Plus

Joep reisde per zeilboot en fiets naar Colorado: 'Ik raad het iedereen aan'

Amsterdammer Joep van Dijk (28) reisde per zeilboot en fiets naar zijn nieuwe werkgever in Colorado. 'Maakt dat ons leven minder leuk, als we niet meer vliegen?'

Joep van Dijk tijdens zijn zeilreis Beeld -

Na 87 dagen en 2200 kilometer fietsen, kwam klimaat­wetenschapper Joep van Dijk vorige week aan in de Amerikaanse staat Colorado, precies op tijd om op 1 april aan zijn nieuwe baan te beginnen. De in Amsterdam opgegroeide Van Dijk wil niet meer vliegen. Een principekwestie? Dat vindt hij een lastige vraag.

Hij heeft in zijn jonge ­leven waarschijnlijk meer vliegtuigkilometers gemaakt dan de gemiddelde Nederlander. En hij weet ook: soms is er geen alternatief voor het vliegtuig. Van Dijk: "Ik zocht een nieuwe manier om mijn principes niet te hoeven ­breken."

Een vliegticket naar Colorado is goed voor 1100 kilo CO2, wat volgens Van Dijks berekeningen gelijk staat aan 573 douches en 1671 keer de wasmachine aanzetten. We pakken te makkelijk het vliegtuig, vindt hij.

"Het is bijna of we niet meer zonder kunnen." Als geen ander weet Van Dijk hoe snel de opwarming van de aarde gaat. Als gepromoveerd klimaatwetenschapper wil hij zich niet 'verschuilen'. "Hoe gaan we veranderen, als de mensen die het meest van dit probleem weten niet veranderen?"

Het bracht Van Dijk ertoe om te proberen of hij zonder noemenswaardige CO2-uitstoot naar zijn nieuwe standplaats in het Amerikaanse Midwesten kon komen.

"Voor ik aan mijn nieuwe baan zou beginnen, wilde ik op fietsvakantie. Zo ben ik eerder in Kirgizië geweest. Maar ik voelde me er heel slecht over om het vliegtuig te nemen. Een vriend van me was al eens met een zeilboot meegevaren, de Atlantische Oceaan over. Van het een kwam het ­ander."

Uitputtingsslag
Het bewijs is nu geleverd: het kan. Na negen weken ­zeilen - van Spanje via de Caraïben naar Florida - en drie weken fietsen door de Verenigde Staten, kwam hij in Colorado aan. Niet bepaald een optie voor de gemiddelde toerist: of de overtocht naar de Caraïben 18 dagen of 28 dagen zou duren, was bijvoorbeeld tot het laatst onzeker. Omdat hij anders in tijdnood zou komen, nam Van Dijk tussen Florida en New Orleans de bus.

Goedkoop was zijn reis ook niet. Een plek op een zeilschip bemachtigen in ruil voor hulp aan boord, lukte niet. Zonder zeezeilervaring was niet te voorspellen of hij zeeziek zou worden. Van Dijk mocht mee, voor 2000 euro. En natuurlijk werd hij zeeziek. Bijna een maand had hij geen contact met het thuisfront.

Dronebeeld van Joep van Dijk, rechtsonder klein in beeld, fietsend door Amerika Beeld -

Gelukkig had hij zich voor­genomen om een documentaire te maken over zijn zoektocht, zodat hij onderweg iets om handen had. Via crowdfunding had hij 10.000 euro opgehaald, ­genoeg om de film te maken.

Het reizen zonder vliegtuig werd een uitputtingsslag. "Maar ik kan het iedereen aanraden. Mensen van mijn leeftijd zijn gewend dat de hele wereld voortdurend ­binnen handbereik is. Aan boord van zo'n schip vervaagt dat gevoel totaal. Je keert terug naar wie je bent en vraagt je dingen af als: wat wil ik eigenlijk?"

Worstelende leeftijdsgenoten
Zo verging het hem ook toen hij na tussenstops op Barbados, Grenada en de Dominicaanse Republiek aan zijn fietstocht door het zuiden van de VS begon. "Als je met het vliegtuig reist, zie je de mensen van een land niet. Nu werd ik langzaam onderdeel van Amerika." Dat is ook wat hij wil laten zien in zijn film.

"Dat het eigenlijk gewoon leuker is om langzaam te reizen, in plaats van maar heen en weer te vliegen." Onderweg sprak hij met de mensen die hij tegenkwam over vliegen en klimaatverandering.

"Maakt dat ons leven minder leuk, als we niet meer vliegen?" Van Dijk vraagt het zich hardop af. "Ik heb meer dan genoeg wetenschappelijke contacten met mensen die ik nog nooit heb gezien. Het kan. Aan de andere kant: de persoon voor wie ik nu werk, heb ik ontmoet in Salt Lake City, toen ik daar naartoe was gevlogen. Maar ik denk dat we geen keuze hebben. De speelruimte begint wel heel klein te worden: gaan we duurzaam verder of destabiliseren we de aarde?"

Het was een extra reden voor hem om een film te maken. Eerdere documentaires over klimaatverandering - zoals die van Al Gore, en van Leonardo DiCaprio - stemden zeer somber. Ze maakten duidelijk hoe het Noordpoolijs te lijden heeft onder de opwarming van de aarde en welke gevolgen dat nog gaat krijgen.

"Ik zie mensen van mijn leeftijd daar echt mee worstelen, ik zie dat ze geen houvast hebben. Ik wilde het positief bekijken: er zijn dingen die je zelf kunt doen."

Hoe reist Van Dijk over twee jaar terug naar Amsterdam, als zijn aanstelling in Colorado is afgelopen? Eén ding is zeker, zegt Van Dijk. Hij gaat hoe dan ook weer per schip. "Eind dit jaar heb ik nog een conferentie in San Francisco, dat is twee dagen reizen met de trein. Ik vond het altijd moeilijk om dagen in een trein te zitten, maar nu totaal niet meer."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden