Amsterdam Bewaar

André Elferink: Anders waren we gaan bowlen bij de deelraad

André Elferink Foto Jean-Pierre Jans
André Elferink Foto Jean-Pierre Jans © UNKNOWN

DE VERKIEZING VAN DE AMSTERDAMMER VAN HET JAAR

WAO'er André Elferink (1951) zet zich al 25 jaar in voor geestelijk gehandicapten. Nu heeft hij een bowlingcentrum voor zijn 'kinderen'.


Kind uit Oud-West, een straatarm milieu. Vader eindigde als suppoost bij de RAI, maar daarvoor was het sappelen. Drie broers en een zuster en allemaal aan het werk op hun veertiende. André had twee banen als bijrijder bij melkbedrijf Sterovita aan de Overtoom: van negen uur 's avonds tot zes uur 's ochtends en van tien uur 's ochtends tot vier uur 's middags. ''Kom ik thuis, zie ik een baby'tje in een sinaasappelkistje liggen. Goh, zeg ik, is Trees al bevallen? Zus Trees was zwanger. Nee, zegt m'n moeder, da's je broer. Nummer vier. Niemand wist dat m'n moeder in verwachting was, ze was al 53 en ze was altijd nogal gezet.'' Geen kwaad woord over dat gezin trouwens: ''Samen knokken.''

Hij maakte carrière in de catering bij Schiphol tot 1991. ''Toen kreeg ik een pushbacker, zo'n wagen die een vliegtuig voortsleept , over me heen. Ik lag helemaal in de kreukels. De WAO in. Ik wou wel doorwerken, maar ik mocht niet. Nu kun je schatrijk worden als zoiets je gebeurt, toen werd dat afgedaan met een fruitmandje.'' André zit nog dagelijks onder de pijnstillers.

Een paar jaar eerder had een vriend hem meegenomen naar een kegelbaan in De Pijp. En daar kwam een stel geestelijk gehandicapten binnen. ''Die gasten konden lachen, ze lagen helemaal krom. Ik had er enorm plezier in en op een gegeven moment had ik er honderd om me heen.''

André werd een coach voor ze, gesteund door de Stichting Prisma die zich inzet voor een prettige vrijetijdsbesteding voor gehandicapten. Dat liep allemaal erg aardig totdat de kegelbaan sloot. Hij woonde in Noord dus ging hij eens praten met de bowlingbaan aan het Buikslotermeerplein. ''Dat kwam ook in orde, ik zat er twee keer per week met mijn groep, totdat ik van die jongens hoorde dat ze werden uitgekocht door de gemeente. Het pand moest worden afgebroken voor de Noord/Zuidlijn.'' Maar wat hij ook hoorde: het zou nog wel even duren. Elferink sprak de deelraad toe. ''Jullie geven me dat pand in beheer zolang als het kan of anders komen we via het raam dit kantoor binnen en dan gaan we hier bowlen.''

Alle begrip was er voor André, hij geeft het de volksvertegenwoordigers graag na. Op 1 juni 210 had hij de sleutels in handen, met zijn vrouw Ellen en dochter Daniëlle die hem in alles bijstaan. Met een overeenkomst dat ze in elk geval tot eind 2012 kunnen blijven.

Deel van de deal: Hij draait zelf op voor de kosten. André verzilverde een paar verzekeringen en had daarmee een startkapitaal van 18.000 euro. Met vrijwilligers, inmiddels 21 mensen, knapte hij de banen op, legde voerbedekking en nu lijkt het een vrij alledaags ontspanningscentrum. Maar dat is het niet. Geld wordt er niet verdiend, de gehandicapten staan centraal. Buurtbewoners zijn ook welkom: dinsdag de huisvrouwen, woensdag de bejaarden. Ze betalen een habbekrats. De biljartclub komt er nu ook. Elferink is een soort manager geworden en dat gaat hem prima af.

Dertig jaar is Elferink niet op vakantie geweest, slechts nu en dan heeft hij een uitstapje met zijn groep. Toch is hij een tevreden mens. Jammer alleen dat hij zo belabberd bowlt. André: ''Het lijkt nergens naar, m'n groep lacht me uit. Maar ik ben wel Nederlands kampioen kegelen geweest.'' (PAUL ARNOLDUSSEN)

Foto Jean-Pierre Jans www.jeanpierrejans.nl

Terug naar de verkiezing

Portret van André Elferink door AT5