PlusReportage

Iedereen op het Museumplein weet: dit wordt rellen. ‘Niet mij slaan straks, hè’

null Beeld Joris van Gennip
Beeld Joris van Gennip

Het protest tegen coronamaatregelen op het Museumplein is zondag opnieuw flink uit de hand gelopen. De politie dreef relschoppers met hond, knuppel en paard uiteen tot in de Concertgebouwbuurt.

Om half twee staat er al een overmacht aan politie op het Museumplein. Te voet verspreid over het hele grasveld, in busjes aan de randen van het plein en even verderop te paard.

Vorige week was een demonstratie van dezelfde actievoerders tegen de coronamaatregelen flink uit de hand gelopen. Organisator Michel Reijinga riep sympathisanten daarna op iedere zondagmiddag ‘een kopje koffie’ te komen drinken op het Museumplein.

Natuuraanbidders

De harde kern van die demonstranten, de groep die graag ‘Wij zijn Nederland, wij zijn Nederland’ scandeert, is niet moeilijk te herkennen. Mannen met een zonnebril, cap of capuchon en een boze blik. Andere demonstranten zijn weer flink op leeftijd en gaan verkleed als aardbei of dragen een veelkleurig gewaad met een afbeelding van het boze oog. En dan is er nog de groep complotdenkers die bestaat uit zwaargelovigen in de natuur. Demonstraties als deze zijn een wonderlijke mix van hooligans, oude hippies en goedwillende mensen die vooral bezorgd lijken om de inperking van vrijheden.

Bij het Concertgebouw worden jongemannen met capuchons door de politie gefouilleerd. Op het voetpad over het plein ligt een eenzame roos, met een briefje: ‘Mijn lichaam is van mij, niet van de staat’. Vooralsnog drinkt er niemand koffie.

null Beeld Joris van Gennip
Beeld Joris van Gennip

Het plein wordt steeds voller. De politie laat dat toe. Er gebeurt verder weinig, mensen staan in groepjes bij elkaar, dus een demonstratie kun je dit eigenlijk niet noemen, maar ze zijn inmiddels wel met een man of duizend en er hoeft niet veel te gebeuren of de vlam slaat in de pan.

Een grijzende vrouw deelt pamfletten uit, ook aan agenten. “Niet mij slaan straks, hè,” zegt ze.

Ze verwoordt wat iedereen hier weet. Dit wordt rellen.

Gejuich en gejoel

Tegen 15.00 uur besluit de politie dan toch in te grijpen. Vanuit een politiebusje wordt omgeroepen dat de burgemeester een noodbevel heeft afgekondigd dat iedereen het gebied moet verlaten. “De politie gaat optreden en kan geweld gebruiken.”

De oproep wordt met gejuich en gejoel ontvangen. Diezelfde ontvangst krijgen even later de twee aangerukte waterkanonnen.

Weinigen maken aanstalten te vertrekken. Een groep natuurmensen vormt een sit-in midden op het grasveld. De jongemannen die naar het Museumplein zijn gekomen om te rellen stellen zich alvast strategisch op.

Dan rukt de politie op. Een cordon ME’ers met schild en wapenstok, politie met honden, politie te paard, een rij politiebusjes en de twee waterkanonnen. Vanuit de demonstranten worden vuurwerkbommen gegooid.

Het plein wordt snel schoongeveegd. Het waterkanon wordt ook genadeloos op de sit-in ingezet en er worden charges uitgevoerd met wapenstokken en honden. Demonstranten roepen ‘Sieg Heil’ naar de politie. Een klein deel van de sit-in blijft zitten, terwijl de overgrote meerderheid binnen tien minuten van het plein wordt verwijderd.

“Valt me tegen van jullie, jongens,” zegt een oudere vrouw tegen vier tieners die hun brommerhelm nog op hun hoofd hebben.

Voor het Concertgebouw lijkt even een patstelling te ontstaan. Relschoppers dagen ‘Romeo’s’ uit; agenten in burger die zich inderdaad nogal opvallend hebben verkleed als relschopper.

null Beeld Joris van Gennip
Beeld Joris van Gennip

Er volgt een nieuwe charge, ook de Van Baerlestraat moet leeg. De demonstranten worden de Concertgebouwbuurt ingedreven of richting het Roelof Hartplein. Een vrouw op leeftijd, al doorweekt van de sit-in zojuist, wordt hardhandig met een politieschild het terras van Brasserie Keyzer opgeduwd. Een leeftijdsgenoot krijgt een klap met de wapenstok.

Groepjes relschoppers verspreiden zich door de Concertgebouwbuurt, opgejaagd door een cordon ME’ers en politie te paard. Onder hen een gezin. “Zag je hoe die agent onder dat paard kwam, mama?” zegt een jongen van een jaar of acht. “Had hij maar een ander vak moeten kiezen,” zegt de moeder. “Zo’n paard is 900 kilo.”

Ze rennen verder. De vader draagt hun andere zoon, van een jaar of vier.

Klemgezette relschoppers

Rond vijf uur trekt de politie zich terug en keren plukjes relschoppers terug naar het inmiddels grotendeels lege Museumplein. Een tiental klimt op het dak van de parkeergarage en begint in triomf te schreeuwen.

Vooral bij de vijver blijft het nog een tijd onrustig. De politie heeft de Honthorststraat en Hobbemastraat aan beide kanten met busjes en een cordon ME’ers gebarricadeerd en daarbinnen hebben ze tientallen relschoppers klemgezet, wachtend op hun arrestatie.

“Eentje is ontsnapt,” zegt een jongen bij de Honthorststraat. “Hij sprong over het hek. Dat was mooi om te zien.”

Op het plein blijft het een kat-en-muisspel van uitdagen, rennen en korte charges. Andere relschoppers eten een patatje.

Tegen zes uur is het weer rustig. Relschoppers nemen afscheid en stappen op de fiets. “Hey, later, gasten,” zegt een man in een rood Ajaxtrainingspak.

190 arrestaties na rellen 

De politie meldt 190 aanhoudingen na de demonstratie op het Museumplein. Zeven van de aangehouden relschoppers zijn minderjarig. Bij talkshow Op1 vertelde korpschef Frank Paauw over de demonstratie: “Om zes uur hadden we de laatste aanhoudingen. Toen hebben we een groep van vijftig en dertig mensen aangehouden, dit haalde de angel uit de protesten.”

“De mensen die op het plein afkwamen, zijn voor een deel bekende groeperingen, zoals politieke stromingen of voetbalhooligans, maar er zitten ook hele boze mensen bij,” zei hij.

Paauw noemt het recht op demonstreren een groot goed, ‘maar er komen nu groeperingen bij die komen om de confrontatie te zoeken. Dat maakt het op dit moment erg ingewikkeld’.

null Beeld Joris van Gennip
Beeld Joris van Gennip

Premier Rutte veroordeelt ‘crimineel geweld’ van relschoppers

Premier Mark Rutte veroordeelt de rellen van dit weekeinde als ‘crimineel geweld’. “Je vraagt je werkelijk af: wat bezielt deze mensen,” zei hij vandaag. “Dit heeft niets te maken met de strijd voor vrijheid.”

Wat begon als een demonstratie tegen de avondklok, mondde vooral op zaterdag- en zondagavond uit in een explosie van geweld. Relschoppers lieten een spoor van ravage na in onder meer Eindhoven, waar een auto in vlammen opging en een supermarkt werd geplunderd. In Urk brandde een coronateststraat af.

De premier prees de politie, maar ook burgemeesters en journalisten, voor hun werk; ook de pers werd dit weekend belaagd. “De politie heeft zeer adequaat opgetreden, op alle plekken.”

Rutte noemde het ook ontoelaatbaar dat ‘idioten’ een ziekenhuis hebben belaagd met stenen. Dat gebeurde bij het Medisch Spectrum Twente in Enschede.

De overgrote meerderheid houdt zich volgens Rutte gewoon aan de regels, inclusief de avondklok. “Praktisch 100 procent keurt dit af.”

Ook gisteravond kwamen mensen samen uit protest, waaronder in Den Haag, Tilburg, Venlo en Roermond. Bijna overal werd vuurwerk afgestoken en moesten agenten de onrust indammen.

Het herstellen van de schade aan het Centraal Station in Eindhoven gaat weken, zo niet maanden duren. Relschoppers hebben er voor tonnen aan schade aangericht.

In de eerste nacht van de avondklok heeft de politie in het hele land 3600 mensen beboet die toch zonder goede reden buiten waren.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden