PlusAchtergrond

Jongeren moeten na corona wennen aan de codes van het uitgaansleven: ‘Mijn personeel wordt uitgekafferd’

Veel clubeigenaren zien dat het publiek tegenwoordig vroeg piekt. Waar club NYX regelmatig feestjes tot negen uur ’s ochtends organiseerde, is nu zeven uur al lastig te halen. De jongeren op deze foto komen overigens niet voor in dit verhaal. Beeld Jakob van Vliet
Veel clubeigenaren zien dat het publiek tegenwoordig vroeg piekt. Waar club NYX regelmatig feestjes tot negen uur ’s ochtends organiseerde, is nu zeven uur al lastig te halen. De jongeren op deze foto komen overigens niet voor in dit verhaal.Beeld Jakob van Vliet

Na corona stroomde in een klap een nieuwe golf 18-plussers het Amsterdamse uitgaansleven in. Dat zij nog niet alle uitgaansmores kennen, is niet onopgemerkt gebleven onder clubeigenaren en festivalorganisatoren. ‘Mijn personeel wordt aangesproken met ‘ey’, of uitgekafferd.’

Tahrim Ramdjan

Zangeres Merol bracht er eind 2020 nog een liedje over uit, en toen moest het ergste van de pandemie – zoals de avondklok – nog komen: knaldrang. Los willen gaan, er een feestje van maken.

Dat gebeurt de laatste tijd zeker in club Bitterzoet naar het oordeel van eigenaar van Bas Louwers, misschien wel te veel: soms voelt het voor hem alsof hij een hele generatie moet opvoeden. “Mijn personeel wordt aangesproken met ‘ey’, of wordt uitgekafferd. En als het niet goed gaat met een vriend, laten ze hem in z’n eentje buiten of in de taxi achter.”

Een rondgang van Het Parool langs veertien Amsterdamse clubs en festivals levert het beeld op van een generatie achttien- tot twintigjarigen die eindelijk het uitgaansleven mag ontdekken, maar daarbij soms de codes en mores die bij uitgaan horen nog moet ontdekken. Ziekenhuizen en politie zien geen toename van het aantal incidenten, maar op de dansvloer zorgt het gedrag van de debutanten geregeld voor verwondering én ergernis.

Verzoeknummertjes

In kruip-door-sluip-door-danstempel Club NYX in de Reguliersdwarsstraat bijt clubprogrammeur Junior van Keulen jonge bezoekers wel eens toe dat ze het trapgat niet moeten blokkeren. De nieuwelingen in het uitgaansleven zijn zich volgens hem weinig bewust van hun omgeving. “Ze zijn nog niet gewend aan het feit dat er anderen in de club zijn, ze duwen hen onbewust aan de kant.”

Ook iets wat hem opvalt: de regelmatige verzoeknummertjes aan de dj, wat nogal ongebruikelijk is. “Zelfs op een techno- of houseavond vragen ze nummers aan van hippe artiesten die ik niet eens ken.”

Op de festivals van Thuishaven ziet eigenaar Kasper Jorissen eveneens veel meer jonge bezoekers die niet lijken te weten naar wat voor muziek ze komen. “Dan staan ze met z’n honderden bij een podium met discomuziek en denken ze dat het techno is.”

Het nieuwe uitgaan leidt ook tot absurde situaties. Zo zag Pim Evers – uitbater van onder meer Disco Dolly, de Bloemenbar en Oliva – laatst voor het eerst een jonge man die in een k-hole terechtkwam: een toestand die kan intreden na een hoge dosis van het paardenverdovingsmiddel ketamine, dat in zwang is als partydrug. De jonge man dacht dat hij een stel konijnen over het Leidseplein leidde.

Experimenteren

Het is van alle tijden dat achttien- en negentienjarigen hun grenzen opzoeken als ze voor het eerst uitgaan. Maar door de pandemie is er nu voor het eerst in twee jaar een enorme groep die nieuw is met het uitgaan. Criminoloog Ton Nabben, gespecialiseerd in het uitgaansleven: “Dit is een uitzonderlijke situatie, het is historisch.”

Zowel Nabben als een aantal clubuitbaters en festivalorganisatoren wijzen erop dat er normaal gesproken een opvoedende invloed uitgaat van oudere club- en festivalbezoekers. Op sommige plekken zijn die er nu verhoudingsgewijs minder. Zo zijn er op Thuishavenfestivals los van de bekende 30-plussers nu ook relatief veel nieuwe jongelingen te vinden.

Bovendien waren de feestjes die in coronatijd wél konden doorgaan veelal huisfeestjes. Daar kunnen jongeren zelf experimenteren, zonder dat er toezicht op ze wordt gehouden. In de Amsterdamse clubs is dat goed te merken, zegt Pim Evers: bezoekers gebruiken daar volgens hem vaker drugs en alcohol door elkaar.

Bijna alle clubeigenaren zien dat feestvierders eerder pieken. Waar Paradiso eerder om sluitingstijd, vijf uur ’s nachts, pas leegliep, is het nu moeilijk het feest tot die tijd te rekken. Rond een uur of twee à drie is bij de meeste mensen de batterij wel leeg. Club NYX, bekend om de feestjes tot negen uur ’s ochtends, heeft nu moeite het tot zeven uur te rekken.

In het Overleg Amsterdamse Clubs voelden de clubhouders zich de eerste maanden na de heropening net politieagenten, zegt Evers. “In plaats van dat mensen zelf op de rem trappen, moeten wij het nu doen.”

Bitterzoet heeft om die reden nu op sommige avonden een extra portier staan.

Minimumleeftijd omhoog

Maar de clubs vinden ook manieren om de nieuwe aanwas welkom te heten én ze tegelijkertijd op hun eigen manier een beetje op te voeden. In Bitterzoet wordt er ‘niet alleen maar gesnauwd’, zegt Louwers. Lastige bezoekers worden apart genomen om in gesprek te gaan over welk gedrag van ze verwacht wordt in de club.

Poptempel Paradiso werkt samen met Club Ethics, een initiatief van de Stichting Nachtburgemeester Amsterdam, dat vooral in Paradiso’s nieuwe zusje Parallel in Noord wordt ingezet. Een groep bekenden uit het uitgaanscircuit doet dan mee op de dansvloer en houdt tegelijkertijd het publiek en de omgeving in de gaten. Ze letten ook op seksueel grensoverschrijdend gedrag en andere manieren van intimidatie.

Volgens Paradisowoordvoerder Jurry Oortwijn werkt het goed: het is effectiever om aangesproken te worden door iemand die op je lijkt, dan door een portier. Soms bestaat er een grote afstand tussen portier en bezoeker, bijvoorbeeld omdat de portier er indrukwekkend uitziet.

Andere clubs besluiten gewoon de minimumlimiet te verhogen. Bedrijfsleider Joey Elzas hanteerde in Coco’s Outback op het Thorbeckeplein altijd een minimumleeftijd van 21 jaar, maar verlaagde die na de coronaheropening naar 18 jaar. Binnen twee weken had hij dat teruggedraaid. “Mensen hebben een korter lontje: ze kregen al slaande ruzie als ze kort elkaars rug raakten bij het voorbij lopen,” zegt Elzas. Nu de minimumleeftijd terug is naar 21 jaar, is het weer wat rustiger in de club.

Polo’s

Sommige uitbaters benadrukken juist dat de nieuwe generatie uitgaanders een bepaalde eigenheid en energie met zich meebrengt. In de Chin Chin Club en Lovelee is het deurbeleid standaard ingericht op 21- of 23-plussers, maar mede-eigenaar Oscar Steginga laat er wel eens een studentenfeestje toe. Hij komt dan kapotte spullen of met graffiti volgekalkte toiletten tegen.

Kwalijk neemt hij het ze niet: “Ik denk dat deze generatie achttien- en negentienjarigen juist bijzonder is. Ze willen lekker zichzelf zijn. Ze kleden zich niet meer in polo’s, ze kunnen ons juist inspireren.”

Dat beaamt ook Wisse Vollaers, die Garage Noord runt. “Deze generatie is in de basis ruimdenkender dan oudere generaties, bijvoorbeeld als het gaat om gendernormen. Ik denk dat we juist wat van ze kunnen leren.”

Wat vinden de jongeren zelf van uitgaan na de coronalockdowns?

Jade Jasmine van Bakkum (19), mediastudent.

Jade Jasmine van Bakkum (19): ‘Dat ik nu ook in een club kan dansen, geeft veel vrijheid.’ Beeld Jakob van Vliet
Jade Jasmine van Bakkum (19): ‘Dat ik nu ook in een club kan dansen, geeft veel vrijheid.’Beeld Jakob van Vliet

“De jongeren die pas uitgaan zijn veel met elkaar bezig, oordelen snel. En de mensen in Amsterdamse clubs zijn nogal hard, ik zie veel opstootjes. Voor corona danste ik drie tot vier keer per week als sport. Dat ik het nu ook in de club mag doen, geeft veel vrijheid. Ik ging ook gewoon naar de Dolly toen ik zestien was: je komt toch wel binnen als je even je tieten toont. Dat een club voor 18-plussers is, zegt dus niet zo veel. Eigenlijk zeg je daarmee dat je voor 16-plussers bent. Zo is een 21-plussersclub in feite een club voor 18-plussers. We staan nu allemaal hutjemutje, terwijl ik uitga om vrij te dansen.”

Jamie Tromp (19), geslaagd voor zijn opleiding sociaal werk.

Jamie Tromp (19): ‘Er moet heel veel energie uit, merk ik.’ Beeld Jakob van Vliet
Jamie Tromp (19): ‘Er moet heel veel energie uit, merk ik.’Beeld Jakob van Vliet

“Met mijn vriendinnen de club in is het beste wat er is. Voor corona lag ik alleen maar in bed, deed ik amper wat. Nu vind ik het heerlijk om te socializen. Er moet heel veel energie uit, merk ik. Ik kom uit Alkmaar, maar uitgaan in Amsterdam vind ik veel leuker: ik voel me hier veilig en geaccepteerd. Ik ga wel liever uit met een ouder publiek. Die nemen je veel meer serieus. Ze zijn meer met zichzelf bezig dan met anderen, waardoor ik het gevoel krijg dat ik me meer kan uiten.”

Lisa Goudriaan (21), werkt in een voetbalkantine en in de schoonmaak.

Lisa Goudriaan (21): ‘Mensen dringen voor, zijn soms agressief'.’ Beeld Jakob van Vliet
Lisa Goudriaan (21): ‘Mensen dringen voor, zijn soms agressief'.’Beeld Jakob van Vliet

“Ik ben allang meerderjarig, maar voor corona kwamen mijn vrienden de club niet in. Dat ze nu ook de club in kunnen, vind ik geweldig. Ik vind de clubs altijd wel vol geweest. Maar ik merk wel dat iedereen na corona veel meer uitgaat. En heftiger ook. Het is druk, mensen dringen voor in rijen, zijn soms agressief. Al is dat ook in enige mate van alle tijden. Ik denk dat ze een club zouden moeten lanceren die voor 16-plussers is, zodat de echte jonge jongens en meisjes hier niet meer rondlopen, en zij toch een leuke avond kunnen hebben.”

Jari Gaasenbeek (18), doet een opleiding tot leidinggevende in de horeca.

Jari Gaasenbeek (18): ‘Ik dacht dat het minder vol zou zijn.’ Beeld Jakob van Vliet
Jari Gaasenbeek (18): ‘Ik dacht dat het minder vol zou zijn.’Beeld Jakob van Vliet

“Ik had het uitgaan nog nooit meegemaakt: in januari ben ik 18 geworden. Ik had verwacht dat het minder vol zou zijn. Je moet je helemaal indekken: als je je armen omhoog doet, ben je de plek om ze weer te laten hangen al kwijt. Het is ook warm binnen. Ik vermoed dat het steeds drukker wordt in 18-plusclubs omdat steeds meer clubs voor 21-plussers worden. Ik merk dat mijn vrienden ook veel uitgaan: voor corona sloeg men wel een weekendje over, maar nu niet meer. Ik ga vooral voor de muziek: dat vind ik heerlijk, even losgaan. En ik vind het fijn dat ik er leeftijdsgenoten ontmoet.”

Dit artikel is op 30 juni 2022 geactualiseerd op basis van actuele bezoekersinformatie van Thuishaven over de verdeling tussen jonge en oude bezoekers. In de vorige versie van dit artikel stond dat 30-plussers wegblijven, dat is genuanceerd..

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden