Plus

Advocaat: strafdossier tegen ‘Rico de Chileen’ is klassiek geval van kokervisie

Het strafdossier dat politie en justitie hebben opgebouwd tegen Richard R. (47), ‘Rico de Chileen’, is ‘een klassiek geval van kokervisie’. Dat zei raadsman Leon van Kleef woensdag in zijn pleidooi.

Advocaat Leon van Kleef bij de gerechtsbunker.  Beeld ANP
Advocaat Leon van Kleef bij de gerechtsbunker.Beeld ANP

Hij wees erop dat het Openbaar Ministerie (OM) zijn cliënt een paar maanden na diens arrestatie in Chili, op 20 oktober 2017, op de Chileense televisie al bestempelde als verantwoordelijke voor ‘vele liquidaties vanwege drugshandel’ en als spilfiguur in een ‘karteloorlog’.

‘Uitspraken niet rechtvaardig’

“Tijdens die opname, begin 2018, was er geen enkele concrete verdenking die dergelijke uitspraken rechtvaardigde,” zei Van Kleef. “Die beschuldiging van liquidaties is wel steeds boven deze zaak blijven hangen. Het OM heeft dat beeld van mijn cliënt, en elke bevinding uit het onderzoek wordt in die gedachte gepast.”

‘Rico de Chileen’ is door Chili uitgeleverd op verdenking van witwassen, wapenbezit en het leiden van een criminele organisatie die drugshandel voorbereidde, memoreerde Van Kleef. “Grootschalige cocaïnehandel werd hem niet ten laste gelegd, noch het geven van opdrachten voor liquidaties.”

Berg berichten

Maar gaandeweg is de aanklacht uitgebreid en ‘is een verdenking aan de rechtbank gepresenteerd die eigenlijk niet bestond’. Het Openbaar Ministerie kreeg volgens de advocaat daardoor ten onterechte toestemming heel breed te zoeken in de enorme berg aan berichten uit de in Canada in beslag genomen computerserver van versleutelingsservice Ennetcom. Die berichten vormen nu een belangrijke pijler onder het strafdossier.

Dat bewijs moet de rechtbank van tafel vegen, vindt Van Kleef.

Volgens de officieren van justitie communiceerden Richard R. en zijn vertrouwelingen voortdurend over zware misdrijven, waaronder liquidaties.

Fishing expedition

“Dat onrechtmatig zoeken in die Ennetcomdata leidde tot een grove schending van de rechten van mijn cliënt,” zei Van Kleef. “De vruchten van dat zoeken moet u uitsluiten van het bewijs. De recherche heeft in een fishing expedition met hagel aan zoektermen op de berichten geschoten.”

Áls de rechters de berichten toch gebruiken voor het bewijs, zullen ze daar ‘behoedzaam mee moeten omgaan’. “Het OM laat steeds een interpretatie los op de berichten. De achtergrond en context zijn niet duidelijk. Dat geeft het grote risico dat berichten verkeerd worden uitgelegd. U zou ze alleen moeten gebruiken als er ander bewijs naast staat.”

Dergelijk ‘steunbewijs’ is er vaak niet.

Fantaseren

“Het OM laat ballonnetjes op, presenteert allerlei suggesties als feiten en het onderzoeksteam controleert niet of het geschetste beeld terecht is. Het Openbaar Ministerie verbindt alles aan alles als het uitkomt. Ik verzoek uw rechtbank geen ‘feiten’ in te vullen die er niet zijn.”

De aanklagers zeiden in hun requisitoir, waarin ze 14 jaar cel eisten, zelf dat ze maar ‘het topje van de ijsberg’ in handen hebben van alle berichten die de groep rond Richard R. volgens hen verstuurde. Van Kleef: “Wat veronderstelt het OM? Dat het de rest van de ijsberg dan maar zelf mag invullen? Dat is fantaseren.”

Dat de aan R. toegeschreven berichten vragen oproepen, erkent Van Kleef. “Dat klopt, ja, maar zijn het berichten van de man met het bloedende mes naast het lijk? Nee. Mijn cliënt heeft zijn interpretatie gegeven en het OM zijn lezing.”

Ondergronds bankieren

Volgens Richard R. en zijn advocaat vergaarde R. zijn geld onder meer met de handel in exclusieve horloges en met ondergronds bankieren. “Dergelijke ‘underground banking’ past veel beter bij de bij een medeverdachte in beslag genomen administraties dan drugshandel.”

Rivalen verspreidden in lastercampagnes ‘fake news’ om de recherche ten onrechte op het spoor te zetten van Richard R. en anderen. Doordat de officieren van justitie die nepberichten overnamen en opnamen in correspondentie met bijvoorbeeld Chili, lijkt het nu serieus bewijs, waarschuwde de raadsman.

Zou de rechtbank R. veroordelen, dan moet ze om meerdere redenen zeker niet de 14 jaar opleggen die de aanklagers vragen. Bovendien komen veroordeelden vanaf 1 mei vanwege een wetswijziging niet langer na tweederde van hun straf vrij. De rechtbank doet uitspraak op 10 mei. Dat kan betekenen dat hij bij de maximale straf 2,5 jaar langer zou moeten zitten dan wanneer zijn, mede vanwege corona, uitgestelde zaak vóór 1 mei zou zijn afgedaan.

Van Kleef: “Mijn cliënt kan het niet anders zien dan dat tijdens het spel de regels drastisch zijn gewijzigd.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden