Esther Anholt: 'Als ik nu buiten ben moet ik als een soort James Bond door de straat slalommen om te zorgen dat niemand in mijn buurt komt.'

PlusAchtergrond

Het leven komt weer op gang. Maar wat als je in de risicogroep zit?

Esther Anholt: 'Als ik nu buiten ben moet ik als een soort James Bond door de straat slalommen om te zorgen dat niemand in mijn buurt komt.'Beeld Jakob Van Vliet

Het leven in Nederland komt langzaamaan weer op gang: de maatregelen worden versoepeld, we kunnen weer het terras op en maken ons minder zorgen over het coronavirus, zo lijkt het. Maar dat geldt niet voor iedereen.

Voor mensen die vanwege bepaalde aandoeningen in de risicogroep vallen blijft het leven stilstaan. Hoe moeilijk is het om nog steeds geen sociale contacten te hebben, nauwelijks buiten te komen en nog steeds niet je eigen boodschappen te kunnen doen? 

Esther Anholt (58) heeft een longaandoening, en vindt de versoepelingen best eng.

“Ik heb COPD, een ongeneeslijke longziekte. Van het coronavirus krijg je schade aan de longen – nou, die heb ik al. Meer schade is niet handig, dus ik moet zorgen dat ik het niet krijg. Sociale dingen, zoals de kroeg in duiken met vrienden of op bezoek bij familie, mis ik wel. Maar vooral dat ik mijn kleindochter van één niet kan knuffelen vind ik heel erg.”

“In het begin was er natuurlijk nog weinig bekend over het virus, toen was iedereen bang. Nu vinden de meeste mensen het niet zo eng meer, maar dat is voor mij juist nog enger. Als ik nu buiten ben voor een wandeling moet ik als een soort James Bond door de straat slalommen om te zorgen dat niemand in mijn buurt komt. Iedereen heeft er duidelijk genoeg van gehad. Ik ook, maar voor mij blijft het linke soep.”

“Mijn jongste zoon van achttien woont nog thuis, voor hem is het ook lastig: hij moet voor mij afstand houden. Als hij met zijn vrienden is, gaat hij apart zitten. Gelukkig zijn er ook lichtpuntjes: ik doe af en toe een biertje in het park met vrienden, en ik heb tenminste Netflix. Mijn zus doet boodschappen voor me. Dat is heel fijn, maar het liefst heb ik zelf de regie. Ik blijf dus hopen op een vaccin, waardoor ik straks ook weer mee kan doen.”

Els van Mook: 'Juist in deze tijd heb je je vrienden nodig.'Beeld Jakob Van Vliet

Els van Mook (56) heeft een spierziekte, maar kiest voor kwaliteit van leven.

“Ik heb de ziekte van Steinert, een spierziekte. Die slaat uiteindelijk ook op mijn longen. Als ik besmet raak en op de intensive care beland, is de kans klein dat ik daarna nog zelfstandig kan wonen. Daarom heb ik al gezegd: mocht dat gebeuren, leg mij dan maar niet aan de beademing.”

“Vanwege dat risico had ik in het begin geen contact met mensen. Ik hield het wel uit, maar het was een karig bestaan – ik ben toch een sociaal dier. Daarom heb ik op een gegeven moment besloten: ik kies voor kwaliteit van leven, in plaats van eenzame kwantiteit. Veel van mijn vrienden zitten zelf ook in de risicogroep, omdat ze bijvoorbeeld kanker hebben gehad. Wij zijn in ons leven dus al geconfronteerd met wat wezenlijk belangrijk is: dingen doen waar je blij van wordt, in plaats van lang leven en je de hele tijd klote voelen. De beslissing om niet meer in angst te leven hebben we toen samen genomen.”

“Het blijft wel redelijk, hoor, we zoeken niet de drukte op, maar eten bijvoorbeeld wel met elkaar. Juist in deze tijd heb je je vrienden nodig. Ik pak inmiddels ook gewoon weer het openbaar vervoer, zo kan ik mijn ding blijven doen.”

Hayat Afkyr: 'Omdat alles buiten wat soepeler wordt, moet ik juist zelf alerter worden.'Beeld Jakob Van Vliet

Hayat Afkyr (37) heeft spierziekte SMA, en is sinds de versoepelingen nóg alerter.

“Ik ben volledig rolstoelafhankelijk en ontvang 24 uur per dag zorg. Ik heb bijvoorbeeld hulp nodig bij het wassen en aankleden. Vanwege mijn ziekte heb ik nog maar 23% longinhoud, waardoor een normaal griepje al een gevaarlijke longontsteking kan veroorzaken. Je kunt dus wel aannemen dat ik het coronavirus niet zou overleven.”

“Daarom zit ik sinds medio maart thuis. Ook sinds de versoepelingen betekent dat voor mij géén boodschappen doen, terrasjes pakken of bioscoopbezoeken. Dat voelt heel raar, nu de meeste mensen dat wel weer kunnen. Ik snap dat mensen dat nu weer volop doen, maar besef ook heel goed dat ik er nog geen deel van uit kan maken, hoe graag ik het ook zou willen. Voor mij is het einde nog lang niet in zicht. Ik vind het wel spannend, want de mensen die mij verzorgen ondernemen natuurlijk ook steeds meer in hun privéleven. Omdat alles buiten wat soepeler wordt, moet ik juist zelf alerter worden. Daardoor mis ik een stukje kwaliteit van leven.”

“Ik heb een behoorlijke handicap, maar mag eigenlijk niet klagen: ik heb leuk werk, leuke vrienden en ging er altijd veel op uit. Dat kan nu niet meer, waardoor ik mentaal minder lekker in mijn vel zit. Waar ik eerst het gevoel had een toegevoegde waarde te zijn voor de maatschappij, voel ik me nu meer van die maatschappij afgesloten. Dat is best beangstigend.”

Maya Dommisse: 'Als ik naar buiten ga houd ik me aan de regels, maar trek ik wel mijn eigen plan. Je moet immers wel blijven leven.'Beeld Jakob Van Vliet

Maya Dommisse (57) heeft hersenziekte ME, maar geeft niet toe aan stress en angst.

“Door mijn ziekte, die ook wel bekend staat als het chronisch vermoeidheidssyndroom, heb ik nog maar 70% van de energie die ik vroeger had. Daarnaast is mijn weerstand verstoord, waardoor ziektes en virussen me zomaar kunnen nekken. Daar ben ik me elke winter weer bewust van. Bijvangst van ME zijn hart- en vaatproblemen, waardoor ik een extreem hoge bloeddruk heb. Koorts kan al te veel zijn voor mijn hart. Als klap op de vuurpijl heb ik door een verwaarloosde griep pleuritis opgelopen, een longinfectie. Kortom: als ik het coronavirus krijg, kan dat heel gevaarlijk zijn.”

“Ik let goed op, door bijvoorbeeld constant mijn handen te wassen en met handschoentjes aan boodschappen te doen, maar ik laat me niet leiden door angst. Stress en angst zijn namelijk heel slecht voor je systeem, dus daar zou ik weinig mee opschieten. In plaats daarvan vertrouw ik op mijn intuïtie. Als ik naar buiten ga houd ik me aan de regels, maar trek ik wel mijn eigen plan. Je moet immers wel blijven leven. Sommigen vatten dat op als roekeloos, maar ik zie het als ingecalculeerde risico’s. Ik leef hier al jaren mee, dus ben ook gewend om op mijn eigen oordeel te vertrouwen. Toch ga ik nog niet echt met vrienden op stap, ik maak dan liever buiten op afstand een wandeling.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden