PlusAchtergrond

Het was druk in de Amsterdamse parken: ‘Een wonder dat zoveel mensen wél thuisblijven’

Drukte in het Oosterpark.Beeld Marc Driessen

Het dringende blijf-binnen-advies verloor het zondag wederom van het weer. Kades en parken stroomden vol met mensen. Sociologen verbaast het niets.

Aan de kade aan de Weesperzijde in Amsterdam zitten mensen in groepjes aan het water, soms voorzien van een fles wijn, chips of andere versnaperingen, de straten in De Pijp zijn druk bevolkt en het Sarphatipark lijkt deze zondag op elke andere zonnige lentedag. Aan het advies is echter niets veranderd: blijf binnen, hou afstand (en was de handen regelmatig).

Bij de ingang van het Vondelpark prijkt nog steeds een matrixbord waarop bezoekers wordt opgedragen binnen te blijven. Daarachter wordt echter volop gerecreëerd: hardlopers moeten moeite doen afstand te bewaren als ze wandelaars of skeeleraars willen inhalen. Fietsers moeten nog even alert zijn als altijd en de picknickplekken in de zon zijn als vanouds schaars.

De 61-jarige Klaas Jonk en zijn vrouw staan bij een stenen muurtje in het Vondelpark. “Ik ben er vrij makkelijk in. Ik ga ook naar Schoorl, naar het strand en in deze tijd is het Vondelpark op zijn mooist, dan blijf ik toch niet binnen?”

Jonk behoort tot de groep voor wie anderen binnen moeten blijven. Waarom negeert hij zelf het advies? “Het is maar een advies, dat kan je ook in de wind slaan,” zegt Jonk. “We leven maar één keer en binnen zitten kan altijd nog. Ik ben ook niet bang dat ik het virus krijg en hou wel afstand van anderen.”

Ook in andere steden in het land was het druk; bij tuincentra en bouwmarkten was het eveneens dringen geblazen. In de kuststreek deden de autoriteiten er weer alles aan om bezoekers zoveel mogelijk te weren. Dat gebeurde met waarschuwingsborden en door parkeerplaatsen af te sluiten.

Abstract virus

Het verbaast socioloog David Bos van de UvA niet dat sommigen losjes met ‘de regels’ omgaan. “Het is een wonder dat er zoveel wél thuisblijven of afstand houden.”

Bos legt uit dat er enorm veel van een individu wordt gevraagd in deze coronacrisis. Niet alleen vanwege de vele veranderingen. “We zijn gewend te denken dat het asociaal is om weinig met anderen om te gaan.” Naleving van de regels is ook lastig door de soms schijnbaar tegenstrijdige berichtgeving in combinatie met de abstractie van het virus – je ziet, ruikt of voelt het niet, en in steden waar niet veel slachtoffers zijn gevallen, kent men het virus alleen van RIVM-cijfers en van verhalen uit media.

“Je voelt niet wat er op de langere termijn gebeurt,” zegt Bos. “Terwijl de gevolgen van ons handelen gericht op korte termijn wel direct merkbaar zijn. De zon schijnt, je wil naar buiten, de eenzaamheid tegengaan. Die behoeften kun je direct bevredigen. Mensen hebben geen zicht op de gevolgen van hun doen en laten op de langere termijn en buiten de kring van mensen die ze persoonlijk kennen.”

Volgens de socioloog speelt ook het gevoel mee dat we lang genoeg hebben gedaan wat ons wordt opgedragen. “Nu het volgens de cijfers iets beter gaat, is het lastig te accepteren dat we nog steeds voorzichtig moeten zijn.”

Te veel gevraagd

Daar komt ook nog eens de moeilijkheid bij dat velen de mening hebben dat ze zichzelf aan het opofferen zijn voor het grotere geheel. “Die boodschap: we moeten de adviezen opvolgen doen om de kwetsbaren onder ons te beschermen, is moeilijk,” weet Beate Volker, socioloog en hoogleraar stadsgeografie en sociale netwerken aan de Universiteit van Utrecht. “Die solidariteit is er wellicht op papier, maar in de praktijk… Kijk naar buiten. Je hebt hier ook niet zelf voor gekozen. Waarom moet ík binnen blijven?”

Mensen blijven kuddedieren. Als één schaap over de dam is, volgen er meer. Al heeft de opstelling van de overheid daar ook mee te maken, zegt de hoogleraar. “Nederland legt veel verantwoordelijkheid bij het individu. Dat is veel gevraagd, en voor sommigen, blijkt weer uit de praktijk, is het té veel gevraagd. En als je al beboet wordt, is dat 390 euro. Dat is veel geld, maar een schijntje vergeleken met andere landen.”

Hoeveel boetes zondag zijn uitgeschreven, is nog niet bekend. Amsterdam laat weten dat het dit weekend ‘iets drukker leek dan normaal’, maar dat men zich wel aan de afstandsregels hield. Eens per week wordt het aantal boetes bekend, dinsdag stond de teller op 249.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden