De woonflats in de nieuwe Sluisbuurt worden tot wel 125 meter hoog.

Achtergrond

Brandweer wil meepraten over veiligheid hoogbouw

De woonflats in de nieuwe Sluisbuurt worden tot wel 125 meter hoog.

Woontorens worden hoger, de elektrische auto is in opmars en kwetsbare mensen wonen langer thuis: allemaal nieuwe uitdagingen voor de brandweer. Die wil eerder meepraten over brandveiligheid.

De brandweer krijgt steeds vaker te maken met nieuwe vraagstukken rond brandveiligheid: ontwikkelingen als de komst van hoogbouwprojecten met woontorens, elektrische auto’s en meer hulpbehoevenden die thuis wonen vragen om een nieuwe aanpak.

“We hebben 140 jaar aan kennis en expertise, het is zonde om dat alleen in te zetten bij het blussen van branden.” Vanessa Koomen, manager risicobeheersing van brandweer Amsterdam-Amstelland, wil dat het brandweerkorps vaker wordt ingezet bij grote bouwprojecten in de stad. Dat gebeurt nu nog incidenteel, Koomen hoopt dat het de norm wordt.

Daarin volgt ze de oproep die de Haagse brandweercommandant Esther Lieben, landelijk portefeuillehouder incidentbestrijding, vorige week deed. Amsterdam is een populaire plek om te wonen. Met het toenemende bevolkingsaantal in een klein gebied wordt de oplossing steeds vaker gezocht in woontorens, bijvoorbeeld in de nieuwe Sluisbuurt, met flats tot 125 meter hoog. Met die hoogbouw, en ook die op de Zuidas en Overhoeks, ontstaan nieuwe risico’s voor de brandveiligheid.

Geen wetgeving

Voor architecten en projectontwikkelaars van grote wooncomplexen is het niet verplicht om om tafel te gaan met de brandweer. Er bestaat geen wettelijke verplichting.

Brandweerwagens die maximaal tot 30 meter hoogte reiken voldoen dan niet meer. Wanneer niet wordt geïnvesteerd in brandwerende materialen, brandveilige liften, sprinklerinstallaties en zelfsluitende tussendeuren bestaat de kans dat er ernstige incidenten gebeuren.

“Ons primaire doel is het voorkomen van doden en gewonden door brand,” zegt Koomen. “Dat bereik je het beste door preventief te werken en dus al voor de bouw van die woontorens advies te geven bij alle risico’s die buiten de regelgeving vallen.”

Het liefst zou Koomen al aan tafel zitten bij de architect voor de tekeningen worden gemaakt. “Die willen natuurlijk niet geremd worden door de brandweer in hun creatieve proces. Dat snap ik ook wel. De artistieke woonprojecten in Amsterdam zijn soms prachtig en daar zijn ze trots op. Een ander aspect is het kostenplaatje. Wil je een woontoren met alleen maar brandveilige materialen bouwen, ben je als projectontwikkelaar veel duurder uit. Dat scheelt zo 10 procent.”

Elektrische auto’s

Naast de hoogte van woontorens baren de onderliggende parkeergarages Koomen zorgen. Dat komt niet door de constructies – vrijwel elke garage heeft sprinklerinstallaties – maar door het groeiende aantal elektrische wagens die simpelweg moeilijk te blussen zijn. “Je moet de auto’s bijna onderdompelen in de gracht om de accu’s te blussen. Binnen de brandweer zijn we hard bezig ons technologisch te ontwikkelen op dit gebied. We hebben jarenlange ervaring op het gebied van blussen van dieselwagens, bij de elektrische auto moeten we nog een inhaalslag maken.”

Ook de vergrijzing in de stad zorgt voor een nieuw brandveiligheidsprobleem. Minder zelfredzamen blijven langer op zichzelf wonen en vaak ook bij elkaar. Naast de bestaande verzorgingshuizen ontstaan daardoor wooncomplexen met meerdere inwonende ouderen of minder zelfredzamen. Wanneer dat ontbreekt, vergroot deze woonconstructie het risico op slachtoffers.

Kajsa Ollongren, minister van Binnenlandse zaken, zette dit probleem in januari al op de agenda in de Tweede Kamer. Samen met de gemeente probeert de brandweer de hoeveelheid van dit soort woonobjecten in kaart te brengen, want dit is echt een groeiend probleem in stedelijke gebieden.

Preventieve maatregelen

“Wanneer je als hulpbehoevende in een zorgcentrum zit, hoef je je geen zorgen te maken als er brand uitbreekt. Er zijn altijd bhv’ers aanwezig, er zijn ontruimingsprotocollen en over brandveilig materiaal is uitgebreid nagedacht. Helaas verkeren niet alle hulpbehoevenden in zo’n situatie. Je loopt risico bij brand als om je heen geen mensen wonen om je te helpen.”

Nadat dit soort wooncomplexen in beeld zijn, wil Koomen met voorlichting zorgen dat bewoners preventieve maatregelen nemen. “Kleine veranderingen kunnen al helpen. Bijvoorbeeld mensen vragen om de scootmobiel niet in de hal te zetten of met hun slof niet brandwerende compartimentsdeuren op een kier te zetten. Dan ontstaat een trekgat voor de rook.”

Koomen vraagt zich af of voorlichting deze kwestie gaat oplossen. “Dit probleem is groter dan Amsterdam. In heel Nederland komen deze woonobjecten voor. Als de minder zelfredzamen psychisch in de war zijn, is het de vraag of een presentatie geven over brandveiligheid zinvol is. Maar we zullen toch eerst de omvang van dit probleem moeten weten.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden