PlusExclusief

Amsterdamse hoteliers bijten van zich af: ‘We zijn geen geldwolven’

“Hotels worden te veel gezien als buitenlandse clubs die de stad leegroven,” zegt hotelier Marco Lemmers. Beeld Marjolein van Damme
“Hotels worden te veel gezien als buitenlandse clubs die de stad leegroven,” zegt hotelier Marco Lemmers.Beeld Marjolein van Damme

Langzaam keert de toerist terug in Amsterdam - en daarmee komen ook de problemen terug. De gemeente wil minder toeristen, maar gastvrijheid is verweven met de stad. Kosten de ingrepen tegen de drukte niet meer dan ze opleveren? ‘Hoteliers zijn geen geldwolven.’

“De stad moet niet exclusief worden. Wij zoeken de respectvolle bezoeker, het soort toerisme dat geen overlast verzorgt tijdens het verblijf. Wij willen bezoekers die passen bij de stad. Zonder sodom en gomorra.”

Ongehoord, zo voelen de oer-Amsterdamse hoteliers van Hotel V, Lloyd Hotel, Volkshotel en Conscious zich. Aan het woord is Marco Lemmers van Conscious Hotels, dat vier ecovriendelijke hotels uitbaat. Net als zijn collega’s investeert hij in intieme buurthotels waar ook de Amsterdammer zich graag vermaakt. Maar telkens worden ze op de vuilnishoop van het massatoerisme gegooid.

“Hotels worden te veel gezien als buitenlandse clubs die de stad leegroven,” zegt Lemmers. “De werkelijkheid is anders. We willen af van dat beeld van geldwolven.” De vier hoteluitbaters hebben de koppen bij elkaar gestoken voor een ander geluid, een geluid dat ze sinds kort via de website onzestad.amsterdam uitdragen.

“We zien de problemen, we zien de drukte. Onze hotels zijn onderdeel van de stad, wij wonen en werken er zelf. We zijn dáár gaan zitten waar de druk kleiner is.” Zo opende Hotel V in 2018 zijn derde vestiging in Amsteldorp, de meest onwaarschijnlijke aller hotelwijken, en zit Conscious onder meer bij de Westergasfabriek.

Maar nu grijpt Amsterdam rücksichtslos in; komt het aantal overnachtingen uit boven de 20 miljoen per jaar, dan gaat de toeristenbelasting – die de afgelopen jaren toch al flink is opgevoerd ­– verder omhoog. Lemmers vreest dat juist de kleinere hoteliers met hart voor de stad de prijs betalen.

Hotels naar de regio

“Met hogere toeristenbelasting zorg je er alleen maar voor dat er supergoedkope hotels in de regio komen die vervolgens hun gasten gratis naar de binnenstad vervoeren. Dan mis je als stad de inkomsten en houd je de lasten. Als je slaapt in Amsterdam, betaal je ook voor de druk die je op de stad legt.”

De groep heeft een trits voorstellen, die deels overlappen met wensen uit de stad. “We zijn tegen vakantieverhuur, bij Airbnb of Booking. De stad moet dat verder aan banden leggen. En we vinden dat er iets moet gebeuren aan foute vlieg- en bustickets. Je reist spotgoedkoop van Londen naar Amsterdam.”

Dat het aantal toeristen zal afnemen als de stad duurder wordt, is een misverstand, zegt Jeroen Klijs, lector sociale impact van het toerisme aan de BUas-hogeschool in Breda. “Als je ziet hoe duur een kopje koffie in Venetië is terwijl die stad toch ook wordt overlopen door toeristen, dan verwacht ik niet veel van financiële prikkels.”

“Als mensen naar Amsterdam willen, dan komen ze toch. Ongeacht de prijs die ze betalen. Ik verwacht meer van een positieve benadering, door bepaalde groepen te bewegen ook naar andere plekken in en om Amsterdam te gaan.” Bovendien laat de grootste groep bezoekers, dagjesmensen, zich al helemaal niet uit het veld slaan door dure toeristentaks – die betalen ze niet.

Amsterdam gooit met ongerichte maatregelen het kind met het badwater weg, zegt hotelier Sjoerd Sybesma van het net geopende zaken­hotel Melia Innside aan de Zuidas. Want ook de zo vurig gewenste zakelijke gast en congresganger betalen straks meer. En dat zijn groepen die zich volgens hem wel door prijs laten beïnvloeden, met grote gevolgen voor economie en bedrijvigheid.

Botte maatregelen

“Plannen van de gemeente om met botte maatregelen alle bezoekers te treffen, zijn niet bevorderlijk om deze stad weer op de been te helpen, integendeel,” stelt Sybesma. “Rotterdam staat te popelen onze zakelijke bezoekers over te nemen. Om maar te zwijgen van een groot aantal buitenlandse steden. En met de zakenbezoeker verdwijnt de bedrijvigheid. Als de lockdown iets laat zien, is hoe de stad afhankelijk is van bezoekers, zakelijk voorop.”

Natuurlijk moeten excessen worden aangepakt, vindt Sybesma. “Zero tolerance. Maar als je alle coffeeshops voor niet-Amsterdammers sluit, zoals het stadsbestuur van plan is, haal je de toeristen niet weg. Dan introduceer je de straathandel opnieuw. Willen we weer een stad waar je op iedere straathoek wordt toegesist?”

Ook snijdt de stad in eigen vlees. In 2017 haalde Amsterdam volgens onderzoeksbureau SEO met direct aan de bezoekersstroom toegerekende zaken als toeristenbelasting, vermakelijkheidsretributie, precario en parkeergelden ­zo’n 224 miljoen euro op, waartegenover toen 76 miljoen euro aan uitgaven stonden (voor subsidies en voorzieningen).

Indirecte baten, zoals uit gemeentebezit als RAI Amsterdam of de Beurs van Berlage, nog niet meegerekend. Laat staan de toekomst van de ruim 12.000 Amsterdammers die in hotels werken.

“Het wegvallen van de bezoekerseconomie in coronatijd slaat een financieel enorm gat in de begroting van de stad,” zegt Léon Dijkstra van de Amsterdamse hotelgroep Eden. “Dat moet toch wel duidelijk maken dat toeristen en bezoekers een belangrijke rol spelen. De hele infrastructuur van de stad is ingericht op bezoekers, van congrescentra en taxi’s tot hotels, restaurants en cafés. Je ziet dat de hele keten verstoord is geraakt door de pandemie. En de gemeente gaat dat nu verder verstoren met ongerichte maatregelen.”

Systeembank van het toerisme

“Hotels hebben ten onrechte weinig goodwill in de stad,” zegt Dijkstra. “Hotels zijn een soort systeembank van het toerisme. Zonder hotels krijgen de musea, restaurants en winkels het moeilijk. Dat wordt een enorm slagveld. Maar hotels worden nu aangepakt, terwijl de vakantieverhuur nog altijd losloopt.”

“We moeten als Amsterdam echt uitkijken dat we niet verliezen van andere steden. Want als je ziet hoe lastig het wordt gemaakt om hier naartoe te komen, met die extra stadsbelasting. Belachelijk. We krijgen een situatie dat Amsterdam zich impopulair maakt. Dan verlies je echt niet alleen hotels, dan verlies je ook cafés en restaurants, musea en winkels.”

Zomerserie

In de serie ‘De bezoeker keert terug’ onderzoekt Het Parool het belang van toerisme voor de stad en de gevolgen van het toerismebeleid. Dit was aflevering 2.

Afleveringen:
1. Economie en werkgelegenheid
2. Hotels
3. Horeca
4. Musea
5. Vervoer
6. Winkeliers

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden