Amsterdam Bewaar

Drukte in de binnenstad kan paniek veroorzaken

Op plekken als de Kalverstraat dreigt 'overcrowding'.
Op plekken als de Kalverstraat dreigt 'overcrowding'. © ANP

De sociale cohesie in Amsterdam staat onder druk, blijkt uit een rapport van de politie. Ook dreigt 'overcrowding:' zoveel mensen bijeen dat paniek kan ontstaan.

De populariteit van Amsterdam bij toeristen en dagjesmensen heeft grote gevolgen voor de stad, zo blijkt uit een onderzoek van analytici van de Amsterdamse politie. Het rapport wordt binnenkort naar de gemeente gestuurd. Op plekken als de Wallen, de Negen Straatjes en de Kalverstraat dreigt 'overcrowding', zo constateert het onderzoek. Die term wordt normaliter gebruikt bij grote evenementen.

Van overcrowding is sprake als op een plek zoveel personen samenkomen dat mensen zich daardoor angstig gaan voelen. Dan kan paniek ontstaan. De uitkomsten van het onderzoek sluiten aan bij wat Marjolein Smit, als politiechef verantwoordelijk voor de binnenstad en Noord, op straat ziet gebeuren.

Minder gemeenschapszin 
"De gemiddelde Amsterdammer mijdt stukken van de binnenstad, omdat het er gewoon niet meer behaaglijk is." Smit houdt er rekening mee dat de politie in de toekomst vaker straten in de binnenstad zal moeten afsluiten als het te druk is. Dat gebeurde al twee keer in de Kalverstraat. Smit: "Er zijn nog geen incidenten geweest met overcrowding en dat zou ik ook niet graag afwachten. Straten afsluiten is de laatste oplossing, maar je wilt geen paniek."

Smit wil 'de toerist' absoluut niet tegenhouden aan de poort

De drukte in de stad dreigt bovendien de sociale cohesie in de stad te verstoren, meldt het politierapport. Airbnb, en de snel wisselende pop-upwinkels en horecabedrijven dragen bij aan een verminderd gevoel van gemeenschapszin, denkt Smit.

"Mensen die maar een paar dagen in de stad zijn, bellen minder snel de politie. Er zijn nu meer voorbijgangers dan bewoners. Als politie zoeken we de verbinding met de burgers, maar dat wordt steeds moeilijker. Een heel ervaren collega die op straat werkt, zei laatst tegen me: 'Marjolein, het is hier Disneyland en ik ben Mickey Mouse.'"

Meer irritaties 
Ze wil het maar gezegd hebben: Smit wil 'de toerist' absoluut niet tegenhouden aan de poort. "Dé toerist bestaat niet. Het gaat om allerlei soorten bezoekers en al die mensen zijn goed voor de stad, maar de neveneffecten kunnen voor problemen zorgen. Om die op te lossen werken we samen met de gemeente en we moeten er ook samen over nadenken hoe we het in balans houden."

Toeristen blijken veel vaker dan Amsterdammers het doelwit van criminelen

De drukte in de stad heeft effect op het politiewerk. Hoewel nog geen officiële cijfers bekend zijn, wordt de politie in de binnenstad vaker dan voorheen opgeroepen voor verkeersongevallen en geweld, terwijl het aantal overvallen en inbraken juist daalde. Smit: "De irritaties lijken toe te nemen." Het duurt bovendien langer voor politie ter plaatse is. "Het is moeilijker geworden om met de sirene aan door de binnenstad te rijden."

Toeristen blijken veel vaker dan Amsterdammers het doelwit van criminelen als zakkenrollers, autokrakers en oplichters. Het aantal straatdealers dat (nep)drugs verkoopt, is toegenomen. Smit: "Het is niet redelijk om daarvan toerisme de schuld te geven, maar het hangt er wel mee samen." Voor snelheidscontroles of fietslichtacties is geen capaciteit meer. De politie probeert in te spelen op de nieuwe samenstelling van de stad, door samen te werken met andere instanties en met slimme oplossingen voor problemen.

Zo hoeven Britse toeristen die hun paspoort verliezen, een hardnekkige kwaal, voortaan niet langer aangifte te doen. Ze kunnen gelijk naar het Britse consulaat. Volgens Smit moet de politie bovendien goed luisteren naar wat de burger wil. "Wij zijn natuurlijk één van de instanties die als eerste zien wat er in de samenleving speelt. Het is belangrijk dat we luisteren naar wat de ergenissen zijn. De stad leefbaar houden is niet hetzelfde als vertrutting."