Het buurtfeest trok jong en oud naar Jan van Schaffelaarplantsoen.

Reportage

De Kolenkit zit in de lift: ‘Mengen gaat echter niet vanzelf’

Het buurtfeest trok jong en oud naar Jan van Schaffelaarplantsoen. Beeld Dingena Mol

Het was de slechtste buurt van Nederland, maar de Kolenkit zit in de lift nu er ook huizen zijn gebouwd voor de middenklasse. Mengen gaat echter niet vanzelf, zeggen buurtbewoners. ‘Iedereen zit in zijn eigen bubbel.’

Links huizen zoals ze er al decennia staan. Rechts nieuwbouw. Links baksteen, keurig onderhouden inmiddels, maar wel rechttoe, rechtaan. Rechts is het alsof er een vliegende schotel is geland, met al die ronde vormen en heldere kleuren. Is de Kolenkit veranderd? Ja, onmiskenbaar. Maar vormt de buurt een eenheid? Zo op het eerste oog nog niet helemaal.

Tussen de twee werelden loopt het Jan van Schaffelaarplantsoen. Deze zondagmiddag, zonovergoten, moeten oud en nieuw elkaar leren kennen. Het is een buurtfeest met als thema ‘Oude bewoners verwelkomen nieuwe bewoners’. “Niemand hoeft zich aan te passen, maar we willen wel mensen met elkaar verbinden,” zegt Ruud van Buren, voorzitter van bewonersplatform Kolenkitbuurt.

Allerslechtste buurt van Nederland

Het verhaal is bekend: in 2009 bleek uit de Vogelaar-lijst van slechte buurten, juist de Kolenkit de allerslechtste buurt van Nederland. Armoede, werkloosheid, probleemjongeren en criminaliteit tierden welig in de straten en straatjes tussen vooral de Erasmusgracht en de Haarlemmerweg. Oude bewoners trokken weg, voorzover ze konden, nieuwe bewoners voelden zich aan hun lot overgelaten.

Maar nu, tien jaar verder, is de buurt opgeknapt. Sociale huurwoningen zijn er nog steeds, ongeveer net zoveel als ten tijde van het toekennen van de Vogelaarstatus. Maar de kleine, goedkope woningen staan pal tegenover grote huizenblokken waarin ronde vormen overheersen.

Yuppenwoningen? Stadsdeelbestuurder Jeroen van Berkel moet er niets van hebben. “Ik kan me best voorstellen dat het die associatie wekt, maar dit zijn dure middenhuurwoningen. De huren variëren tussen de 800 en 1400 euro, hoewel je daar als autobezitter een verplichte garage bij moet nemen. En er zitten ook koopwoningen tussen.”

‘De buurt is er nog lang niet’

Ook Felix Rottenberg is deze middag aanwezig op het Schaffelaarplantsoen. Hij zette de buurt in 2002 op de kaart met zijn driedelige documentaire De Akbarstraat, waarin onder meer de komst van immigranten en het vertrek van de oude bewoners aan de orde kwam. Op die documentaire komt begin volgend jaar een vervolg Terug naar de Akbarstraat. Natuurlijk gaat het beter met de Kolenkit, zegt hij. “Maar de buurt is er nog lang niet. Integratie is een zaak van een heel, heel lange adem.”

Daarmee is buurtfeestorganisator Van Buren het eens. De kolenkit heeft enorme sprongen vooruit gemaakt, zegt hij. “Voorheen was dit een ghetto, een rotwoord, maar het was wel van toepassing. Nu zijn de huizen mooi en is er een veel beter mix van mensen. Iedereen woont hier met plezier.”

Eigen bubbel

Maar samenleven is iets anders, zegt Van Buren. “Dit is een bubbelbuurt: ieder clubje zit in zijn eigen kringetje. Ze groeten elkaar misschien op straat, maar om nu te zeggen dat ze elkaar echt ontmoeten.. Ik wou dat het zo was, maar zover zijn we hier nog niet.”

Vandaar het idee van het thema van verwelkoming, zegt Van Buren. Oud heet nieuw welkom, er zit een twist aan. “De oude Kolenkitters zijn nu vaak mensen met een migrantenachtergrond en de nieuwe bewoners zijn overwegend van Nederlandse komaf. De gentrificanten zitten ook in een eigen wereldje. Daar kan je je bij neerleggen, maar je kan ook proberen daar iets aan te doen. Niemand hoeft zich aan te passen, maar het is wel goed als ze kennis maken met elkaar.”

Stadsdeelbestuurder Van Berkel is het ermee eens. “Dit is een gemengde buurt, maar het mengt niet automatisch. Het is niet zo dat als je mensen bij elkaar in een buurt zet dat je op verjaardagsfeestjes ineens ziet dat de helft van je gasten een hoofddoek draagt, zo werkt het niet. Dat is een zaak van een lange adem.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden