Plus

Amsterdam gaat jongeren met verjaardagskaart informeren over schulden

Amsterdamse jongeren die achttien worden krijgen vanaf eind deze maand een verjaardagskaart van de gemeente met informatie over hun nieuwe financiële verplichtingen. Daarmee moet worden voorkomen dat ze direct in de schulden raken.

Jongeren missen vaak het overzicht als het om hun schulden gaat. Beeld ANP
Jongeren missen vaak het overzicht als het om hun schulden gaat.Beeld ANP

Op de kaart staan naast een felicitatie en een paar feestelijke slingers vooral zaken die je moet regelen wanneer je achttien wordt. Je moet bijvoorbeeld een DigiD aanvragen. Een bankrekening openen. Een zorgverzekering afsluiten. En misschien heb je wel recht op huurtoeslag en een studiefinanciering. Op de verjaardagskaart staat ook uitgelegd waar je terecht kunt met vragen of geldproblemen.

Kans op schulden

Volgens wethouder Marjolein Moorman (Armoede) vergroot die plotse verantwoordelijkheid over je geldzaken wanneer je achttien wordt de kans op schulden. Illustratief is de wanbetalersregeling van het CAK, waarop mensen staan die zes maanden hun zorgverzekering niet hebben betaald. “Op die lijst staan veel 19-jarigen. Waarschijnlijk zijn ze vergeten om zich aan te melden bij hun zorgverzekering, waartoe je verplicht bent. Dan loop je dus meteen een schuld op.”

Het aandeel jongeren (18 tot en met 27 jaar) in de wanbetalersregeling is gestegen van 22,5 procent in april naar 24,5 procent in september 2020. Dat zijn 3.472 jongeren, 400 meer dan in april. De meeste instroom in de schuldhulpverlening vindt nu plaats in stadsdelen Oost en Nieuw-West. Ook in Zuidoost neemt het toe. Naar verwachting leidt de huidige crisis tot een toename van het aantal jongeren in de schuldhulpverlening, als inkomensvoorzieningen zoals de WW en de Tozo niet langer ondersteuning bieden.

Naar schatting hebben zo’n 20.000 jongeren in Amsterdam problematische schulden. Dat wil zeggen dat ze die met hun inkomen niet binnen 3 jaar kunnen aflossen. Zo’n 34 procent van de jongeren tussen de 18 en 34 jaar zegt schulden te hebben, al zijn dan ook studieschulden meegeteld. Onderzoek van het Nibud laat zien dat schulden bij jongeren vooral komen door rood staan, studieleningen bij DUO en betalingsachterstanden bij zorgverzekeraars en mobiele providers.

Jongeren die onvoldoende financiële opvoeding meekrijgen vanuit huis, opgroeien in armoede, licht verstandelijk beperkt zijn, gevoelig zijn voor status, of bijvoorbeeld op zichzelf gaan wonen of een kind krijgen, maken ook sneller schulden.

Ouders

Ook ouders weten vaak niet goed wat er allemaal verandert als hun kind 18 wordt. Ouders met een zwakke economische positie en/of een taalachterstand zijn extra kwetsbaar. Volgens Moorman worden ouders later dit jaar nog eens geïnformeerd over wat er precies verandert in de gezinsfinanciën. Het taboe om met kinderen over geldzaken te praten hoort daar ook bij.

De verjaardagskaart moet ook bijdragen om de schaamte te doorbreken die veel jongeren voelen omtrent hun schulden. Volgens Moorman willen jongeren het vaak zelf oplossen, en kloppen ze niet direct aan bij hulpverleners. Naïviteit, onwetendheid en het niet overzien van de consequenties op lange termijn spelen daarin ook een rol. Daarom verwijst de verjaardagskaart ook naar de app Ping Ping, die jongeren helpt bij het regelen van zaken als ze 18 jaar worden. Op die manier wil de gemeente actief zijn op kanalen waar de jongeren op zitten. Zo is er ook een samenwerking met jongerenzender FunX.

Schulden overnemen

Vorig jaar startte de gemeente al een project waarbij de schulden van jongeren konden worden overgenomen door de gemeentelijke kredietbank. Voordeel daarvan is dat ze maar één schuldeiser overhouden en meer kunnen aflossen omdat het gaat om een sociale lening. “Maar dan ben je eigenlijk al te laat,” zegt Moorman. “Jongeren zijn dan al een lange periode gestrest geweest, gestopt met school, of hebben hun baan verloren. Het liefst wil je voorkomen dat die schulden ontstaan.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden