Nieuws

Amsterdam: nieuwe scholen versterken segregatie en lerarentekort

Een nieuwe wet die het oprichten van scholen vereenvoudigt, versterkt segregatie en het lerarentekort en bedreigt de onderwijskwaliteit. Hiervoor waarschuwt de Amsterdamse wethouder van Onderwijs, Marjolein Moorman.

De nieuwe regels voor het onderwijs worden voor het eerst in de praktijk toegepast, niet zonder discussie. Beeld Siese Veenstra/ANP
De nieuwe regels voor het onderwijs worden voor het eerst in de praktijk toegepast, niet zonder discussie.Beeld Siese Veenstra/ANP

De wet Meer Ruimte voor Nieuwe Scholen maakt het moeilijker voor gemeenten om nieuwe scholen tegen te houden en hecht minder belang aan de vraag of er in een stadsdeel al genoeg onderwijsaanbod is. Vooral de vraag of er genoeg steunverklaringen zijn verzameld onder geïnteresseerde ouders is bepalend.

Dat kan leiden tot ‘meer eenzijdig samengestelde leerlingenpopulatie’ en dus meer segregatie, schrijft Moorman in een brief aan demissionair onderwijsminister Arie Slob. Ook kan het aantal kleine scholen groeien, wat extra vraag betekent naar toch al schaarse docenten. Ondertussen is het de vraag of die kleine scholen op termijn levensvatbaar zijn, aldus Moorman.

Jarenlange politieke discussie

De nieuwe wet werd vorig jaar aanvaard, na jarenlange politieke discussies over artikel 23 van de Grondwet, dat de vrijheid van onderwijs garandeert en de basis vormt voor overheidsfinanciering van het bijzonder onderwijs. De nieuwe regels worden nu voor het eerst in de praktijk toegepast.

Deze week bleek dat vijf van de voor Amsterdam ingediende initiatieven genoeg steunverklaringen hebben verzameld. Voor een nieuwe middelbare school gaat het om ruim zeshonderd steunverklaringen. De plannen worden nu nader getoetst door de onderwijsinspectie.

Twee van de vijf Amsterdamse initiatieven betreffen voortgezet islamitisch onderwijs. Het stadsbestuur heeft zijn visie op de afzonderlijke initiatieven verwoord in zogenoemde zienswijzen, die vertrouwelijk zijn en door de inspectie worden meegewogen.

Plan voor islamitische mavo

Volgens ingewijden vreest de gemeente dat het plan voor een islamitische mavo in Amsterdam-Zuid de segregatie (afstand tussen bevolkingsgroepen) in de stad versterkt. Bestaande scholen kunnen een eenzijdigere samenstelling krijgen. De mavo zou vooral ‘doelgroepleerlingen’ trekken, die vanwege omstandigheden thuis risico lopen op onderwijsachterstand, bijvoorbeeld omdat de ouders weinig scholing hebben gehad of omdat er thuis geen Nederlands gesproken wordt. Het stadsbestuur streeft juist naar scholen met leerlingen van diverse achtergronden.

Islamitische basisscholen in Amsterdam hopen al langer op een groter aanbod van islamitische middelbare scholen, waarin nu alleen het Cornelius Haga Lyceum voorziet. Het college is ook voorstander, maar is tegelijkertijd beducht voor segregatie.

El Amienscholen

Het zou positiever staan tegenover een nieuw islamitisch lyceum in Nieuw-West voor mavo, havo en vwo. In tegenstelling tot op de beoogde mavo kunnen leerlingen op zo’n lyceum doorstromen naar een hoger niveau.

De aanvraag komt van het bestuur van de El Amienbasisscholen. Dat neemt de opstelling van het stadsbestuur voor kennisgeving aan, en het bestuur zegt gedurende de procedure niet inhoudelijk te kunnen reageren. Hetzelfde geldt voor de Stichting Islamitisch Onderwijs Noord-Holland (Sion), de initiatiefnemer voor de islamitische mavo.

De onderwijsinspectie bekijkt de vijf plannen nu nader. Zo zal gecontroleerd worden of de beoogde bestuurders en toezichthouders een bewijs van goed gedrag hebben en of de initiatiefnemers in de afgelopen vijf jaar geen school hebben geleid die is gesloten vanwege zeer zwakke kwaliteit. Ook worden de leerlingenprognoses en de inhoudelijke plannen getoetst. Komend voorjaar maakt het ministerie bekend welke scholen kunnen starten op 1 augustus 2023.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden