PlusAchtergrond

Matchingsysteem middelbare scholen moet beter en gemengder

Beeld ANP / Remko de Waal

Het matchingsysteem voor achtstegroepers die naar de middelbare school gaan, moet op de schop. Maar een pasklaar alternatief is er niet. ‘We moeten moeilijke gesprekken voeren.’

“We willen niet nog een keer matchen op deze manier,” zegt Rob Oudkerk, voorzitter van de koepel van Amsterdamse schoolbesturen Osvo. “En zolang ik voorzitter van Osvo ben, gaan we dat ook niet nog een keer op deze wijze doen.”

Voor de 7672 basisschoolleerlingen die na de vakantie de overstap maken naar de brugklas, zijn er in Amsterdam circa 10.000 plekken beschikbaar. Via de Centrale Loting & Matching worden kinderen geplaatst op scholen die zoveel mogelijk aansluiten bij hun opgegeven voorkeur.

Jaar op jaar wordt ruim 95 procent van de kinderen op een school uit zijn of haar top 5 geplaatst, maar omdat dit niet bij iedereen lukt, is er elke keer veel te doen om het matching­systeem. Ook dit jaar, waarin 277 leerlingen werden ingeloot op een school buiten hun top 5 en ouders wederom een rechtszaak aanspanden (zie kader). De Osvo mag in Amsterdam bepalen hoe de matching eruit komt te zien.

Transparant systeem

Net als vereniging Osvo wil ook ouderorganisatie Stichting Vrije Schoolkeuze Amsterdam verandering. De voorzitter, Elisabeth Bootsma, vindt de huidige situatie onbegrijpelijk. “Zolang niet 100 procent op een school binnen hun top 5 wordt geplaatst, zijn individuen de dupe. Het aanbod moet beter aansluiten op de vraag.”

Onderwijswethouder Marjolein Moorman is benieuwd hoe Osvo die verandering voor zich ziet. “We moeten naar een betere toekomst, maar we moeten ons ook realiseren dat er geen systeem is waarbij iedereen op zijn school van voorkeur terechtkomt. De ruimte op populaire scholen is schaars.” Moorman refereert aan de ‘ver­velende’ situaties uit de tijd vóór het huidige matchingsysteem. Toen kon een achtstegroeper zich slechts op één school inschrijven. 

Werd de leerling daar uitgeloot, dan moest die maar afwachten welke scholen over zouden blijven. Moorman benadrukt dat er onderzoek is gedaan naar welk systeem het beste is voor leerlingen. Hoewel ze zich afvraagt of er een beter alternatief is, steunt ze de zoektocht wel. “We hebben nu in elk geval een matching die transparant is en waar ieder kind een gelijke kans heeft.”

Ellendige segregatie

Oudkerk vindt het een luxe dat Amsterdamse kinderen kunnen kiezen uit 62 middelbare scholen. Hij ziet ook dat er 7 scholen in de stad ‘heel populair zijn’; daarom wil hij met de ­koepel om de tafel met alle mensen die met onder­wijs te maken hebben, ‘om te ontdekken waarom mensen niet naar een fantastisch gymnasium in Nieuw-West willen, maar per se naar Zuid’.

Afstand of een bepaald schoolconcept zijn legi­tieme redenen, volgens Oudkerk. De discussie moet, hoe lastig ook, verder gaan dan dat: “Ik heb ouders gesproken die vonden dat er op een school te veel meiden met hoofddoekjes rond­lopen. Of hun kind niet op een donkere school willen. Dat soort redenen wordt wel genoemd, maar komt nooit in de openbaarheid. Ik geef toe: het is een moeilijk gesprek, maar het wordt tijd dat we die onderwerpen aansnijden. De vraag moet niet alleen zijn: waar wil je heen?, maar ook: waarom wil je niet naar die andere scholen?”

Als mogelijke oplossingen voor een gelijk­matigere spreiding noemt Oudkerk voorrang geven aan Amsterdamse kinderen bij de loting en bijvoorbeeld een dependance van het Bar­laeus in Zuidoost oprichten. “We moeten met elkaar kijken hoe we het aanbod beter kunnen ­laten aansluiten op de vraag, maar vooral hoe we de ellendige segregatie kunnen tackelen.”

Rechter grijpt niet in

45 ouders spanden een kort geding aan om af te dwingen dat hun kind naar een school uit hun top 5 kan. Het bleek net als de vorige drie keer tevergeefs: de voorzieningenrechter erkende woensdagmiddag dat het onderwijsaanbod in Amsterdam structureel niet aansluit op de vraag, maar kan herplaatsing niet afdwingen. Volgens de rechter is er geen sprake van een juridisch probleem, maar van een maatschappelijk en/of politiek probleem.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden