Amsterdam Bewaar

Kilo's kunstgraskorrels komen in het milieu terecht

Rond de velden komen betere matten die meer korrels opvangen
Rond de velden komen betere matten die meer korrels opvangen © Shutterstock

Per kunstgrasveld komt elk jaar zo'n 100 tot 250 kilo aan rubberkorrels buiten het veld terecht. Gemeenten doen te weinig om deze milieuvervuiling te voorkomen, blijkt uit onderzoek. Amsterdam belooft een grote opruimbeurt en meer maatregelen.

De rubberkorrels eindigen vooral in de berm en op de verharde paden rond de velden, zo blijkt uit nieuwe gegevens van de vier grote steden. Ook via het oppervlaktewater en het groenafval verdwijnen kilo's korrels, waardoor microplastics in het milieu terecht kunnen komen.

De onderzoekers benadrukken dat ze een ruwe steekproef hebben gedaan bij slechts vijf velden. Ze onderstrepen dat ze zich niet hebben gebogen over de gezondheidsrisico's. Maar ze stellen wel vast dat de korrels en afgebroken stukjes kunstgras behoren tot de microplastics die, als ze slecht of niet afbreekbaar zijn, een risico kunnen vormen voor planten en dieren.

Bodemverontreiniging
In het verleden is wel onderzocht of kunstgras leidt tot bodemverontreiniging. Daarbij dacht men dat de eigenaar van het veld verdere verspreiding van de korrels zou voorkomen. Die 'zorgplicht' wordt volgens de onderzoekers onvoldoende nageleefd.

Om de korrels op het veld te houden, bewegen bladblazers voortaan niet meer van binnen naar buiten het veld, maar andersom

Vorig jaar zorgde een uitzending van tv-programma Zembla voor grote ongerustheid over de korrels van rubbergranulaat, vermalen autobanden, die kankerverwekkende materialen zouden bevatten. Een studie van het RIVM wees daarna uit dat kunstgras wel degelijk veilig is. Toch besloot de gemeente Amsterdam geleidelijk over te gaan op strooisel van kurk.

Zodra de velden aan vervanging toe zijn, gaan ze over op kurk. Daardoor zijn de kunstgraskorrels over tien tot twaalf jaar van alle 78 Amsterdamse kunstgrasvelden verdwenen. Nu het nieuwe onderzoek er ligt wil wethouder Eric van der Burg (sport) het daar niet bij laten.

Opvangroosters
Rond de velden komen betere matten die meer korrels opvangen. In de afwatering komen roosters die de korrels opvangen. Verder wordt een proef gedaan met boarding rond het veld. Om de korrels op het veld te houden, bewegen bladblazers voortaan niet meer van binnen naar buiten het veld, maar andersom. Ook worden bladeren voortaan met het huisvuil afgevoerd, zodat de korrels niet meer in gft of compost terechtkomen.

Vooruitlopend op deze maatregelen krijgen de bossages en de bestrating van alle sportparken een grote schoonmaak. Daarbij worden alle sloten uitgebaggerd om zoveel mogelijk kunstgraskorrels op te ruimen.

De Partij voor de Dieren, die de vervuiling door de korrels al langer bestrijdt, is blij met de maatregelen. Toch is Johnas van Lammeren niet helemaal gerustgesteld. Hij blijft bezorgd over de gezondheid en bepleit dat Amsterdam in een keer overstapt op strooisel van kurk. "Dat kost ons 25 miljoen euro, maar dan zijn we er ook vanaf. Nu strooien we elk jaar weer twintigduizend kilo rubbergranulaat over die velden uit."

Daar blijven die korrels

Iedereen die voetbalt of hockeyt op kunstgras herkent de rubbergranulaatkorrels als zijn broekzak. Of beter gezegd: uit zijn broekzak. En uit zijn sok. En uit zijn schoen. En uit die lelijke schaafwonden die je oploopt na een val op deze ruwe 'grasmat'.

Wat blijkt nu: van de pakweg 500 kilo rubbergranulaatkorrels die per jaar over een kunstgrasveld worden uitgestrooid eindigt zo'n tien kilo in sokken of schoenen.