famke. Mijn omgangsregeling met Famke werd door de rechtbank beëindigd zonder enig onderzoek of onderbouwing. Terwijl er duidelijk sprake was van ouderverstoting – wat een expert op dat gebied ook heeft geconstateerd, nadat ik zijn hulp had ingeroepen.”

Het bureau in kwestie stelde in juni 2020 een rapport op waarin werd geconcludeerd dat er sprake was van ouderverstoting. Ineke probeerde hierover tevergeefs de hulpverleners en de rechtbank informatie te verstrekken.

Famke werd vorig jaar om het leven gebracht door haar vader.  Beeld Privécollectie
Famke werd vorig jaar om het leven gebracht door haar vader.Beeld Privécollectie

Afstand van haar dochter

Het ingeschakelde Ouder Kind Team had haar maanden eerder juist geadviseerd afstand te nemen van haar dochter, wat averechts werkte. ‘Het gebrek aan expertise over ouderverstoting is een factor geweest bij het tekortschieten van de hulpverlening,’ stelt Dettmeijer in haar rapport.

Ineke pakt een uitspraak erbij van de Haagse rechtbank waarin een rechter het tegenovergestelde besloot in een soortgelijk geval in 2006. “De rechter besloot juist dat het kind ook bij haar moeder moest blijven wonen. Als we in Den Haag hadden gewoond, was het anders verlopen.”

Dat de rechterlijke macht de wet niet heeft uitgevoerd en de omgangsregeling beëindigde zonder Ineke te horen, vindt Richard ‘schandalig’. “De rechter schond zo de rechten van de moeder. Dat was voor Famke verwoestend en voor ons gezin ook. Famke kon geïsoleerd worden, raakte verstrikt in de waanideeën van haar vader, ging niet meer naar school, volgde geen bijlessen en ging niet meer naar de orthodontist. Er waren signalen genoeg dat Famkes vader het gevaar was.”

Vechten

Ineke en Richard laten het er niet bij zitten. Ze verwachten een beweging vanuit de rechtbank. Richard: “Werd er maar gezegd: ‘Wij hebben fouten gemaakt. U is onrecht aangedaan.’ We kunnen Famke er niet mee terughalen, maar dan kunnen we het verder laten rusten en kunnen we gaan rouwen. Dan hoeven we niet meer door te vechten. Als ze dat niet doen, gaan we door naar de Hoge Raad en het Europese Hof.”

Ineke: “Ik ben dat verplicht aan Famke en aan andere kinderen die in zo’n situatie terechtkomen. Laten ze dit rapport gebruiken om de hulpverlening en de rechtspraak beter te maken zodat geen ander kind dit ook overkomt.”

Verwoestend rapport over tragisch einde Famke
De elf betrokken hulpverleningsinstanties en de rechterlijke macht zijn ernstig in gebreke gebleven in de bescherming van de 14-jarige Amsterdamse Famke Koeman. Dat is de conclusie van Corinne Dettmeijer, voormalig kinderrechter en Nationaal Rapporteur Mensenhandel en Seksueel Geweld in haar vandaag gepubliceerde rapport Onmacht, een opdracht van burgemeester Halsema en wethouder Kukenheim (Jeugd en Zorg).

Dettmeijer analyseerde negentien maanden van hulpverlening van elf instellingen tussen mei 2019 en 28 december 2020 om uit te zoeken hoe het tot dit tragische einde kon komen met Famke.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden