Halsema lobbyt voor pepperspray handhavers

Burgemeester Halsema wil gemeentelijke handhavers uitrusten met pepperspray, zodat zij veiliger hun werk kunnen doen. De Nederlandse Boa Bond is voorzichtig optimistisch en schort hun acties een week op. 

Gemeentelijke handhavers.Beeld ROBIN UTRECHT

De burgemeester heeft een brief gestuurd aan minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) over de kwestie.

Halsema en de bijzondere opsporingsambtenaren (boa’s) hebben al langer een conflict over de werkomstandigheden. De boa’s voelen zich onveilig en willen een betere uitrusting om hun werk te kunnen doen, nu zij wegens capaciteitsproblemen bij de politie steeds vaker handhavend moeten optreden. Het was lang taboe om boa’s uit te rusten met een wapenstok of pepperspray, omdat de overtuiging in Amsterdam is dat het geweldsmonopolie bij de politie dient te liggen. De boa’s voeren hier al langer acties tegen, zo worden er selectief boetes uitgeschreven.

“We komen net uit overleg met de gemeente en het is inderdaad een stap in de goede richting: van niets, naar bodycams en oog op pepperspray,” zegt Eric Lakenman, woordvoerder Nederlandse Boa Bond. “In overleg met de handhavers hebben we dan ook besloten onze acties een week op te schorten.” Tot donderdag schrijven de handhavers dus gewoon weer boetes uit. En daarna? “Donderdag hebben we weer een overleg met z’n allen en dan zullen we bepalen hoe en of we verdergaan met acties.”

Verhoogde veiligheid

In landelijke regels is vastgelegd dat handhavers alleen pepperspray kunnen dragen als zij ook uitgerust zijn met een wapenstok. Dat laatste vindt Halsema te ver gaan, zij bepleit nu bij de minister dat zij de boa’s alleen met pepperspray op pad mag sturen. “De pepperspray geeft minder kans op letsel dan de wapenstok en kan defensief ook een bijdrage leveren aan het verhogen van de veiligheid van de boa”, schrijft Halsema aan Grapperhaus.

Een meerderheid van progressieve partijen in de Amsterdamse gemeenteraad is altijd verklaard tegenstander geweest van wapens voor boa’s. Met haar huidige pleidooi probeert Halsema een middenweg te vinden tussen de wensen van de boa’s en de wensen van de raad. Als Grapperhaus de pepperspray niet als wapen, maar als verdedigingsmiddel aanmerkt, zouden de morele bezwaren weggenomen moeten worden. Halsema benadrukt dat boa’s getraind zullen worden in het eventuele gebruik van de pepperspray.

Bodycams

Amsterdamse boa’s worden vanaf dit jaar al uitgerust met bodycams: draagbare camera’s waarmee gewelddadig gedrag van overlastplegers direct wordt vastgelegd. Dit werkt afschrikwekkend en vergemakkelijkt de bewijslast tegen daders. Ook zouden boa’s niet langer ingezet worden op plekken waar het vaak uit de hand loopt. Maar dat vindt Halsema onwenselijk, aangezien de politie de gaten die de boa’s achterlaten niet automatisch op kan vullen door onderbezetting van de Eenheid Amsterdam.

Momenteel zijn alleen politieagenten uitgerust met pepperspray. Het is een middel dat via een spuitbusje in de ogen gespoten kan worden van agressieve personen, waardoor zij tijdelijk hun gezichtsvermogen verliezen en de facto uitgeschakeld zijn. Boa’s hebben al de beschikking over handboeien, waarmee gewelddadige personen in bedwang gehouden kunnen worden.

Sceptisch

De coalitiepartijen zijn niet gelukkig met de geste van Halsema richting de boa’s, maar blokkeren het voorlopig niet. “We zullen zien wat Grapperhaus te zeggen heeft, maar ons standpunt hierin is niet veranderd: wij vinden dat boa’s niet bewapend moeten worden,” zegt GroenLinks-raadslid Femke Roosma. Ook de PvdA vindt dat onwenselijk maar wil de onderhandelingen met de boa bond afwachten. 

D66’er Reinier van Dantzig ziet liever dat er eerst geëxperimenteerd wordt met de bodycams voordat de uitrusting van handhavers uitgebreid wordt met pepperspray. Sylvana Simons (Bij1) is sceptisch over de koerswijziging van Halsema. 

“Ik begrijp dat de burgemeester de handhavers op deze manier tegemoet probeert te komen, maar een oplossing voor de structurele problemen met betrekking tot handhaving worden zo niet opgelost,” zegt Simons. “Meer collega’s en meer de-escalatietraining en een visie op de toenemende agressie in de samenleving zijn nodig.” Ook Denk ziet er niets in. “Wapens zijn niet de oplossing, het geweldsmonopolie moet bij de politie blijven,” aldus Denk-raadslid Mourad Taimounti.

Het is overigens de vraag of de gemeenteraad Halsema zou kunnen terugfluiten. Voor de uitrusting van boa’s met pepperspray is instemming van de politie en het OM nodig, de gemeenteraad kan een oordeel vellen maar heeft geen feitelijke macht om het tegen te houden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden