Amsterdam Bewaar

Ja/ja sticker: dat scheelt een hoop papier

 Volgens brancheorganisatie MailDB heeft slechts 23 procent van de Amsterdammers de ja/ja-sticker.
Volgens brancheorganisatie MailDB heeft slechts 23 procent van de Amsterdammers de ja/ja-sticker. ©

Door de ja/ja-sticker is het aantal Amsterdammers dat reclame op de mat vindt, in één jaar gehalveerd. Volgens de folderbranche zit nu op 23 procent van de brievenbussen in de stad de in 2018 ingevoerde sticker.

De ja/ja-sticker heeft een grote invloed gehad op de hoeveelheid reclamefolders die in Amsterdam worden bezorgd. Volgens brancheorganisatie MailDB plofte in 2017 op bijna de helft van de Amsterdamse adressen reclame op de mat. Nu is dat nog maar 23 procent, zegt voorzitter Eelco Lulofs.

De ja/ja-sticker is een door het stadsbestuur omarmd plan van de Partij voor de Dieren met de bedoeling de verspilling van papier terug te dringen.

Amsterdammers moeten sinds begin dit jaar uitdrukkelijk aangeven dat ze folders willen ontvangen. Voordien moesten ze een sticker op de brievenbus plakken als ze géén reclame wilden. Begin 2018 had volgens Lulofs ruim 50 procent van de Amsterdamse huishoudens zo'n nee/ja- of nee/nee-sticker.

Andere steden willen het Amsterdamse voorbeeld volgen

Per buurt zijn wel grote verschillen. In sommige wijken doet de bezorger nog maar hier en daar folders in de bus. Lulofs schat het aandeel ja/ja-stickers in de binnenstad op een paar procent. In wijken verder uit het centrum loopt het op tot boven de 40 procent, volgens MailDB.

Huis-aan-huisbladen
De gemeente beschikt alleen over cijfers uit juni. Toen had 14 procent van de huishoudens de ja/ja-sticker, volgens een steekproef van het gemeentelijke onderzoeksbureau OIS. Dat heeft nieuw onderzoek gedaan, maar die cijfers volgen halverwege januari.

In wijken met amper ja/ja-stickers is verspreiden van reclame een dure onderneming, maar dat betekent volgens MailDB niet dat daar geen bezorgers meer komen.

"In heel Amsterdam worden nog steeds folders bezorgd," zegt Lulofs.

De verspreiders en drukkers van de folders hebben zich met hand en tand verzet tegen de ja/ja-sticker. In maart volgt nog het hoger beroep in de rechtszaak die brancheorganisaties aanspanden tegen de gemeente Amsterdam. Voor de folderbranche staat veel op het spel.

Andere steden willen het Amsterdamse voorbeeld volgen. Nijmegen en Wageningen staan bijvoorbeeld al in de startblokken om vanaf 2020 de ja/ja-sticker in te voeren, als de gemeente Amsterdam ook het hoger beroep wint.

Volgens MailDB zijn mkb'ers en winkels sterk afhankelijk van reclamefolders. MailDB ziet hen daarom uitwijken naar huis-aan-huisbladen die wel in brievenbussen zonder ja/ja-sticker mogen.

Dat mag bijvoorbeeld ook het nieuwe City, ook al bestaat dat voor 88 procent uit reclame. Door de komst van City wordt volgens MailDB juist 48.000 kilo extra papier per week bezorgd in de stad.

Stigmatiserend
De ja/ja-sticker zou volgens de folderbranche stigmatiserend werken, omdat huishoudens openlijk laten zien dat ze zijn aangewezen op aanbiedingen.

MailDB stelt ook dat gemeenten meer geld kwijt zijn aan handhaving door de ja/ja-sticker.De gemeente heeft tot dusver 2100 klachten binnengekregen van Amsterdammers die ongewenst reclamedrukwerk kregen. Het grootste deel daarvan blijkt in strijd met de regels bezorgd.

De gemeente heeft nog geen boetes uitgedeeld, want 2018 was ­bestempeld als overgangsjaar. Na 1 ­januari gaat de gemeente strenger toezien op de naleving van de ja/ja-sticker.