Reportage

Middelbare school laat leerlingen uur sporten voor start lessen

Het Amsterdamse Kiem Montessori laat leerlingen een uur sporten voordat de lessen beginnen. Daarmee probeert de middelbare school het onderwijs beter te laten aansluiten bij de behoeften van jongens.

Leerlingen van Kiem Montessori krijgen hardlooples in het Oosterpark. Beeld Marco Okhuizen

Even na half negen rent een stoet brugklassers met een docent door het Oosterpark. Deze leerlingen van middelbare school Kiem Montessori beginnen hun schooldag duidelijk niet in een klaslokaal, zittend op een stoel. Vier dagen in de week gaan ze eerst een uur sporten voordat de lessen beginnen. “Dat is wel fijn, ja. Dan voel ik me lekker fris en ben ik meteen wakker,” zegt de 13-jarige Julius Engelsma.

Vandaag staat een les hardlopen op het programma, maar het sportuur is elke dag anders. Soms zijn de leerlingen gewoon in de gymzaal te vinden en vorig schooljaar kregen ze zelfs een paar weken schaats- en roeiles. “Het moet leuk blijven, dus we zoeken naar afwisseling,” vertelt gymdocent Linda Westera. Dat doet ze overigens met liefde. Op andere scholen klagen gymdocenten over het geringe aantal uren beweging dat de leerlingen krijgen, maar daaraan is op Kiem Montessori geen gebrek. “Ik ben hier in mijn nopjes,” zegt Westera.

Puberbrein

Voor deze middelbare school is bewegen juist cruciaal. Zeker jongens hebben niet de rust in hun lijf om uren achter elkaar stil te zitten en te luisteren. Daarom krijgen ze op Kiem Montessori de ruimte hun energie kwijt te raken. Daarvoor staan er bijvoorbeeld twee hometrainers in de hal. En als leerlingen tijdens de les iets op een computer willen opzoeken, moeten ze dat staand doen. De leerlingen werken tijdens de lessen sowieso veel aan opdrachten. Daardoor hoeven ze niet lang te luisteren.

Dat betekent niet dat op de school geen meisjes zijn te vinden. Tuncer Akyazi, schoolleider van vmbo-tl, schat de verhouding jongens-meisjes op ongeveer 60-40. “Wat we hier bieden, is niet alleen voor jongens goed. Ook de meisjes hebben er iets aan.”

De afgelopen jaren daalden de leerprestaties van jongens in het middelbaar onderwijs: ze blijven vaker zitten, zakken eerder terug naar ­lagere niveaus en hun cijfers zijn lager dan die van meisjes. Onlangs meldde het Centraal ­Bureau voor de Statistiek (CBS) nog dat meisjes gemiddeld een schoolniveau hoger halen dan jongens. Dat is opvallend, want bij de start in de brugklas zijn er nauwelijks verschillen tussen jongens en meisjes.

Vanuit die opmerkelijke ontwikkeling – tot de ­jaren tachtig deden jongens het altijd beter in het onderwijs – is Kiem Montessori geboren. In een voormalige basisschool opende de school vorig jaar met één brugklas vmbo-tl met 28 leerlingen. Dit jaar zijn daar drie brugklassen vmbo-tl en havo bijgekomen, met 59 leerlingen. “Dat waren er wel meer dan verwacht,” zegt Akyazi. “In Amsterdam is zoveel concurrentie. Er zijn wel veertig vmbo-tl-afdelingen. Ik maakte me zorgen of we de school vol konden krijgen.”

Er blijkt echter behoefte aan onderwijs dat ­beter aansluit bij de behoeften van jongens. Het Nederlandse onderwijs zou te veel zijn toegerust op meisjes, met onder meer veel verhalende opdrachten. Bovendien struikelen veel jongens in de brugklas over de zelfstandigheid die ze ineens krijgen. Ze moeten zelf hun agenda bijhouden, plannen en huiswerk maken. Aan zulke vaardigheden is hun puberbrein simpelweg niet toe.

Afgeronde taken

Precies daarvoor heeft men op Kiem Montessori extra aandacht. De leerlingen hoeven er geen huiswerk te maken. Elke les vinkt de ­docent hun afgeronde taken af. Alles wat ze niet af hebben, moeten ze na de lessen op school doen. “Ik vind dat wel fijn, want dan kan ik na school met vrienden chillen. Thuis kan ik me toch niet goed concentreren,” zegt Mark Wolfe (12). In de school lopen onderwijsassistenten rond die de leerlingen bij hun werk begeleiden. Brugklassers hoeven niet te zeulen met grote rugzakken, want de boeken blijven op school.

Of de nieuwe onderwijsvorm tot betere leer­resultaten zal leiden, moet nog blijken. “We merken niet dat we meer lesstof met ze kunnen behandelen, doordat ze meer bewegen en meer ruimte in hun hoofd hebben. Maar we zien wel dat deze leerlingen blijer zijn in vergelijking met de scholieren op onze reguliere locatie. Ze ­lachen meer en zitten lekkerder in hun vel,” stelt Akyazi.

Aan het einde van dit tweede schooljaar denkt de schoolleider de effecten beter te kunnen overzien. Wat het leerresultaat ook is, op Kiem Montessori vinden ze het nieuwe onderwijs ook geslaagd als er meer blije leerlingen zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden