PlusInterview

Kunta Rincho hielp rellen voorkomen: ‘Juist de Bijlmer mag geen zooitje worden’

Buurtbewoners zorgden ervoor dat het dinsdagavond in Zuidoost niet uitliep op rellen. ‘De politie is vaak autoritair, wij zijn gewoon met de jongens gaan praten.’

Kunta Rincho. Beeld Les Adu
Kunta Rincho.Beeld Les Adu

Er is bij jongeren uit achterstandsbuurten maar weinig nodig om de vlam in de pan te laten slaan, zegt Kunta Rincho, een van de mensen die dinsdagavond naar Zuidoost kwamen om eventuele verhitte gemoederen te bedaren. “Deze jongeren zijn niet altijd even weerbaar, ze zitten al tijden thuis, dan ligt zelfdestructief gedrag op de loer. Wij veroordelen ze niet, wij praten gewoon met ze.”

In de Indische Buurt op maandagavond en in Osdorp een avond later sloegen jongeren aan het rellen. En ook op andere plekken in de stad was er sprake van spanning. Sociale media veranderden in een lopende band van oproepen onder en aan jongeren om er een chaos van te maken in hun buurten.

Ook in Zuidoost deden dergelijke oproepen de ronde: bij station Bijlmer Arena was het de bedoeling ‘de overheid op hen donder te geven’. Hoewel deze oproep in vergelijking met andere bijna archaïsch was geformuleerd, gingen bij Kunta Rincho en enkele Bijlmerbewoners de alarmbellen rinkelen: zij besloten zich ook op de afgesproken plek te melden om eventuele gemoederen te bedaren.

Jongeren worden benaderd

Met succes: hoewel de opkomst bescheiden was, werden de jongeren die zich wel begaven op het plein tussen het station en de Amsterdamse Poort door Rincho en de zijnen gespot en benaderd. “Jongeren hebben veel klachten en in de meeste gevallen zijn die ook terecht. Juist hier, maar ook in Nieuw-West, worden jongeren ontiegelijk hard getroffen. Plus: zij hebben vaak al vervelende ervaringen met de politie gehad. Als Mohammed een misdrijf pleegt, wordt hij zwaarder gestraft dan Simon voor hetzelfde misdrijf, dat blijkt uit onderzoek.”

Volgens Rincho komen frustraties vaak voort uit de ‘onderdrukkende en uitsluitende mechanismen in de samenleving die ervoor zorgen dat zulke jongeren minder kansen hebben op een baan of stageplek’. “Veel jongens worden geboren met een 0-2 achterstand.”

Rincho’s eigen actie gaat uit van het principe protect the hood, protect the youth, zegt hij. Juist de Bijlmer mag geen zooitje worden. “Dit zijn jongens van 15, 16, 17, 18 jaar, die moet je soms tegen zichzelf in bescherming nemen, om te voorkomen dat het escaleert. Ik snap agenten best hoor, maar het werkt beter als wij als gewone mensen even met hen praten.”

‘Wij begrijpen hen’

Dat was het geval, dinsdagavond. Her en der doken rond half acht ’s avonds kleine groepjes jongeren op. Rincho en anderen stapten op hen af. “Wij hebben ze laten weten dat we ze begrijpen en zij begrepen dát weer. Als je jong bent, denk je niet altijd na. Ik heb ze de risico’s uitgelegd en tegen ze gezegd dat dat rellen geen hersenschudding waard is.”

Zo’n avondklok fungeert voor deze jongeren als katalysator van frustraties die ouder zijn dan alleen de beperkingen die het afgelopen jaar zijn opgelegd door corona, zegt Rincho. “Ze zijn vatbaar voor groepsdruk. En tegelijk: in de app-groepen van die jongens gaat ook de oproep rond dat winkels moeten worden ontzien. Het is de politie die vaak het doelwit wordt. Ze zeggen: zij fokken ons altijd, nu fokken wij hen op. Ze staan op tegen het gezag, vandaar dat het ze vaak om de politie is te doen. Even helemaal los gaan tegen agenten is de uitlaatklep.”

Farmers Defense Force en hooligans

Naast dergelijke constructieve acties zijn er ook andere groepen die zich nu ineens opwerpen om buurten en winkelstraten te beschermen. Neem de boeren van Farmers Defence Force die in 2019 hun trekkers onder meer inzetten om de deuren van het gemeentehuis in Groningen te forceren en files veroorzaakten op snelwegen. Deze week echter boden de boeren hun hulp aan aan verschillende steden om de rust te handhaven. Burgemeesters bedankten voor de hulp, maar stelden het gebaar te waarderen.

Ook voetbalsupporters in verschillende steden waren deze week op de been om steden te beschermen tegen de rellen. Onder meer in Breda, Maastricht, Alkmaar, Rotterdam en Den Bosch kwamen hooligans in actie als beschermmacht. Ajax-supporters hebben zich nog niet gemeld als beschermers, onder de rellende jongeren waren wel veel Ajax-trainingspakken te zien. De Alkmaarse burgemeester Emile Roemer zei dinsdag trots te zijn op AZ-supporters die in het zwart gekleed en met volledige gezichtsbedekking als zelfbenoemde burgerwachten door de stad patrouilleerden.

De hulp is volgens rechtsgeleerden zorgwekkend: in Nederland heeft de politie het geweldsmonopolie, dat inhoudt dat de staat het exclusieve recht heeft tot het legitiem gebruiken van geweld. Politieagenten mogen onder zeer specifieke voorwaarden geweld gebruiken tegen burgers, maar zijn ook controleerbaar. Zij vrezen dat er sprake is van een hellend vlak.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden