Achtergrond

Huldiging Ajax was bijna stilgelegd vanwege trillingsprotocol

Beeld ANP

Het had weinig gescheeld, of de huldiging in mei van landskampioen Ajax was stilgelegd. Op twee momenten dreigde het trillingsprotocol voor het Museumplein te worden overschreden.

De opkomst van de kampioenen en het tonen van de schaal, dat was het probleem niet. De meters sloegen uit toen de vader van Abdelhak Nouri op het podium verscheen. “Twee keer kort achter elkaar was het raak,” vertelt Thomas Kuilboer namens de gemeente. “Gelukkig bleef het daarbij. Bij een derde keer hadden we moeten ingrijpen. Drie gele kaarten is een rode voor de organisatie.”

Het is een fascinerend gegeven: tijdens grote evenementen op het Museumplein wordt op het podium met argusogen gekeken naar de meetresultaten van de seismografische apparatuur die onder meer in de kelder van het Van Gogh Museum staat. Als de meter in het rood staat, moet volgens afspraken die zijn vastgelegd in het zogeheten trillingsprotocol, de organisatie maatregelen nemen.

Ondergrond

De strenge voorzorgen hebben alles te maken met de unieke situatie op het Museumplein. De huiskamer van Amsterdam heeft een ondergrond die veel weg heeft van pudding en grenst ook nog eens aan belangrijke musea. “Het is moerasland,” zegt Kuilboer die tijdens evenementen op het podium aanwezig is om de bodem in de gaten te houden. “Als de grond in beweging komt, klotst die tegen de gebouwen aan.”

Het protocol moet ervoor zorgen dat er geen schade wordt aangericht in de musea en woonhuizen in de omgeving. Kuilboer: “Het epicentrum is de kelder van het Van Gogh die deels onder het plein ligt. We werken met een grenswaarde van 1,2 millimeter per seconde. Dan moet er op het podium onmiddellijk actie worden ondernomen. Bij 1,8 millimeter is het over en uit.”

Het kalmeren van een uitgelaten menigte van ruim honderdduizend supporters lijkt geen sinecure, maar organisatoren van evenementen hebben daar hun methoden voor. Het wegdraaien van de bastonen uit het geluid kan een springende menigte tot rust brengen, net als het vertonen van een reclamefilm op het grote scherm of het stopzetten van de muziek voor een halve minuut.

Queen

Dat wordt vooraf allemaal doorgesproken, met de organisatie van het evenement, met de politie en, in het geval van de huldiging in mei, met Ajax. Kuilboer: “De organisatoren weten dat zij op het Museumplein te maken krijgen met het trillingsprotocol. Daar houden zij rekening mee. Het mag gerust een feestje zijn, maar niemand moet het publiek gaan oproepen om met z’n allen te gaan springen.”

Het protocol bestaat sinds 2007. Aanleiding was het verrassingsconcert van Queen in 2002 op het Museumplein. In de musea en de omliggende woningen gingen alle alarmbellen af. Dat leidde tot allerlei onderzoeken en overleggen, met als resultaat dat vijf jaar later het trillingsprotocol in werking kon worden gesteld. Het protocol is streng, maar dat is nodig. Kuilboer: “We willen onze kunstschatten beschermen.”

Het protocol wordt alleen van stal gehaald als het evenement er om vraagt. “Bij de Uitmarkt of de Fashion Week is het niet nodig,” zegt Kuilboer. “Bij massale evenementen hangt het sterk van de muziek af. House is het probleem niet, verrassend genoeg. Maar bij artiesten als Wolter Kroes, de gebroeders Ko of de Snollebollekes wordt het link. Dan komt de menigte in beweging.”

De gemeente bemoeit zich niet met de programmering. “Dat is aan de organisatie. We laten in de besprekingen vooraf wel weten waar wij de risico’s zien. Formeel hebben wij de bevoegdheid om het evenement stil te leggen, maar dat is natuurlijk het laatste dat we willen. Maar iedereen kent de afspraken. Als ik tijdens het evenement een waarschuwing geef op het podium, moet er wel echt worden ingegrepen.”

Reactie gemeente

De gemeente kijkt tevreden terug op de huldiging van Ajax, zo blijkt uit de onlangs verschenen evaluatie. De terugkeer naar het Museumplein na enkele huldigingen in het Arenapark is goed verlopen. Toch blijft de vraag of het plein ook bij een volgend kampioenschap automatisch de plaats van handeling zal zijn. 

‘Het Museumplein is een van de mooiste pleinen van Amsterdam,’ valt te lezen. ‘Een plek waar de stad zuinig op moet zijn.’ Samen met Ajax en de politie is de gemeente op zoek naar een alternatieve locatie. Die verkenning is urgent, aldus de gemeente, omdat in het Arenapark dit jaar woningen worden gebouwd en dus niet meer beschikbaar zal zijn voor een huldiging.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden