PlusTen slotte

‘Blonde Greet’ (1932-2020), van trapezewerkster tot hasjpionier

Gijsje 'Blonde Greet' Balk in 1999 in Panama met haar dochter Thea Moear.Beeld Bart Middelburg

Met de ‘Flying Dutchmen’ trad Gijsje Balk op in heel Europa als trapezewerkster. Daarna behoorde ‘Blonde Greet’ tot de hasjpioniers van Nederland. Al haalde ze ook weleens een koffer met heroïne op in Maleisië. ‘Wist ik veel dat ze in die landen zo je kop d’r af hakken.’ 

Gijsje Balk heeft in haar hele leven maar van één ding spijt gehad: dat zij zich in de jaren zeventig kortstondig met heroïne had ingelaten. “Echt spijt. En nog,” vertelde ze twintig jaar geleden. “Toen ik voor het eerst van die verslaafde meiden zag binnenkomen in de lik, zag ik wat een ellende ervan komt. Jezusmina, dacht ik, ik ben een soort moordenares geweest.”

Gijsje Balk – de enige echte ‘Blonde Greet’ – groeide op in Oost, en ging al op haar negende van school af. “Als ik bij meester De Vries voor de klas moest komen en op de landkaart een of ander land moest aanwijzen, dan had ik geen idee waar het lag. ‘Gijsje, Gijsje, jij zal nooit ergens komen,’ zei hij dan. Een schat van een man, meester De Vries.”

Aan school had ze niets voor de carrière die haar voor ogen stond: circusartiest. “Als kind raakte ik in het circus gewoon in een droomwereld.” Op haar veertiende sloot zij zich buiten medeweten van haar ouders aan bij circus Open Dak, een ‘beetje een achenebbisj-circus’, stapte als trapezewerkster over naar circus Santorini, waar zij drie jaar geen cent betaald kreeg. 

Cafetaria De Zeemeeuw

Eind jaren veertig belandde ze bij circusveteraan Joop de Groot in een van de spectaculairste circusacts destijds: de ‘Flying Dutchmen’. Met die act trad zij op in heel Europa. “Boedapest, Engeland, Spanje, Portugal, je kan het zo gek niet bedenken of we traden er op. Uit elk land heb ik meester De Vries een kaartje gestuurd, en op elk kaartje schreef ik: ‘Meester De Vries, ik kom nergens. Gijsje’.”

Begin jaren zeventig, na haar circusloopbaan, behoorde ‘Blonde Greet’ tot de hasjpioniers van Nederland. In 1970 opende zij op de Zeedijk cafetaria De Zeemeeuw, met als overbuurman gokkoning Frits van de Wereld, die toen het transport van de eerste scheepsladingen hasj naar Nederland financierde. 

In Nederland bracht zij voor Van de Wereld met de auto weleens partijtjes van vijftig of honderd kilo hasj naar afnemers. In april 1974 slaagde de door Van de Wereld gefinancierde hasjkotter ‘Lammie’ erin bij Callantsoog een klein deel van de lading aan land te brengen, maar die werd vervolgens door de marine tot zinken gebracht. 

Koffer met heroïne 

Een deel van de resterende partij werd de volgende morgen door ‘Blonde Greet’ en Van de Wereld naar Brabant gereden, waar Gijsje Balk werd gepakt. Ze kreeg uiteindelijk vijf maanden cel, maar mocht van de rechtbank meteen naar huis, mede omdat zij daar nog twee opgroeiende dochters had, onder wie de latere ‘Godmother’ Thea Moear, die in de jaren zeventig aan de wieg stond van wat de Bruinsma-organisatie zou gaan heten.

Na het echec met de ‘Lammie’ zaten zowel Van de Wereld als ‘Blonde Greet’ financieel aan de grond. Van de Wereld vroeg haar daarop of ze niet een koffer met heroïne wilde ophalen in Maleisië. “Wist ik veel dat ze in die landen zo je kop d’r af hakken als je met dat spul gepakt wordt.” 

Ze haalde drie keer een uitpuilende en zwaar meurende koffer op, liep ook daarbij tegen de lamp, en kreeg dit keer drie jaar cel. Ze was in 1978 de allereerste bewoner van de Bijlmerbajes; Van de Wereld bleef buiten schot.

In 1992 emigreerde zij met haar dochter Thea Moear naar Panama, woonde daar in een van haar aow gehuurd villaatje in kustplaats Chame. Vijftien jaar geleden keerde ze weer terug naar Nederland. 

Woensdag overleed Gijsje Balk op 87-jarige leeftijd. “Ze was gewoon op,” zegt Thea Moear.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden