PlusNieuws

Bouwen en verbouwen peperduur door schaarste van bouwmaterialen

De prijs van bouwmaterialen is de afgelopen maanden fors gestegen en soms meer dan verdubbeld. Bouwen en verbouwen is hierdoor een stuk duurder geworden. Daar bovenop komt ook nog een gebrek aan arbeidskrachten.

null Beeld Gamma
Beeld Gamma

Vanwege de pandemie hebben veel fabrieken wereldwijd stilgelegen, laat de woordvoerder van Koninklijke Bouwend Nederland weten. “Er werd geanticipeerd op een stop omdat men dacht dat er vraaguitval zou komen, maar die is grotendeels achterwege gebleven. Hierop werd er juist gehamsterd, bijvoorbeeld door China, waardoor de prijzen op allerlei terreinen zijn gestegen,” aldus de woordvoerder.

At van Geelen van Veen, eigenaar van meubelmakerij WoodWorks aan de Veemkade, merkt dat massief hout de afgelopen maanden zo’n 30 procent duurder is geworden. “En berken multiplex uit Siberië, een heel specifieke soort, is door grote schaarste wel 40 procent in prijs gestegen. Van leveranciers hoor ik dat daarnaar veel vraag is uit China.”

Een chiptekort, te weinig fietsonderdelen en nu ook nog een tekort aan bouwmateriaal. De coronacrisis heeft de wereldhandel een paar flinke klappen uitgedeeld. In de distributieketen is vertraging ontstaan, laat Peter Boelhouwer, hoogleraar Housing Systems aan de TU Delft weten. “Zo is er een tekort aan grondstoffen als hout, maar ook aan zonnepanelen.”

Over de kop

Algemeen directeur René Olsthoorn van Timber and Building Supplies Holland merkt dat de prijs van sommige bouwmaterialen historisch hoog is. Hij heeft meerdere producten in zijn inventaris die ‘over de kop zijn gegaan’. Dat wil zeggen dat de prijs meer dan verdubbeld is.

Voor particulieren en aannemers zijn deze prijsstijgingen een doorn in het oog. “Omdat aannemers gemiddeld werken met een marge van 1 tot 2 procent, moeten ze deze kosten wel doorberekenen aan de consument,” zegt een woordvoerder van Bouwend Nederland. “Als je het hebt over grotere, lopende bouwprojecten, waarvan de contracten al zijn getekend, en je krijgt als aannemer of bouwer ineens te maken met dit soort prijsstijgingen, dan is dat wel een groot risico. Wij adviseren aannemers het gesprek met de opdrachtgever aan te gaan.”

Verdubbelde levertijden

Niet alleen zijn de grondstoffen duurder geworden, ook gelden er langere levertijden voor machines zoals zaagtafels, merkt John-Paul van der Woerd van meubelmakerij Hout DieZijn in de Jan Evertsenstraat. Toen hij laatst een formaatzaag wilde bestellen, die in Italië geproduceerd wordt, kreeg hij te horen dat het ding pas in november geleverd kan worden. “Ik dacht: hoor ik het goed? Maar dat was dus wel het geval. Om de achterstand in te halen, draaien ze daar nu 24-uursdiensten heb ik me laten vertellen,” aldus de meubelmaker.

Waar Rick Bruijnesteijn van Bruijnesteijn Doe Het Zelf in de Haarlemmerstraat voorheen twee tot drie weken moest wachten op producten die zijn leveranciers niet op voorraad hadden, loopt dat nu soms wel op naar 12 tot 16 weken. “Dat geldt voor alle producten, van een rol tape tot aan latex handschoenen. Die laatste zijn überhaupt niet meer verkrijgbaar, volgens mij omdat de ziekenhuizen ze nog harder nodig hebben.”

Ook Michael Bronkhorst van GF-Deko Aannemers ziet de levertijden groeien. “Standaard deuren die je normaal binnen een week of drie hebt, heb je nu pas na zes weken,” zegt hij. “Hetzelfde geldt voor keukentjes. Voor corona had je binnen vier, vijf weken een keuken. Dat is nu zes tot acht weken.”

Loods volstoppen

“Ik hoor wel van aannemers die hun hele loods volstoppen met hout of isolatiematerialen,” zegt Duncan van der Pol van Van der Pol tegels en bouwmaterialen B.V. in Oost. “Ze denken dat er een tekort gaat ontstaan of dat de prijs gaat stijgen. Als we dat met zijn allen gaan doen, dan creëer je een tekort dat er eigenlijk niet is.”

Niet alleen een verminderde levercapaciteit maar vooral ook de groeiende vraag zorgt voor tekorten. “Er wordt zo gigantisch veel gebouwd,” zegt Bronkhorst. “In Den Haag willen ze dat er heel veel woningen per jaar worden gebouwd, maar aan de andere kant maken ze de wereld voor bouwers steeds moeilijker met regelgeving.”

Boelhouwer bevestigt dat: de laatste aanpassingen in het bouwbesluit hebben er volgens hem al voor gezorgd dat bouwen zo’n 6 tot 10 procent duurder is geworden. “En dan stellen sommige gemeenten ook nog extra eisen, die vooral duurzaamheid betreffen, bovenop de regels in het bouwbesluit. Amsterdam doet dat bijvoorbeeld. Als het nog zuiniger moet, dan wordt het vanzelfsprekend duurder.”

Te weinig vakmensen

De bouwwereld staat ook onder druk door een tekort aan goed personeel. Volgens Boelhouwer is hier al sprake van sinds de vorige crisis. “Veel bouwbedrijven zijn toen gestopt, en dat is nog steeds een probleem. Tel daarbij op dat we met veel buitenlandse arbeidskrachten werken in Nederland, maar dat zij door corona minder beschikbaar waren, en je snapt waar het tekort vandaan komt,” aldus de hoogleraar.

Aannemers merken bovendien dat er te weinig vakmensen worden opgeleid. En dat is wel eens anders geweest. Bronkhorst: “Vroeger had je meer ambachtsscholen dan nu. Nu krijg je iemand die een deel van de opleiding heeft gehad en die je binnen je bedrijf verder moet opleiden. Dat kost tijd. Het zou mooi zijn als de jongeren eens wat minder aan de start-ups en tech denken. Als je tegenwoordig een goeie timmerman of loodgieter bent, kun je heel goed je geld verdienen.”

Aannemers kunnen het werk simpelweg niet aan. “We krijgen zoveel aanvragen dat we eigenlijk alleen voor onze vaste opdrachtgevers kunnen werken,” legt Bronkhorst uit. “De rest moeten we helaas afzeggen. Het gaat gewoon niet. Zo gek als het nu is, is het heel lang niet geweest.”

Duurzaam en circulair

Robert (40) uit IJburg, die niet met zijn achternaam in de krant wil, weet uit eigen ervaring hoe druk het is. Het lukt hem niet om een aannemer voor zijn dakopbouw te vinden. “Ik had een aannemer die het wilde doen, maar later in het proces bedankte hij toch voor de klus. Als je geen project van een ton hebt, kom je er gewoon niet tussen.” Gelukkig heeft Robert geen haast. “Het is vervelend, wat extra ruimte voor een thuiskantoortje was fijn geweest, maar ik ga niet meer geld bieden ofzo. Dan wacht ik liever tot volgend jaar.”

Volgens Bronkhorst zal de rust wel terugkeren als de productie weer op gang is en de gekte op de markt wat afneemt. Boelhouwer denkt eveneens dat de productieketens zich op de korte termijn wel zullen herstellen, maar op de lange termijn zal schaarste wel een blijvend probleem worden. “Grondstoffen zoals staal, ijzer en hout worden heel veel gebruikt, maar kunnen we niet oneindig blijven delven. De oplossing zit hem daarom in duurzaam en circulair bouwen.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden