PlusInterview

Dijsselbloem: ‘Je kunt niet weglopen voor de belangen van individuele patiënten’

Bij het onderzoek naar de ondergang van MC Slotervaart en de IJselmeerziekenhuizen moest Jeroen Dijsselbloem denken aan zijn tijd als minister van Financiën en voorzitter van de Eurogroep, toen hij worstelde met de Griekse bankencrisis. “Bij banken die omvallen probeer je paniek te voorkomen. Dat speelde hier ook.”

Jeroen Dijsselbloem, voorzitter van de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV), reageert op het rapport over het faillissement van het MC Slotervaart.Beeld ANP

Donderdag verscheen een rapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid waarvan Dijsselbloem nu voorzitter is. Daarin staat dat in de aanloop naar de ziekenhuisfaillissementen de Inspectie Gezondheidszorg de bestuurders wel had gevraagd om een noodscenario inclusief sluiting. Maar ze kregen ook het advies er geen ruchtbaarheid aan te geven. Er volgden slecht uitgewerkte plannen en iedereen werd overvallen door de snelheid van de faillissementen. Die gingen gepaard met grote risico’s voor patiënten. Dat ongelukken uitbleven, was volgens Dijsselbloem “op z’n Amsterdams gezegd te danken aan mazzel en de inzet en het improvisatievermogen van ziekenhuispersoneel.”

In de zomer van 2018 had Zilveren Kruis genoeg van de eindeloze financiële problemen van met name MC Slotervaart, en ging de geldkraan dicht. Zelfs geld om een gecontroleerde sluiting te realiseren, werd niet meer verstrekt. Dat legde de basis voor de chaos die volgde. “Vanuit het perspectief van individuele patiënten was de situatie onverantwoord,” aldus Dijsselbloem.

Dijsselbloem wil er geen waardeoordeel over vellen, maar vindt wel dat het in de toekomst nooit meer zo mag gaan. Want niet het belang van de individuele patiënt stond voorop, maar dat van de premiebetalers van de zorgverzekeraar. Voor de vraag of sluiting van MC Slotervaart verantwoord was, keek de zorgverzekeraar naar de opvangmogelijkheden voor patiënten elders in de regio. Dat tal van problemen konden ontstaan bij de overdracht van patiënten, bleef buiten beeld.

“De minister moet de wettelijke zorgplicht verder expliciteren, zodat zorgverzekeraars ook verantwoordelijkheid voelen voor continuïteit van de zorg. Je kunt wel zeggen: er is genoeg aanbod in de regio. Maar de overdracht van patiënten is een chaotisch proces.”

Hebben de verzekeraars hun rol te beperkt uitgelegd?

“Zij stellen, met de Nederlandse Zorgautoriteit, dat het conform de wet was. Als dat zo is, moet die worden aangepast.”

Begrijpt u dat de verzekeraars in de zomer van 2018 niet nogmaals wilden bijspringen?

“Ze moeten premiegelden beheren. Eerdere reddingsoperaties werkten niet. Dus er kan een moment komen dat ze zeggen: we kunnen een organisatie die lek is niet blijven financieren. Maar je kunt niet weglopen voor de belangen van individuele patiënten, die ernstige risico’s hebben gelopen. Dus zo moet het niet meer.”

Hoe dan wel?

“We moeten nu - in vredestijd, niet in oorlogstijd - vastleggen dat zorgverzekeraars bij een nieuw ziekenhuisfaillissement gezamenlijk financieel garant staan voor een gecontroleerde afbouw van de zorg. En ook zou de faillissementswet moeten worden aangepast. Daarin is de positie van patiënten niet geregeld. Curatoren worden geacht de belangen van de schuldeisers voorop te stellen, niet die van patiënten. In theorie kunnen schuldeisers ze zelfs voor de rechter slepen omdat ze hun belang niet voorop hebben gesteld. De curatoren hebben een deel van het beschikbare geld benut om de zorg zo goed mogelijk voort te zetten. Die verantwoordelijkheid hebben ze genomen.”

“Idealiter komt er bij een ziekenhuis dat in moeilijkheden verkeert een stille bewindvoerder, die zonder dat er ruchtbaarheid aan wordt gegeven, bekijkt of redding mogelijk is. Als dat niet kan, kan de bewindvoerder een gecontroleerde sluiting voorbereiden.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden