Kinderopvang, horeca, sportclubs en scholen dicht tot en met 6 april

Beeld ANP XTRA

Vanaf maandag zijn alle basisscholen, middelbare scholen, mbo-scholen en kinderdagverblijven drie weken dicht. Wel willen scholen en kinderdagverblijven gezonde kinderen opvangen van ouders met beroepen in de zorg of bij de hulpdiensten zodat zij door kunnen werken. 

Dat heeft het kabinet besloten na nieuw overleg met medisch specialisten en het RIVM. De scholen blijven tot en met 6 april gesloten. In die drie weken komt er in Brabant een onderzoek naar de besmettingsrisico’s van jongeren. De uitkomst daarvan wordt meegenomen in het besluit over wat er na 6 april gaat gebeuren met de scholen.

Leraren en pedagogisch medewerkers op kinderdagverblijven die niet ziek zijn, worden geacht naar het werk te gaan. “We hebben ze hard nodig om kinderen van ouders met vitale beroepen op te vangen en onderwijs te organiseren voor kinderen die thuis zitten,” verklaart onderwijsminister Arie Slob. Er wordt zelfs gekeken naar 24-uursopvang voor kinderen van mensen in vitale beroepen.

Examenkandidaten

Op middelbare- en mbo-scholen zijn grote zorgen om de examenkandidaten. Zij hebben deze weken hard nodig om zich voor te bereiden op de afronding van hun schooltijd. Slob: “We gaan hoge prioriteit geven aan kinderen die in de examens zitten in het voortgezet onderwijs en mbo.” Daar is sectororganisatie VO-raad blij om. “Ze moeten goed voorbereid worden op de centrale examens. Of die in mei kunnen doorgaan weten we nog niet, maar het mag geen verloren jaar voor deze leerlingen worden,” stelt voorzitter Paul Rosenmöller. “We willen iedereen door het examen heen leiden.”

Vrijdag werd het besluit om de scholen open te houden nog bekrachtigd na urenlang overleg op het ministerie van Onderwijs. Vertegenwoordigers van organisaties in het onderwijs wilden toen al dat de scholen dicht zouden gaan, maar kregen tijdens het gesprek een telefonische briefing van RIVM-baas Jaap van Dissel. Hij vertelde dat het virus nauwelijks voorkomt bij kinderen en dat besmetting van volwassenen door kinderen ook zelden gebeurt. Dat overtuigde de aanwezigen.

Maar de druk liep dit weekend op. Eerst stelde de Federatie Medisch Specialisten (FMS) zaterdag dat zij vinden dat het zekere voor het onzekere moet worden genomen. Daardoor ontstond nog meer onrust onder leraren en ouders. “Als deskundigen elkaar gaan tegenspreken, is er een onhoudbare situatie,” stelt Rosenmöller. “We hebben het kabinet vandaag laten weten dat de situatie onhoudbaar werd.”

Aandringen

De onderwijsorganisaties drongen dit weekend al bij het ministerie van Onderwijs aan op sluiting. “Het advies van het RIVM is onveranderd, maar de dynamiek op de scholen, bij de leraren, bij de ouders is de afgelopen 48 uur heel anders geworden. We hebben ze erop gewezen: heroverweeg je besluit. Je kunt beter nu de regie nemen dan dat er wanorde ontstaat,” verklaart Jan de Vries, waarnemend voorzitter van CNV Onderwijs.

Was in de Tweede Kamer aanvankelijk alleen een handvol oppositiepartijen voor schoolsluiting, zaterdag sloten ook GroenLinks en PvdA zich bij hen aan. Vandaag sprak de eerste regeringspartij zich uit voor sluiting. Volgens D66-partijleider Rob Jetten moet een aantal schoolgebouwen dienen als opvangplek voor kinderen van ouders met vitale beroepen.

‘Ingrijpende tijden’

Bovendien werd volgens minister Slob duidelijk dat veel scholen de deuren niet meer konden openhouden en is daarom alsnog besloten tot een sluiting van kinderopvang en scholen. Het hele weekend kondigden scholen al aan de deuren vanaf maandag dicht te houden.

Het kabinet bood daartoe vrijdag namelijk wél ruimte. Leraren hadden zoveel afwezige kinderen dat het lastig was fatsoenlijk les te geven. Ook moesten veel groepen naar huis omdat de leerkrachten met verkoudheidsklachten zelf ook niet voor de klas mochten staan. “We beseffen dat we veel vragen van de mensen die in kinderopvang en het onderwijs werken,”  zei onderwijsminister Slob. “Het zijn ingrijpende tijden. Er is veel waardering en respect voor wat ze al hebben gedaan. Waar mogelijk zullen we ze ondersteunen in wat we nog van ze vragen.”

De leraren die gezond zijn, buigen zich over de vraag hoe ze kinderen thuis onderwijs kunnen geven. “Er gebeuren nu al heel mooie dingen in Brabant waarvan we kunnen leren,” weet Anko van Hoepen, vice-voorzitter van de PO-Raad. “Maar ik moet ook geen valse verwachtingen wekken. Het gaat niet de situatie van volledig onderwijs vervangen. Bovendien zal het bij het ene gezin makkelijker zijn de kinderen te ondersteunen dan bij het andere.”

Vitale beroepen

Kinderen van ouders die in vitale sectoren werken mogen morgen wél gewoon naar school of de kinderopvang. Gemeenten bekijken maandag en dinsdag om hoeveel kinderen het gaat en op welke plekken ze hen gaan opvangen. Het gaat onder meer om mensen die in de zorg, bij de politie en brandweer werken.

Scholen zijn blij dat er nu eindelijk duidelijkheid is. In de landen om ons heen werden de deuren van onderwijsinstellingen al gesloten. Zelf zagen ze hoe ouders het heft vorige week al in eigen hand namen en kinderen uit voorzorg thuis hielden. Ook onder leraren was grote onvrede. Ze begrepen niet dat werkend Nederland het advies kreeg zoveel mogelijk thuis te werken, maar dat zij nog voor groepen kinderen moesten staan. “Veel leraren zijn zelf ook opa of oma of ze hebben een kwetsbare gezondheid of familieleden met een kwetsbare gezondheid,” stelde Jan van de Ven van het Lerarencollectief vrijdag nog. “Hoe lang is dat nog houdbaar?”

Twee dagen later is het antwoord bekend: de druk – uit de medische wereld, de samenleving én de politiek – werd te groot. “Veel leden klopten al bij ons aan dat ze de scholen dicht zouden doen,” zegt Van Hoepen. “We zijn blij dat ze deze keuze maken, omdat er nu duidelijkheid is.”

Opvallend

De omslag is opvallend aangezien onderwijsbonden en koepels van basis- en voortgezet onderwijs vrijdag nog stelden ‘een grote verantwoordelijkheid’ te voelen om het onderwijs door te laten gaan en te zorgen dat ouders nog kunnen werken. De onderwijsorganisaties beseffen dat sommige ouders in problemen worden gebracht met hun werk. “We weten dat ouders op meerdere borden moeten gaan schaken. Het onderwijs zal ook niet de kwaliteit hebben die we normaal hebben. Maar we hebben een enorme crisis en moeten er het beste van maken,” aldus Petra van Haren, voorzitter van de Algemene Vereniging Schoolleiders (AVS). Ouders die tóch proberen hun kind op school of de opvang te brengen, maar niet op de lijst met vitale beroepen staan, moeten hun kroost weer meenemen. Van Haren: “We moeten strikt en streng zijn.”

Vakbond FNV pleit er voor de mogelijkheden om thuis te werken uit te breiden, zodat zoveel mogelijk ouders thuis kunnen blijven. “We horen van mensen dat er met ontslag wordt gedreigd als ze gaan thuiswerken. Dat kan niet,” aldus vice-voorzitter Kitty Jong.

Ook premier Mark Rutte verdedigde het besluit de scholen open te houden vrijdag nog. Hij zei dat het belangrijk was dat de leerlingen ook onderwijs kunnen krijgen en ‘dat we tegelijkertijd ook als samenleving goed kunnen blijven functioneren’. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden