Amsterdam Bewaar

Grootste deel van zaken in het centrum voldoet niet aan de regels

Veel zaken op de Zeedijk overtreden regels
Veel zaken op de Zeedijk overtreden regels © Rink Hof

Restaurants, winkels en cafés in de binnenstad houden zich zelden aan de regels voor brandveiligheid of milieu. Bij controles vallen ze massaal door de mand.

In september gingen controleurs op de Zeedijk van deur tot deur. Bij elke zaak controleerden ze de brandveiligheid en keken ze of de ondernemers zich wel hielden aan het bestemmingsplan - dus geen café in een winkelpand, aan de milieuregels en aan de welstandseisen (denk aan uithangborden en markiezen).

Het resultaat: vijf van de 105 gecontroleerde restaurants, cafés en winkels scoorden op alle punten een voldoende. De rest, 95 procent, was gezakt.

"Schokkende resultaten," zegt Ton Jacobs, bewoner van de Zeedijk, die de resultaten van de controles in handen kreeg via de Wet Openbaarheid Bestuur (WOB).

Boudewijn Oranje, voorzitter van het dagelijks bestuur Centrum, vindt de score ook laag, maar is niet verrast. "Dit soort resultaten komen we voortdurend tegen."

IJs- en wafelwinkels
Bij een recente controle op de Haarlemmer­straat en -dijk, zakte 94 procent van de ondernemers, op de Oudezijds Voorburgwal 90 procent, op de Nieuwezijds 95 procent en geen van alle ijs- en wafelwinkels in de binnenstad voldeed aan de eisen.

De overtredingen verschillen in ernst. Sommige misstanden zijn eenvoudig aan te pakken: een krat bier dat de nooduitgang blokkeert; een trapleuning die ontbreekt in de vluchtroute. Een goed functionerende brandblusser, als die überhaupt al aanwezig is, komt niet vaak voor. Hier en daar is de deur naar de nooduitgang niet te openen, onhandig als er brand uitbreekt.

Volgens Oranje is geen sprake van onverantwoorde risico's. Als dat wel het geval is, gaat de zaak onmiddellijk dicht

Ook ingrijpendere zaken komen aan het licht. Bij veel zaken wordt de verwarmingsketel niet gecontroleerd, terwijl toch bekend is dat koolmonoxidevergiftiging een reëel gevaar is bij slechte cv-ketels. De gas- of elektraleidingen zijn slordig afgewerkt of niet goed afgedekt. Bij een aantal zaken is de boel zo vies of vet dat risico op brand ontstaat.

Dwangsom
Zeedijkbewoner Jacobs maakt zich zorgen. De vluchtroutes van zijn woning zijn beperkt en bij brand die zich via de trap verspreidt zit hij in de val. Volgens Oranje is geen sprake van onverantwoorde risico's. Als dat wel het geval is, gaat de zaak onmiddellijk dicht, zoals onlangs is gebeurd bij een restaurant op de Haarlemmerdijk, dat nog altijd is gesloten.

De ondernemers krijgen enkele weken de tijd iets te doen aan de gebreken. Dan volgen nieuwe controles en kan de bestuurscommissie dwangsommen opleggen.

"De ervaring leert dat de meeste ondernemers de boel op orde brengen," aldus Oranje. Janny Alberts, directeur van NV Zeedijk, dat veel panden verhuurt in de straat, is ervan overtuigd dat ondernemers lering trekken uit de controles. "Ze zullen de puntjes op de i zetten."

Ze pleit, net als Ton Jacobs, voor regelmatiger controleren. Centrum controleert elk jaar twee straten van deur tot deur. Risicovolle ondernemingen, zoals clubs, hotels en kinderdagverblijven, krijgen vaker controleurs over de vloer. "We moeten slim omgaan met onze handhavers," zegt Oranje. "Op dit moment zien we geen aanleiding om de controles te intensiveren."