Flinke strafeisen voor ‘doodslag’ op Patrick Dillenburg in 2002

Justitie eist 17 jaar cel tegen Ad K. (50) en Fred T. (60) voor de ‘doodslag’ van de Amsterdamse drugshandelaar Patrick van Dillenburg (38), die begin januari 2002 spoorloos verdween en sindsdien is vermist.

Patrick van Dillenburg. Beeld Politie Amsterdam
Patrick van Dillenburg.Beeld Politie Amsterdam

Volgens de officieren van justitie is ‘buiten redelijke twijfel’ dat Van Dillenburg is omgebracht, waarna zijn lichaam is weggemaakt, hetgeen zij ‘gruwelijk en respectloos’ noemen.

Ripdeal

De drugshandelaar was volgens getuigen slachtoffer zijn van een ripdeal (drugsdiefstal) van 46 kilo cocaïne die hij op 31 december 2001 uit Suriname had ingevoerd via een koerierster.

Het cruciale bewijs is vergaard via een omstreden undercoveroperatie van een jaar, nadat het onderzoek naar de cold case in 2017 was heropend.

In dat undercovertraject werd de zwaar verslaafde verdachte Ad K. ingepalmd door verschillende rechercheurs. De belangrijkste undercoveragent won zijn vertrouwen. K. geloofde gaandeweg dat zijn nieuwe ‘vriend’ een succesvolle zakenman én een zware crimineel was bij wie hij met klussen goed geld kon verdienen en die zou investeren in het restaurant dat hij in Cambodja wilde beginnen.

Doodgeschoten met leermeester

Die undercoveragent eiste openheid van K., omdat hij niet voor verrassingen wilde komen te staan, bijvoorbeeld als ze de grens over zouden gaan. Daarop ‘bekende’ K. gaandeweg dat hij Van Dillenburg tijdens een ripdeal had doodgeschoten in de buurt van Halfweg, samen met ‘zijn leermeester en grote broer’ Fred T. 

Daarna hadden ze Van Dillenburgs lichaam eerst begraven en later weer opgegraven en ‘door de schredder’ gehaald. De ‘drabbige’ resten van Van Dillenburg zei hij te hebben uitgereden over een bollenveld bij Noordwijkerhout. Daardoor wist hij ‘honderd procent zeker’ dat Van Dillenburg nooit zou worden teruggevonden.

Broodje aap

Zelf stelt Ad K. nu dat hij ‘een broodje aap-verhaal’ ophing omdat hij onder grote druk van de beweerde drugshandelaar stond en ‘stoer deed’ om klussen te krijgen in diens groepering.

De aanklagers zijn er van overtuigd dat K. aan de undercovers een waarheidsgetrouwe bekentenis deed.

De kritiek van advocaten dat de undercovers over de schreef gingen en de zwaar verslaafde K. onder druk zetten en uitlokten door hem gouden bergen te beloven, verwerpen de officieren van justitie. Volgens hen is de hele operatie rechtmatig verlopen.

Amicale sfeer

Aan Ad K. is gedurende het gehele undercovertraject volgens hen 1850 euro gegeven om de vertrouwensrelatie via de eerste klussen te kunnen uitdiepen, en 4000 euro aan diens vriendin, voor drie door haar gemaakte schilderijen. Hem zijn volgens justitie geen drugs aangeboden, hij was gedurende het contact niet onder invloed van drugs en hij ‘kwam coherent over’. Hij deed zijn verhaal over de moord ‘in vrijheid’ en ‘in een amicale, ongedwongen sfeer’ in de veronderstelling te praten met een vriend die hij volledig vertrouwde.

Betrouwbaar

De aanklagers vinden het niet logisch dat Ad K. stoer zou doen door te vertellen dat hij samen met T. een moord had gepleegd en het lijk had weggewerkt.

De officieren van justitie vinden de bekentenis van Ad K. betrouwbaar, ook omdat die vol details zitten die overeenkomen met de werkelijke gang van zaken en met andere onderzoeksbevindingen.

Van Dillenburg was vader van een zoon, die een peuter was toen zijn vader vermist raakte, en inmiddels een volwassen man is. Een tweede vriendin die de drugshandelaar in Brazilië had, zegt ook een kind van hem te hebben.  

‘Tal van andere scenario’s denkbaar, áls hij vermoord is’

Advocaat Vito Shukrula van Ad K. wil vrijspraak. Hij stelde in zijn pleidooi dat niet onomstotelijk vaststaat dat Van Dillenburg dood is. Hij kan ook ‘vrijwillig met de noorderzon zijn vertrokken’.

Áls hij al is vermoord, zijn tal van scenario’s denkbaar waarin bijvoorbeeld concurrenten binnen het criminele milieu hem kunnen hebben vermoord.

“Hij begaf zich in kringen die als uiterst risicovol en duister omschreven kunnen worden,” zei Shukrula. Aangezien Van Dillenburg grote partijen cocaïne ‘ripte’, kan hij volgens de raadsman slachtoffer zijn geworden van een wraakactie.

Zo had hij volgens een getuige een hooglopend conflict met de in 2011 in Amsterdam-Buitenveldert geliquideerde crimineel August Adjoeba.

“Daarnaast kan ook zeker niet worden uitgesloten dat de tegenwoordige vicepresident van Suriname, genaamd Ronnie Brunswijk, ook betrokken is geweest. Hij heeft een familieband met August Adjoeba en de door Van Dillenburg gebruikte koerier is de moeder van Brunswijks dochter.”

Die criminelen liggen veel meer voor de hand als moordenaars van Van Dillenburg dan de huidige verdachten, denkt Shukrula.

“Fred is slechts een Amsterdamse opa die zijn familie lief heeft en die vroeger wat schelmenstreken had,” zei Shukrula. “Ad is een door de drugs gebroken Brabander, getekend door het leven. Als kind is hij seksueel misbruikt; internaat in, internaat uit. Om de pijn van het misbruik te kunnen vergeten en zijn gevoelens te onderdrukken heeft hij gegrepen naar de crackpijp. En de crackpijp liet hem nooit meer los.”

Met de ingezette undercoveragenten heeft justitie volgens de advocaat tal van rechtsregels geschonden. Bovendien was het een veel te zwaar middel dat is ingezet, terwijl de verdenking tegen zijn cliënt en Fred T. heel dun was. “Oude, anonieme informatie.” De belangrijkste undercover heeft Ad K. feitelijk verhoord, terwijl hij niet de rechten genoot die een verdachte toekomen. Daarom mag de rechtbank de resultaten van het undercovertraject niet gebruiken: het zijn vruchten van een giftige boom, zoals het in advocatenjargon heet.

Het middel van undercovers is veel te zwaar voor een zaak als deze, vindt Shukrula. Zijn cliënt had ook verhoord kunnen worden als verdachte of getuige, in plaats van ‘dit paardenmiddel’ in te zetten. “In plaats van een simpele vliegenmepper te gebruiken, heeft het Openbaar Ministerie ervoor gekozen een gewonde vlieg uit de lucht te schieten met een grof kanon.” (Ad K. had wondroos en liep moeilijk.)

In het buitenland zijn undercoveroperaties als deze ‘aan banden gelegd’, zei Shukrula, die hoopt dat ook de Amsterdamse rechtbank dat doet.

De undercovers hebben de armlastige Ad K. volgens zijn raadsman ook grote bedragen beloofd, wat van de Hoge Raad niet mag. “Door voor hem astronomische bedragen sloeg zijn hoofd op hol.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden