Amsterdam Bewaar

Dit zijn de grootste spelers op de Amsterdamse vastgoedmarkt

Reinout Oerlemans
Reinout Oerlemans © ANP Kippa

Uit onderzoek van Het Parool blijkt dat enkele vastgoedbezitters honderden huizen bezitten. Dit zijn de grootste spelers.

Johannes Veldhuijzen (57)
Een van de allergrootste ­privébezitters van vastgoed, die in stilte opereert. Had tot enkele jaren geleden louter sociale huurwoningen, waar Veldhuijzen zich naar eigen zeggen 'kiplekker' bij voelt. Door veranderde regelgeving worden die woningen nu omgevormd voor de vrije sector. Startte al jong in het vastgoed en wordt bij het beheren van zijn ruim vijfhonderd adressen bijgestaan door een dochter.

Prins Bernhard van Oranje Nassau (47)
Prins Bernhard, zoon van prinses Margriet en Pieter van Vollenhoven en neef van de koning, is ondernemer en pandbezitter. Hij begon met Ritzen Koeriers, vernoemd naar toenmalig minister van Onderwijs Jo Ritzen: studenten brachten pakketjes rond per trein, waarbij ze gebruikmaakten van hun ov-kaart. Hij was kind van de internethype met zijn bedrijf Clockwork, dat hij later verkocht.

De prins is oprichter van het internationale softwarebedrijf Levi9. Via zijn bv's zit hij ook in racecircuit Zandvoort mét restaurant Bernie's en in tal van verenigingen van eigenaren van zijn huizen, veel in de Willem de Zwijgerlaan en in kantoren aan de Haarlemmerweg.

Een aantal jaar geleden kwam Bernhard in het nieuws als pandeigenaar, toen hij de huur opzegde van een snackbar aan het Gerard Douplein,
tot ongenoegen van de buurt.

Niek Sandmann (71)
Beheert vanuit Villa Betty aan het Vondelpark een omvangrijke portefeuille panden in onder andere De Pijp, de Raadhuisstraat en op de Keizersgracht. We schatten hem op tweehonderd panden, maar het is 'veel meer, minstens het dubbele,' zegt Sandmann telefonisch.

Hij verdiende zijn eerste geld naar eigen zeggen met de handel in comtoises, antieke Franse klokken. Was in de jaren tachtig betrokken bij een Californische bank die met donderend geraas failliet ging, waarna hij een rechtszaak schikte. Sandmann raakte daarna betrokken bij de luchtvaartmaatschappij Holland Exel van Erik de Vlieger en Harm Prins, maar ook dat bedrijf stortte ineen. Sandmann gold lang als de ongekroonde koning van Bonaire, waar hij goede politieke contacten had. Hij beheert zijn portefeuille nu samen met een zoon. Verkopen doet hij nooit. "Waarom zou ik?"

Peter (52) en Mark (51) Bakker
Ook wel The Fabulous Baker Boys. De broers Peter en Mark Bakker bezitten privé en met hun maatschappij Overvast veel panden op A-locaties als de P.C. Hooftstraat en het Max Euweplein. In de winkelstraat richten ze zich op internationale merken.

100+ adressen

21 personen hebben meer dan honderd Amsterdamse adressen in privébezit:

- Johannes Cornelis Martinus Veldhuijzen (57 jaar), 512
- Johannes Rappange (87), 449
- Marianne Allegonda Pon (71), 393
- Alphonsus Petrus van Eijsden (69), 269
- Dick van de Oudeweetering (63), 268
- Hendrikus Wouter van Driel (63), 245
- Gerrit van de Poppe (83), 208
- Nicolaas Petrus Johannes Sandmann (71), 207
- Berend Boersema (45), 206
- Harrie van Zijl (82), 185
- Boris Otte (47), 176
- Elisabeth Geertruida Dijkhuis (83), 171
- Robbert Paul Rappange (54), 135
- Pieter Maarten Feenstra (60), 131
- Maarten Post (77), 108
- Leonardus Maria de Lange (73),106
- Adrianus Gijsbertus van Riet (82), 103
- Robert Gerald Henry van Tuin (71), 102
- Zijne Hoogheid Bernhard Lucas Emmanuel van Oranje-Nassau, van Vollenhoven (47), 102
- Anthonie Mans (51), 101

Hun vader, een aannemer, stak zijn spaargeld in een paar pandjes en de broers breiden dat voortvarend uit. Een neef is Dirk-Jan Bakker, die met zijn NRE Amsterdam BV minstens net zoveel Amsterdams vastgoed bezit. Beide luxeminnende broers wonen in riante villa's aan de Amstel, waarvan één met glazen fitnessruimte in de tuin.

Peter Bakker is getrouwd met het Russische fotomodel Natasha Poly. De Bakkers verkopen naar eigen zeggen 'bijna nooit', maar gaan voor de forse huuropbrengsten. De Fiod kwam in 2015 op huis­bezoek vanwege vermoedens van belasting­ontduiking, maar volgens Bakker is er inmiddels 'goed overleg'.

Elly Dijkhuis (80) en erven Van der Vloodt
Elly Dijkhuis is de weduwe van de in Amsterdam zeer bekende makelaar Peter van der Vloodt, die geen vastgoedveiling oversloeg. De ruwweg tweehonderd adressen die Van der Vloodt naliet na zijn verscheiden in 2009, worden inmiddels beheerd door zoon Bart.

Maar ook weduwe Dijkhuis heeft met zo'n 170 adressen een heel aardige portefeuille. Die woningen erfde zij van haar vader, die grote delen van de Watergraafsmeer bouwde. Een dergelijke erfenis kregen ook haar broers Harro en wijlen Chris Dijkhuis, die op hun beurt uitgroeiden tot vastgoedmagnaten.

Orange Capital Partners
Als commerciële vastgoedpartij tóch vijfhonderd sociale huurwoningen bouwen. Orange Capital Partners van voormalig Goldman Sachsbankier Victor van Bommel zit in Amsterdam voor de lange termijn, zoveel is duidelijk.

Volgens Van Bommel zal de Amsterdamse vastgoedmarkt veel verder professionaliseren en is de tijd van de huisjesmelker voorbij. De Amsterdammer van de toekomst zal volgens Van Bommel de voorkeur geven aan een huurwoning, terwijl juist daaraan groot gebrek is.

Dat maakt Amsterdam interessant voor institutionele investeerders als de Aziatische en Amerikaanse pensioenfondsen die in Orange Capital Partners participeren. Met nu al ruim drieduizend woningen in Amsterdam bouwt Orange Capital Partners sinds 2014 gestaag naar het doel: marktleider worden in de Amsterdamse huursector.

Ebe van Riesen (48) en Jeroen Kool (42)
Razendsnel opgekomen vastgoedmannen, die met regelmaat in de clinch lagen met de gemeente. Kregen een boete van drie ton voor 'illegale kamerverhuur' en discussiëren daar nog steeds over met het stadhuis.

Inmiddels concentreren Van Riesen en Kool zich naar eigen op winkelpanden en kantoren. "Dat levert inderdaad minder zorgen op dan woningen, ja," aldus Van Riesen. Ze bezitten nog altijd veel objecten in de Negen Straatjes maar zijn volgens Van Riesen tegenwoordig 'zelfs buiten de Ring te vinden.'

Verkochten vorig jaar een aanzienlijk deel van hun woningportefeuille, 'omdat er buitenlandse partijen in de markt zijn'. De heren zijn sindsdien met herinvesteren behoudend en zagen ­zodoende hun vastgoedbezit aan­zienlijk slinken.

J.H.F. Schopman en Zonen BV
Een van de allergrootste huizenbezitters van de stad, J.H.F. Schopman en Zonen BV, is eigenaar van zo'n 1600 adressen in Amsterdam. Dat wordt beheerd door de Amsterdamsche ­Huizenhandel en Administratie Maatschappij (Aham). Aham beheert veel sociale huurwoningen, die na opzegging getransformeerd worden tot duurzame vrije sectorwoningen.

Grondlegger was in 1906 banketbakker Jo Schopman, die zijn geluk beproefde in het vastgoed. De familie Schopman staat tegenwoordig op afstand van het vastgoedbedrijf en alle (!) uitgekeerde winst die Aham maakt, gaat naar ontwikkelingshulp, bezweert de directie.

Libra International BV
Het investeringsvehikel van de Limburger Jan Verhagen en zijn zoon Marc is een van de grootste vastgoedbezitters van Nederland en al decennialang een belangrijke speler in Amsterdam. De omvangrijke portefeuille bracht vader Jan tot in de hoogste regionen van de Quote 500. Libra International, dat ruim 1300 woningen, kantoorpanden en winkels bezit, is ook huisbaas van een aantal bekende coffeeshops in de stad én int de huurpenningen van de Louis Vuittonwinkel in de P.C. Hooftstraat.

Top 5 bedrijven

- Bouwinvest Dutch Institutional Residential Fund, 5401
- Liander Infra, 2357
- J.H.F. Schopman en Zonen, 1644
- Libra International, 1373
- Custodian Vesteda Fund I, 1207

Het bedrijf is niet onomstreden, omdat het op grote schaal zaken deed met wijlen Willem Endstra, waarbij ook de naam van de gevallen zakenman Jan-Dirk Paarlberg werd genoemd. Krakers en linkse activisten zagen Libra lang als exponent van het verwerpelijke grootkapitaal. In de crisis opereerde zoon Marc zeer behoudend, waardoor de omvangrijke Amsterdamse portefeuille nu meer dan behoorlijk rendeert.

Edith Tialengko (73)
De weduwe van wijlen Hans Brouns, een van de oude Wallenkoningen. Brouns, die kort na zijn geboorte in de Bloedstraat door zijn moeder bij het Centraal Station in de armen van een toevallig passerend echtpaar was geduwd, groeide op rond de Zeedijk en was ooit schoenpoetser in Krasnapolsky. Zijn vrouw Edith, een Filipijnse verpleegster in het OLVG, ontmoette hij als twintiger.

Samen waren ze succesvol in de horeca en later, met compagnon Michel Florie, volgde het vastgoed, vooral prostitutieramen op de Wallen. Brouns kreeg net als 'Wallen­ondernemers' als Charles Geerts, slager Jan Venekamp en de gebroeders Pot vanaf 2007 te maken met de daden­drang van de gemeente, die het Wallengebied wilde opschonen. Toch bevinden veel van de ongeveer zeventig panden van zijn weduwe zich nog altijd in het hartje van 1012.

Reinout Oerlemans (46)
Ondernemer Oerlemans, die als acteur bekendheid genoot als Arnie in Goede tijden slechte tijden, heeft in de loop der jaren een flinke positie opgebouwd in de Amsterdamse vastgoedmarkt. Een deel van zijn miljoenen, vergaard door de verkoop van zijn productiebedrijf Eyeworks, zit in meer dan vijftig adressen in de stad.

Oerlemans, nog altijd gevestigd in Amerika, schafte onlangs nog panden aan in de Spaarndammerstraat, die momenteel worden samengetrokken tot één grote winkel. Dat hij een neus heeft voor goede vastgoedinvesteringen bleek wel uit de winst die hij maakte met het hoofdkantoor van Eye­works op het Raamplein. Hij kocht het pand in 2012 voor 8,6 miljoen en verkocht het vorige maand voor ruim 20,6 miljoen. Een winst van 12 miljoen in vijf jaar tijd, minus de kosten van de verbouwing.

Marianne Allegonda 'Margot' Pon (71)
Telg van de bekende en steenrijke familie achter autoimporteur Pon. Margot Pon was zelf nooit betrokken bij het bedrijf, leeft buiten de schijnwerpers en wil dat graag zo houden, zegt haar echtgenoot, die de telefoon opneemt beleefd. "We proberen het zo goed mogelijk te beheren en verhuren," is het enige dat hij kwijt wil over het rijke vastgoedbezit in Amsterdam, dat bestaat uit 393 adressen, waarmee Pon een van de belangrijkste particuliere beleggers is.

De familie Rappange
Het vastgoedbezit van de bekende makelaars­familie Rappange is keurig verdeeld over vader Jop (87), zoon Rob (53) en dochter Gaby (56). Bij elkaar opgeteld heeft het gezin meer dan 600 adressen in de stad. Paulus Louis Rappange, die in 1906 het Amsterdamse makelaarskantoor opzette, is de grondlegger van het vastgoedbezit. Hij bouwde huizen en hield die vast, zegt zijn achterkleinzoon Rob. De Amsterdamse panden vormen het pensioen van de familie. "Wij verkopen nooit iets en verhuren en beheren de huizen," aldus Rob. "Onze kinderen kunnen van de opbrengsten studeren."

Pieter Maarten Feenstra (60)
Voormalig partner van Goldman Sachs, die zeer vermogend werd toen de Amerikaanse zakenbank in 1999 naar de beurs ging. Kort daarvoor was Feenstra partner geworden, met als bijkomstigheid een aandelenpakket ter waarde van tientallen miljoenen.

Nam zoals meer Goldman Sachsbankiers vrij jong afscheid van de bank, na tropenjaren vol beursgangen, overnames en fusies. Investeerde zijn vermogen in Amsterdams vastgoed, vooral in bekende straten en grachten in het ­centrum. Begon ook een investeringsmaatschappij. Was naar verluidt gul voor de clubkas van hockeyvereniging Laren, dat daardoor financiële problemen lang kon ­afwenden.

De aan de VU en Insead opgeleide Feenstra is mecenas van het Concertgebouw, waar hij in de prestigieuze Gustav Mahlerkring schouder aan schouder borrelt met industriëlen, bestuursvoorzitters én de nieuwe minister van Justitie, Ferdinand Grapperhaus. Feenstra zei daarover eens: "Ik vind dat je, als je het kunt betalen, een soort maatschappelijke plicht hebt om cultuur te ondersteunen."

Lees ook: Groeiende ongelijkheid op de woningmarkt: van wie is deze stad eigenlijk?

Andere groten

De Caransa's
De erven van de in 2009 overleden Maup Caransa ­bezitten zeer veel panden in ­Amsterdam én Amstelveen.

Cor van Zadelhoff
Houdt de parels uit zijn portefeuille, met name rond het Museumplein, graag dichtbij.
Baruch 'Bas' van Gelder bezit de halve Willemsparkweg.

Amnon Rafalowicz
Was oprichter van elektronicaketen RAF. Goed voor zo'n zestig adressen.

Jos van de Mortel (Metroprop)
Nam deze week een deel van de vastgoedportefeuille van De Nederlandsche Bank over en groeit gestaag verder.

Cock van Mourik (Resman/MHM)
Is al decennia vanuit Woerden een grote, degelijke speler op de Amsterdamse vastgoedmarkt.

Hans Zorab 'Koning van de Spuistraat.'
Ook zijn zoon zet zijn eerste stappen op vastgoedgebied, samen met Jan des Bouvrie jr.

Frans van Maarschalkerwaart
Beheert met zijn Amsterdamse makelaardij vooral vastgoed voor buitenlandse partijen.

Kroonenberg Groep/Lesley Bamberger
De volgende generatie bouwt het imperium van oude Jaap Kronenberg uit tot ongekende proporties.

Vermogensbeheerders
Onbekende namen als Bouwinvest Residential Fund, Custodian Vesteda Fund, CBRE Dres Custodian beleggen in honderden, soms duizenden adressen. Ze beheren het vermogen van anderen, veelal pensioenfonsen.

Verantwoording
Deze productie is gebaseerd op onderzoek in het Kadaster en gesprekken met kenners van de vastgoedmarkt. We hebben hierbij gekeken naar het aantal adressen dat bedrijven, particulieren en stichtingen in bezit hebben. Sommige vastgoedbezitters hebben hun adressen verdeeld over bv's, privébezit en/of stichtingen, waardoor de exacte omvang van hun portefeuille lastig is vast te stellen.