PlusAchtergrond

Kroegen weer open, maar hoe gaan we na tien bier om met de regels?

Het grote popelen is begonnen. Nog een nachtje slapen en de kroegen gaan weer open. De regels zijn duidelijk, maar hoe duidelijk zijn die nog na vijf bier? En na tien?

Beeld Mathilde Bindervoet

Eindelijk weer een koud biertje van de tap, na twee maanden lauwe wijn in een park. Niets mooiers dan een Leffe blond op een terras in de namiddag. We mogen weer!

Er zijn wel een hoop regels. Twee per tafeltje, 1,5 meter afstand, looplijnen, een triage vooraf. Regels houden echter heel weinig rekening met een tweede en derde Leffe blond op een terras in de namiddag – en een onvermijdelijke vierde.

Dan krimpt 1,5 meter al snel als een te heet ­gewassen shirt. In de kroeg wordt op schouders geslagen, veel te hard in elkaars gezicht gelachen en uiteindelijk eens lekker gehugd.

Hoe moet dat vanaf maandag, bijvoorbeeld in Casablanca? Het is maar een van de vijftienhonderd cafés in Amsterdam, maar wel eentje waar in vroeger tijden op een propvol podium Ademnood werd meegezongen.

“Heel eerlijk, ik weet het niet,” zegt eigenaar Marco Oskam. Casablanca gaat iets later open, Oskam wil eerst eens kijken hoe het bij andere kroegen gaat. Maar als het zover is, maakt hij zich geen zorgen dat hij door de grote alcohol­inname opeens politieagentje moet spelen. “We zijn wel wat gewend met drukte en alcohol, het publiek hier is altijd al redelijk uitgelaten. En normaal heb ik er honderd binnen, straks maar veertien en hopelijk dertig.”

Bij De Kopstootbar, nog zo’n notoir doordrinkcafé, kunnen ze niet wachten om weer te beginnen. Om de heropening te vieren krijgt iedere bezoeker maandag een Jajemjenevertje van het huis. Daar begint het al.

Biologische overmacht

“Als je wilt komen zuipen: welkom!” zegt mede-eigenaar Jamie van der Will. “Maar anderhalf uur is geen zuipen. We gaan niet moeilijk doen over een tijdslot. Als je ter plekke een tweede ­reservering wilt maken, dan kan dat, en een derde ook. We zijn geen kroeg begonnen om met tijdslots te werken.”

Gasten moeten wel vooraf reserveren, waarna een telefonisch checkgesprek volgt. Op hun terrassen – er komt een extra terras op de stoep van het Americain aan de Leidsekade – lopen hosts die opletten of mensen niet te dronken zijn. Van der Will: “Als het klaar is, is het klaar. Als iemand onder de tafel valt, moet hij naar huis. Dan kan iemand anders plaatsnemen.”

En gaan al die gasten zich nog keurig aan de ­regels houden, ook na vijf kopstootjes? Van der Will: “Het wordt een moeilijke klus, maar we gaan ons best doen. Als mensen elkaar om­helzen, gaan we er iets van zeggen.”

Alcohol en regelgeving zijn geen natuurlijke bondgenoten. De kroegloper kan daar zelf ­verder weinig aan doen, het is biologische ­overmacht. Ethanol, het werkzame beestje in alcohol, zorgt ervoor dat de scherpe kanten afnemen, zintuiglijk gesproken. Je ziet en hoort alles een beetje minder scherp. De bloedvaten gaan wijder staan, waardoor de bloeddruk daalt. Dat geeft een gevoel van ontspanning. Ook komen dopamine en lichaamseigen opiaten vrij.

“Het wordt allemaal ietsje waziger en dat is heel belonend,” zegt Erik Scherder, hoogleraar neuropsychologie aan de VU Amsterdam. “Het is dat ­prettige ­gevoel van: aaaah... Door dat belonende wil je nog wel een glaasje.”

En ook de man of vrouw naast je aan de bar eventjes aanraken. Scherder: “Zeker, de ont­remming wordt groter. Dat weten we, omdat je soms iets zegt waarvan je achteraf denkt: was dat nou wel zo’n goed idee? Of je neemt iemand mee naar huis van wie je de volgende ochtend denkt: daar zit ik toch mooi mee. Dus ja, het ­afstand houden zal er niet makkelijker op ­worden.”

Toch zijn er wellicht voordelen, denkt ­Jeroen Jansen, de hoogleraar keel-, neus- en oorheelkunde aan het Leids Universitair Medisch Centrum, die vorig jaar in zijn oratie de boodschap ‘alcohol moet het nieuwe roken worden’ uitdroeg.

Dip in de weerstand

Jansen: “Ik maak me zorgen over alcohol­gebruik in het algemeen, maar door deze maatregelen zou het weleens beter kunnen gaan. De stille drinker die aan de hoek van de bar van zijn kruk lazert, zal wel terugkomen. Drinken was de afgelopen maanden ook niet verboden, dat kon thuis of in het park, maar de peer pressure zal veel minder zijn. Dat je in een grote groep, waar de meters bier blijven doorkomen, eigenlijk genoeg hebt, maar geen nee kunt zeggen. Het wordt geen après-ski meer.”

Ninette van Hasselt, hoofd expertisecentrum alcohol van het Trimbos-instituut, spreekt van ‘een spannende mix’ en ze voorziet een extra probleem: de verminderde lichamelijke weerstand door drank. Niet alleen bij structurele drinkers (14 glazen of meer per week voor vrouwen, 21 voor mannen), maar ook mensen die op één avond te veel drinken (4 glazen voor vrouwen, 6 voor mannen), krijgen een dip in hun weerstand en dat maakt hen extra vatbaar voor virussen.

Van Hasselt: “Dat is wat deze covidcrisis met zich meebrengt: we moeten nadenken over leefstijl en daarmee ook het uitgaansleven van de toekomst. Alcohol zal een minder dominante plek moeten krijgen.”

Ze heeft al enkele voorstellen. Het verbieden van happy hours, het strenger handhaven als een barman een klant in kennelijke staat toch serveert en een groter aanbod van alcoholvrije dranken.

De Amsterdamse tak van Koninklijke Horeca Nederland spreekt vooralsnog liever van ‘een uitdaging’, maar ziet de heropening met vertrouwen tegemoet. “We ­proberen op voorhand, voordat alcohol in het spel is, de huisregels duidelijk te maken,” zegt Eveline Doornhegge. “We verwachten begrip te creëren. We moeten dit samen doen.”

Ook na vijf wijntjes?

Doornhegge: “We zijn wel wat gewend, zeker in Amsterdam. Laat maar komen, zou ik zeggen.”

Graag!

Drinken in shifts

Ook dat wordt het nieuwe ­normaal: vooraf een tijdslot reserveren in het café. Kroegen mogen daarbij zelf beslissen of ze een verplichte consumptieafname hanteren.

Als Casablanca opengaat, wordt gewerkt met een reserverings-app. Shifts van twee uur, met twee biertjes per uur de man, vooraf betalen. Eigenaar Marco Oskam: “Dat moet wel, anders is er helemaal geen houden aan. Dan denkt iedereen als het lekker weer is: wacht even, ik blijf mooi buiten zitten.”

Aan een verplichte consumptieafname gaat De Kopstootbar niet doen. Mede-eigenaar Jamie van der Will: “We zijn twee maanden dicht geweest, we hebben nog twintig jaar om dat goed te maken. We gaan ook geen prijzen verhogen en hebben juist leuke kortings­acties met jeneverarrangementen. We hopen natuurlijk wel dat iemand die alleen een spa rood drinkt liever ergens anders heen gaat.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden