null

PlusExclusief

De botenparade blijft, maar waar zijn volgend jaar de feestjes op de Pride?

Beeld ANP / Sabine Joosten

Vandaag is de laatste Canal Parade in zijn huidige vorm. Volgend jaar moet het inclusiever en minder commercieel. Hoe gaat de botenparade er dan precies uitzien?

Hans van der Beek

Het wordt the last mile first genoemd. Groepen die in de lhbtq-gemeenschap het meest gemarginaliseerd zijn, dus het meest moeten overwinnen en de minste rechten kennen, mogen vooraan staan. “Dus een asielzoeker die een trans vrouw van kleur is, heeft het het zwaarst ten opzichte van een cis homoman van vijftig plus,” zegt oud-voorzitter Irene Hemelaar. “Ik zie dat het huidige bestuur al erg haar best doet om die inclusie te vergroten.”

Discriminatie en uitsluiting

Formeel is deze 25ste Pride de laatste die het huidige bestuur, de Stichting Pride Amsterdam, organiseert. Komend najaar wijst de gemeente een nieuwe organisator voor de komende vier jaar aan. Het ligt in de lijn der verwachting dat Pride Amsterdam die vergunning opnieuw krijgt, mits het voldoet aan extra eisen en voorwaarden, waaronder meer aandacht voor twee specifieke doelgroepen, trans personen en bi-culturele leden van de lhbtq-gemeenschap.

“Inclusiviteit is een heel groot goed,” zegt Rocher Koendjbiharie, oud-hoofdredacteur van queer jongerenplatform Expreszo. “Juist omdat er zoveel variatie is, maken we ons binnen de eigen gemeenschap ook schuldig aan discriminatie en uitsluiting. Nu zeggen trans personen of bi-culturele mensen tegen de dominante groepen: wij horen er ook bij. Ik vind dat een goede ontwikkeling.”

Dat vindt ook Frans van der Avert, de huidige voorzitter. “De Pride is een gebouw. Ieder jaar komt er een verdieping bij, met nieuwe bewoners, een nieuw balkon, een nieuw uitzicht. Ik zei laatst nog tegen de burgemeester: ‘Het is net Amsterdam. Je probeert het iedereen naar de zin te maken. Dat gaat nooit lukken, maar je moet het wel proberen’.”

Vlaggenschip

De Canal Parade, toch het vlaggenschip van de Pride, mag in elk geval blijven. Voor de zomer gingen stemmen op van een (kleine) minderheid van de lhbtq-gemeenschap om de hele Canal Parade maar af te schaffen, want te wit, te commercieel, te weinig activistisch. Maar wethouder Touria Meliani noemde de Canal Parade in een raadsbrief begin juli een belangrijk onderdeel van de Pride, en laat het aan de toekomstige organisatie over wat de verhouding commercie, bloot en idealisme zal zijn.

Siep de Haan, een van de geestelijk vaders van de botenparade, had ook niet anders verwacht. “De botenparade zal altijd blijven, geen apenpokkenvirus dat ons tegen kan houden. En geen enkele politieke partij zal het aandurven om Koningsdag of de botenparade af te schaffen.”

Financieel kan de Pride ook niet zonder Canal Parade. De Pride heeft, onder meer voor de 350 activiteiten die deze week zijn georganiseerd, een begroting van 2 miljoen euro, en dit jaar een subsidie van 250.000 euro. De rest moet van sponsors komen en de Canal Parade is bij uitstek de kapstok die sponsors aantrekt.

Pinkwashing

Daar wringt wel meteen de schoen. Volgens critici maken veel bedrijven alleen schone sier door een boot te sponsoren, het zogenoemde pinkwashing. “Het is meer dan alleen een feest,” zegt Koendjbiharie. “Sponsors moeten moeite doen om hun aanwezigheid te rechtvaardigen, en zich ook de rest van het jaar sterk maken voor de regenbooggemeenschap.”

Er zijn wel al bedrijven die een boot sponsoren, vervolgens zelf op de achtergrond blijven, en op die boot een kleine lhbtq-gemeenschap meer zichtbaarheid geven, maar dat is een kleine minderheid. “Het is nog niet de norm,” zegt Hemelaar. “Dat kan minder vrijblijvend.”

Volgens Van der Avert gaat dat de goede kant op. “In sponsorland gebeurt het steeds vaker dat bedrijven hun podium afgeven. Maar het is nog niet zo dat we van elk bedrijf kunnen controleren: wat is jullie hr-beleid en are you putting your money where your mouth is?”

Booking.com

Er is vooral veel weerstand tegen omstreden sponsors als Uber, Booking.com en Google. Hemelaar: “Booking.com heeft zich loederig gedragen met de coronasteun. Vind je dat zo’n bedrijf de Pride mag ondersteunen? Die discussie moet scherper worden gevoerd.”

Van der Avert benadrukt dat deze Pride in feite twee jaar geleden al is georganiseerd, maar door corona werd uitgesteld. “Toen zag de wereld er nog heel anders uit. Maar alles is bespreekbaar, ook sponsors. Maar we moeten wel onthouden dat geld de hele Pride mogelijk maakt.”

Kortom, het ziet ernaar uit dat aan de botenparade zelf niet zo snel wezenlijk zal veranderen, hooguit zullen sponsors meer op de achtergrond blijven. Maar de feestelijke zaterdag kent vandaag al een ingrijpende verandering. Het feest op het Amstelveld gaat niet door, na klachten van buurtbewoners over de jaarlijkse rotzooi en overlast.

Tot groot onbegrip van founding father De Haan. “Het Amstelveld is het enige slachtoffer. Het is maar twee avonden per jaar en het gaat om een heel klein clubje – sommigen klagen al 25 jaar.”

Heterofeest

Kritiek is ook dat het Amstelveld steeds meer is verworden tot een heterofeest, maar ook die kritiek wuift De Haan weg. “Het is juist óók de bedoeling van de Pride dat de regenbooggemeenschap en hetero-Amsterdam elkaar ontmoeten. Er zijn tijdens de Pride leer- en fetisjfeesten of feesten alleen voor vrouwen, maar naar het Amstelveld en de Prinsengracht komen ook veel hetero's. Dat moeten we koesteren. Zonder hetero's is er geen emancipatie.”

Volgens De Haan wordt achter de schermen hard gewerkt aan de terugkeer van het feest volgend jaar, maar dat ziet Van der Avert toch niet zo snel gebeuren. “Ik vind het jammer voor de organisatie van het Amstelveld en ik kan er wel allerlei dingen van vinden, maar dit is nu eenmaal het gemeentebeleid. En de gemeente is ook zeker niet tegen heterofeesten, maar tegen overlast. Dus dan moet volgend jaar eventueel worden gekeken: waar dan wel?”

Onderzoek: Ruim helft LHBTIQ+’ers wil Canal Parade aanpassen

De Canal Parade in Amsterdam moet worden aangepast. Dat vindt een meerderheid van de LHBTIQ+-gemeenschap. De afsluiting van de jaarlijkse Pride-week moet minder commercieel, minder stigmatiserend en minder Amsterdams.

Dat blijkt uit het jaarlijkse onderzoek van EenVandaag onder duizenden LHBTIQ+’ers. Hoewel bijna driekwart (73 procent) van hen nog altijd overtuigd is van het belang van Pride-evenementen in Nederland, heeft een aanzienlijk deel (57 procent) felle kritiek op de Canal Parade zoals die nu wordt gehouden.

Veel LHBTIQ+’ers hebben grote moeite met het groeiende aantal bedrijven dat zich zichtbaar wil verbinden aan de Parade. Ondervraagden noemen het ‘rainbow capitalism’, ‘pinkwashing’ of ‘commerciële carnaval’. Het komt neer op hetzelfde: grote bedrijven willen vooral meedoen om hun imago op te poetsen en zetten zich buiten de schijnwerpers nauwelijks actief in voor LHBTIQ+-rechten, is de gedachte.

Verder kan een deel van de LHBTIQ+’ers die voor aanpassing is, zich niet identificeren met de mensen op de boten. De Parade is volgens hen te bloot, te extreem, te veel gericht op seks en wakkert alleen maar vooroordelen aan. Anderen noemen de botenparade ‘aapjes kijken’ en vinden het in verhouding grote aantal hetero’s bij de Canal Parade een heikel punt.

Aan dit onderzoek van EenVandaag, gehouden van 22 juli tot en met 4 augustus, deden 25.260 leden van het Opiniepanel mee, van wie 3.406 LHBTIQ+’ers.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden