PlusReportage

Amsterdamse politieke partijen zijn het over alles eens – behalve over de woningmarkt

Marjolein Moorman (PvdA), Rutger Groot Wassink (GroenLinks) (links van de tafel); Claire Martens (VVD); Reinier van Dantzig (D66) (rechts van de tafel). Beeld David Hielkema
Marjolein Moorman (PvdA), Rutger Groot Wassink (GroenLinks) (links van de tafel); Claire Martens (VVD); Reinier van Dantzig (D66) (rechts van de tafel).Beeld David Hielkema

Tijdens de aftrap van de Amsterdamse verkiezingscampagne dinsdagavond was er tussen GroenLinks, D66, PvdA en VVD weinig vuurwerk te beleven. De tendens van de avond: ‘Ik denk dat we het daar allemaal met elkaar over eens zijn.’

David Hielkema

Voor Claire Martens (VVD) was het haar vuurdoop als lijsttrekker dinsdagavond. In Pakhuis de Zwijger werd de Amsterdamse verkiezingscampagne afgetrapt – waar zij tegenover het ‘linkse’ blok kwam te zitten van Rutger Groot Wassink (GroenLinks), Marjolein Moorman (PvdA) en Reinier van Dantzig (D66). Allemaal lijsttrekkers die voor de tweede keer hun partijen naar de gemeenteraadsverkiezingen leiden.

De avond werd georganiseerd om het manifest 2022-2030 te overhandigen aan de lijsttrekkers. Een manifest dat is opgesteld door driehonderd Amsterdammers met als doel de stad leefbaar, klimaatbestendig en betaalbaar voor alle Amsterdammers te houden. Uit het document: ‘Dit manifest is ambitieus, niet politiek, gevoed door onderzoek, kennis en ervaringen uit de haarvaten van onze stad en opgeschreven door Amsterdammers uit onze brede omgeving.’

Verschillende sprekers kregen het podium om de visie van het manifest te verkondigen. Zij spraken onder meer over de kloof tussen rijk en arm in de stad, over de middenklasse die verdwijnt. Het ging over de ongedocumenteerden die hier wonen en waarvoor nog steeds te weinig oplossingen zijn. Het ging over hoe de participatie van bewoners verbeterd kan. Onderwerpen waarin de vier lijsttrekkers elkaar vaak vonden. De meest gehoorde woorden tijdens het anderhalf uur durende debat waren dan ook: “Ik denk dat we het daar allemaal met elkaar over eens zijn.”

Duurzaamheidseisen

Neem duurzaamheid. Van origine een thema van GroenLinks, maar steeds meer partijen eisen het op. Deze avond trok D66 het naar zich toe. Als we het niet doen, zei Van Dantzig, dan zal iedereen over tien jaar met zwembandjes door de stad lopen. Moorman (PvdA) deed er een schepje bovenop door te stellen dat het klimaatbeleid ‘niet radicaal’ genoeg kan. Martens (VVD) sloot zich hier zonder aarzelen bij aan – eraan toevoegende dat de stad moet inzetten op betere isolatie.

En waar Moorman als voorvechter wordt gezien van gelijke kansen, was het Groot Wassink (GroenLinks) die zijn betoog begon met de grote ongelijkheid in het onderwijs. Knikkende en begripvolle politici aan de tafel die telkens zeiden dat hier grote taken voor het nieuwe bestuur van Amsterdam liggen. Of zoals Van Dantzig zei: “Als grote partijen moeten we de handen ineenslaan.” En Martens: “Laten we over onze politieke stokpaardjes heenstappen.”

Zelfs op het gebied van duurzaamheidseisen kwamen de partijen nader tot elkaar. Onno Dwars, één van de sprekers en specialist op het gebied van duurzaam bouwen, pleitte in zijn betoog om de bouwsector ‘radicaal te veranderen’ door alleen nog maar ‘energiepositieve gebouwen’ te bouwen. Hij vroeg aan de lijsttrekkers om niet zelf het wiel uit te vinden, maar af te gaan op experts en aan hen de oplossingen te vragen. Want het kan namelijk nu al, zei hij met klem.

In de partijprogramma’s van GroenLinks, PvdA en D66 wordt al gesproken over duurzaamheidseisen; VVD is terughoudender. Maar na het betoog en de plannen van Dwars aan te hebben gehoord, was ook Martens enthousiast. “De liberaal in mij wordt hier gelukkig van. Het vuurtje om te denken in oplossingen is absoluut gaan branden.” Van Dantzig, erop aansluitend: “We hebben de VVD keihard nodig, wil ik er maar bij zeggen.”

Nog twee maanden

Was er dan helemaal geen frictie tussen de partijen? Jawel. Voor wie moeten woningen gebouwd worden? Hét onderwerp van de komende verkiezingen, zo lijkt het. Voor rijkeren is een woning vinden nog te doen, maar voor de meeste Amsterdammers is het een vrijwel onmogelijke zaak. De wachttijd voor een sociale huurwoning is gemiddeld dertien jaar; voor de middenklasse wordt het steeds moeilijk om een eigen huis te kopen.

PvdA en GroenLinks zijn voor het uitbreiden van sociale huurwoningen, D66 en VVD niet. Met name de VVD is juist voorstander van meer koopwoningen om op deze manier de middeninkomens aan huizen te helpen. Maar toen hier eindelijk een inhoudelijk debat over leek te ontstaan, greep de moderator in wegens tijdgebrek. “Ik begrijp dat het onbevredigend is, maar we hebben nog een paar maanden.”

En dat klopt. De komende maanden zullen deze gezichten – samen met lijsttrekkers van andere politieke partijen – weer vaker tegenover elkaar staan. Voor het ‘linkse’ blok zal dan ook meer tegenstand vanuit de rechtse hoek komen. Debatten waarin de ideaalbeelden van het manifest verder op de achtergrond raken en waar Claire Martens ongetwijfeld ook minder de kat uit de boom zal kijken.

De verkiezingscampagne in Amsterdam is begonnen; nog twee maanden, 16 maart, alvorens de stad naar de stembus kan.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden