Amsterdam Bewaar

KPN heeft Xs4all al vier jaar op de korrel

Ondanks de voorgenomen opheffing, maakt Xs4all nog wel reclame
Ondanks de voorgenomen opheffing, maakt Xs4all nog wel reclame © Marc Driessen

KPN is al veel langer bezig met de ontmanteling van Xs4all. Vanaf 2015 zijn volgens ingewijden steeds nieuwe stappen ondernomen om het dochterbedrijf, dat in 1998 onafhankelijkheid bedong toen het door KPN werd overgenomen, in te palmen.

Dat blijkt uit een rondgang van Het Parool langs betrokkenen, binnen en buiten KPN en Xs4all. KPN maakte vorige week bekend 'op termijn' te stoppen met het dochterbedrijf en de activitieten onder het eigen merk te brengen.

Het plan om met de internetpionier te stoppen leidde vorig jaar zomer al tot het onverwachte vertrek van de toenmalig Xs4all-topman Paul Naastepad. Die bevestigt desgevraagd dat zijn vertrek het gevolg is geweest van een 'verschil van mening over strategie' met KPN.

"Het is een moeilijk besluit," zegt Naastepad, "maar wel een besluit dat bij KPN ligt. Daar kan iedereen een mening over hebben maar KPN heeft de verantwoordelijkheid, de lasten én de voordelen van Xs4all. Ik vind wel dat KPN een verantwoordelijkheid heeft naar alle betrokkenen, zowel aandeelhouders, klanten als medewerkers."

Touwtjes aangehaald
Volgens medewerkers en oud-werknemers van Xs4all heeft KPN sinds 2015 de touwtjes strak aangehaald. Ook verbrak de KPN-dochter in 2016 de banden met twee onafhankelijke stichtingen die waken over de oorsprong en gedachtegoed van de internetpionier, nadat pogingen mislukten om deze in te palmen.

De rechter moest er aan te pas komen om het bedrijf vervolgens alsnog zijn verplichtingen na te laten komen, maar de bijdragen sinds 2017 zijn nog altijd niet betaald. Binnenkort volgt daarom hoger beroep.

Externe hulp
Oud-directeur - en bestuurslid van de twee stichtingen - Doke Pelleboer adviseert KPN nu om externe hulp in te schakelen. "Het plaatje is sinds de bekendmaking wel heel anders geworden, met alle ophef en 37.000 mensen die een petitie hebben getekend."

KPN houdt er volgens ingewijden rekening mee dat bij opheffing van Xs4all 5 procent van de klanten zal weglopen, maar gezien de ophef zou dat percentage inmiddels op 25 procent liggen.

"Ik zou me als KPN afvragen of dit nog kan worden doorgezet," zegt Pelleboer. "Het enige dat ze kunnen doen om gezichtsverlies en klantverlies te voorkomen is externe hulp inroepen en een club als McKinsey laten onderzoeken of de businesscase nog wel klopt."

Ondernemingskamer
De eigen ondernemingsraad van Xs4all is volgens ingewijden bereid naar de Ondernemingskamer te stappen om opheffing aan te vechten, maar moet vooralsnog op de handen zitten omdat er nog alleen een voornemen ligt bij de centrale ondernemingsraad van KPN.

De or van Xs4all sleepte KPN vijf jaar geleden al eens voor de bedrijvenrechter, omdat ze toen niet instemden met een saneringsplan. Daags voor die zaak diende, bond KPN in en werden onderling alsnog afspraken gemaakt.

Lees ook: Xs4all (1993-2019): het einde van een geliefd pionier en Kroniek van een ontmanteling

KPN herkent zich niet in het beeld

KPN zegt zich niet te herkennen in 'het geschetste beeld'. 

"Laat duidelijk zijn, voor Xs4all-klanten verandert er niets," aldus een woordvoerder. "Ze behouden de producten en service die ze nu hebben, ook het modem en toegang tot de expertise en service van de helpdesk zoals ze die nu ook ervaren." 

"Wat we willen doen, is de goede dingen en sterke eigenschappen van Xs4all voor een bredere groep klanten binnen KPN toegankelijk maken. Dit past in de ambitie om met het KPN-merk alle klantsegmenten te willen bedienen zoals we dat donderdag hebben aangekondigd."

Het bedrijf wil vanwege de rechtszaak niet ingaan op het conflict met de stichtingen.