Amsterdam schuift excuses slavernij door naar volgend jaar

Geen festival, wel een herdenking. De herdenking en viering van de afschaffing van de slavernij krijgt op 1 juli in het Oosterpark een heel ander aanzien. 

Het Nationaal Monument Slavernijverleden tijdens de herdenking van de afschaffing van de slavernij in het Oosterpark, in 2018.Beeld ANP

Geen opzwepende muziek, geen rokende barbecue, geen gezelligheid. Het zal rustig zijn op 1 juli tijdens de jaarlijkse herdenking en viering in het Oosterpark van de afschaffing van de slavernij. Als gevolg van de maatregelen tegen corona is het festival afgeblazen. De herdenking gaat wel door, vertelt directeur Urwin Vyent van het instituut Ninsee dat de plechtigheid organiseert, maar wel in een aangepaste vorm.

Als alles volgens plan verloopt, zal de plechtigheid niet langer dan een uur in beslag nemen. Bij het monument van Erwin de Vries worden toespraken gehouden en kransen gelegd door burgemeester Femke Halsema, minister Ingrid van Engelshoven van Onderwijs en voorzitter Barryl Biekman van het Landelijk Platform Slavernijverleden. De NPO zal op televisie rechtstreeks verslag doen van de ceremonie.

Vyent hoopt dat mensen de herdenking vanuit huis zullen volgen. “We doen een beroep op het publiek om vooral niet naar het Oosterpark te komen. De mensen die er per se bij willen zijn, zullen we vragen om een gepaste afstand tot elkaar te bewaren. Het moet natuurlijk mogelijk zijn om een bloemetje bij het monument te leggen. We zijn nog in overleg met gemeente en politie over hoe dat het beste kan gebeuren.”

Hekken zullen niet worden gebruikt om mensen op afstand te houden, benadrukt de Ninsee-directeur, met een verwijzing naar de tumultueuze onthulling van het nationaal monument in 2002. Die onthulling had plaats binnen een afgehekt terrein, tot grote woede van de mensen achter de hekken. “We gaan niemand tegenhouden,” zegt Vyent. “We rekenen erop dat iedereen zich aan de corona-regels houdt.”

Excuses

Naar de herdenking van dit jaar werd met bijzondere belangstelling uitgekeken vanwege de aankondiging van het stadsbestuur dat er mogelijk excuses zouden worden aangeboden voor het aandeel van Amsterdam in de Trans-Atlantische slavenhandel. Inmiddels is duidelijk geworden dat dit statement niet tijdens de komende herdenking zal worden uitgesproken, maar wordt doorgeschoven naar 2021.

Het formele besluit daarover moet nog worden genomen. Als dat gebeurt, heeft Vyent daar begrip voor. “Door de maatregelen tegen corona is dit wellicht niet het juiste moment. Het is ook een onderwerp dat binnen de gemeenschap veel emotie oproept. Als het gebeurt, moet dat op een goede manier gebeuren. In het Oosterpark kan het gesprek dit jaar niet breed en ontspannen worden gevoerd. En we willen niet dat het debat zich uitsluitend op de sociale media afspeelt.”

Discussie

Het Ninsee is de afgelopen maanden overspoeld met mails over de Amsterdamse excuses. “Er is veel discussie. Over de noodzaak van herstelbetalingen. Waarom het Amsterdamse stadsbestuur excuses aanbiedt en niet het kabinet,” vertelt de directeur. “Het zou goed zijn voor de herdenking als we die discussies kunnen voeren in de aanloop naar de excuses, en niet achteraf.”

Dat volgend jaar excuses worden aangeboden, staat trouwens ook nog niet met zekerheid vast. Het stadsbestuur is nog in afwachting van de resultaten van een onderzoek door het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis naar het aandeel van Amsterdam in de Trans-Atlantische slavenhandel. Het stadsbestuur laat weten nog na te denken over verschillende scenario’s en nog niet te willen reageren.

De corona-maatregelen treffen ook andere bijeenkomsten die elk jaar in de aanloop naar 1 juli in de stad worden gehouden. De meeste daarvan zullen waarschijnlijk niet kunnen doorgaan, vertelt Ivette Forster namens de organisatie van het Keti Koti Festival. “We zijn op zoek naar andere manieren om het thema onder de aandacht te brengen, bij voorbeeld met een Keti Koti Journaal op AT5. Daar draait het allemaal om.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden