Amsterdam Bewaar

Bloembakken op Dam inzet in strijd tegen fietsoverlast

Het is zeker niet de eerste keer dat er bloembakken op de Dam worden geplaatst
Het is zeker niet de eerste keer dat er bloembakken op de Dam worden geplaatst © ANP, 1966

Op de Dam moeten nieuwe bloembakken nu écht een antwoord vormen op de overlast van geparkeerde fietsen. Het helpt een beetje. 

'Ho, effe rustig aan meneer. U mag hier niet fietsen, u moet lopen." Fietscoach Willem Dekker maant een jonge blonde meneer af te stappen die midden op de Dam fietst. De man doet het gauw, want Dekker ziet er weliswaar vriendelijk uit, hij oogt ook alsof hij niet op zijn mondje is gevallen. "Sorry," zegt de jonge meneer. Hij krijgt een sticker. 'Verbloem de fiets!' staat erop. Iedere letter heeft een andere kleur.

Sinds een paar dagen staan er bloembakken op de Dam. Het is de jongste poging om orde te scheppen in de fietschaos. De bakken zijn er neergezet door de vereniging van ondernemers en eigenaren op de Dam. Die viel het op dat tijdens het tulpenfestival begin dit jaar bijna niemand zijn fiets tegen of rond de bakken met tulpen zette. Een idee was geboren. Tot mei staan er nu, bij wijze van experiment, daarom wederom bloembakken op de Dam.

Fietsvrije schil
De bloembakken - 22 stuks in totaal - staan in twee halve cirkels opgesteld, rondom het monument. Er gaat echter geëxperimenteerd worden met meerdere opstellingen, vertelt straatmanager Evelien van Damme.  De bedoeling is dat uiteindelijk een fietsvrije schil ontstaat tussen bloembak en monument, 'zodat de Dam rustiger gaat ogen'. Doordeweeks twee en in het weekend vier fietscoaches - die overigens al 2,5 jaar op de Dam staan - zien daar elke dag op toe.

Dekker en Berdouzi behoren beiden zo'n beetje tot de fietscoachelite van Amsterdam, want om op de Dam te staan moet je geen watje zijn.

Het lukt tot nog toe een beetje met de bloembak. Voor Krasnapolsky is inderdaad een stukje Dam te zien waar géén fietsen staan. Even verderop voor de Bijenkorf is het echter het gebruikelijke Sodom en Gomorra. Een bloembak krijgt extra bescherming van twee pionnen. "Het is het weekeinde voor kerst en we zijn met een man minder dan normaal," verklaart fietscoach Lahcen Berdouzi. "We laten het nu dus maar een beetje, want het is niet te doen."

"Kijk nou wat een puinhoop het alweer is," vult Dekker aan. "En er komt steeds meer bij. Wij kunnen wel zeggen: 'parkeert u daar op díe plek uw fiets maar, maar er is geen ruimte meer over." 

Dat het nu een rommeltje is, komt echter toch vooral door die missende collega. Normaal heeft iedereen namelijk zijn eigen hoek, legt Dekker uit. "Ik sta dan dáár, voor Krasnapolsky, maar nu moet ik dus als ik daar iemand een scooter neer zie zetten helemaal van híer voor de Bijenkorf naar die andere hoek rennen. Vaak ben je dan niet op tijd. Kijk daar gaat er weer één.." Een man zet voor Krasnapolsky zijn scooter neer, wat eigenlijk niet mag, want die moeten op het Beursplein geparkeerd worden. Een derde collega beent er op af, maar hij is nog niet halverwege of de scooterbestuurder is al weg. Dekker zucht en knikt naar de collega "Zie je. Te langzaam."

Agressief
Dekker en Berdouzi behoren beiden zo'n beetje tot de fietscoachelite van Amsterdam, want om op de Dam te staan moet je geen watje zijn. "We hebben ook wel studenten," zegt Dekker. "Maar die staan niet hier." Wordt er vaak vervelend gereageerd dan op de Damcoaches? "Eén op de tien mensen doet vervelend," zegt Berdouzi. "Maar ik kan daar goed mee omgaan. Als ik iemand vraag om zijn of haar fiets elders te zetten en die persoon reageert agressief dan zeg ik: 'Waar slaat dit op? Wie ben jij?'. Of ik leg uit dat we de Dam netjes willen houden. Dan is het meestal over. Soms zijn het ook mensen die eenzaam zijn. Die zijn dan niet gewend om met anderen te praten."  

Berdouzi noemt het werken op de Dam overigens 'verslavend'. Doordeweeks zorgt hij voor zijn drie kinderen van drie, negen en vijftien, maar in het weekeinde róept de Dam hem weg uit Osdorp, waar hij woont. Berdouzi pakt dan zijn elektrische fiets en rijdt met dertig kilometer per uur naar het Centrum. "Je ziet hier gewoon allerlei mensen," zegt hij. "Gekke mensen, goeie mensen, acteurs."  

In de bloembakken hebben zowel Dekker als Berdouzi niet zo heel veel fiducie. Berdouzi vindt dat ze in de weg staan en zegt dat hij bloemen en planten alleen leuk vindt als je ze kunt eten. Dekker stelt dat de bloembakken zijn ontworpen zodat je je fiets er niet makkelijk tegenaan kunt zetten, maar hij wijst naar een bloembak waar inmiddels toch een fiets tegenaan is gesmeten. "Hier, daar heb je het al. We kunnen ook gewoon nette rijtjes fietsen maken."

Fietsgarage

Het bloembakkenplan is een van de initiatieven van de vereniging van eigenaren en ondernemers op de Dam om de Dam mooier te maken. Eerdere initiatieven zijn het verbod op de Kermis op de Dam vanaf 2019 en het instellen van fietscoaches. Binnenkort worden op initiatief van de vereniging, via de gemeente, ook enquêtes afgenomen bij fietsparkeerders op de Dam om erachter te komen wie deze mensen zijn. Het fietsprobleem moet overigens in 2018 zijn opgelost, want dan moet een fietsgarage op het Beursplein af zijn.