Amsterdam Bewaar

ING kan rol huisbankier Amsterdam verliezen

Exterieur van het hoofdkantoor van ING.
Exterieur van het hoofdkantoor van ING. © ANP

De gemeente Amsterdam stelt ING ter discussie als huisbank. Wethouder Udo Kock wil hiermee een signaal afgeven na de witwasschikking die de bank trof. 'Het gaat hier om het vertrouwen in de overheid.'

Wethouder Udo Kock van Financiën gaat de selectie van de huisbank, oorspronkelijk gepland in 2019, naar voren halen, zegt hij tegen Het Parool.

Aanleiding is de schikking van 775 miljoen euro die ING vorige week trof met het Openbaar Ministerie, omdat de bank nalatig was in het voorkomen van witwaspraktijken.

"Op het moment dat zoiets fout gaat bij onze huisbankier, moeten we daar kritisch naar kijken. De manier waarop wij hierop reageren, slaat over op het vertrouwen dat mensen hebben in de overheid. We geven een signaal af."

Miljoenen transacties
ING en haar voorgangers zijn al vanaf 1917 huisbankier van de gemeente Amsterdam. Dit betekent dat de gemeente een flink aantal rekeningen heeft bij ING en hierop jaarlijks miljoenen transacties afwikkelt: betalingen aan leveranciers, maar ook inning van belastingen.

Door een wetswijziging moet Amsterdam de taak van huisbankier voor het eerst aanbesteden. Veranderen van huisbank is een megaklus, zegt Kock.

Het is niet voor het eerst dat ING ter discussie staat. De gemeenteraad vond eerder dit jaar dat het salaris van topman Ralph Hamers reden was om een nieuwe huisbankier te nemen. In juli zorgden investeringen in de palmolie-industrie voor discussie. 

De gehele bancaire sector moet zich achter de oren krabben

Wethouder Udo Kock

Kock wil in de aanbesteding meenemen hoe een bank omgaat met wetten en regels. 

Steun
Punt is dat maar weinig banken een grote partij als Amsterdam aankunnen, dat ook Rabobank, ABN Amro recent boetes hebben gekregen en dat de Volksbank, voormalig SNS, in opspraak raakte door te veel geïnde rente.

"De gehele bancaire sector moet zich achter de oren krabben," zegt Kock, die erkent dat het mogelijk is dat Amsterdam opnieuw bij ING uit komt. "Maar dan hebben we het wel goed onderbouwd."

De gemeenteraad steunt Kock. "Dit past bij onze wens een kritische klant te zijn," zegt Paul Guldemond (D66). "Wij zullen Kock stimuleren afscheid te nemen van ING," aldus Tiers Bakker (SP). Ook oppositiepartij VVD toont begrip.

Opzeggingen
ING is door de gemeente Amsterdam op de hoogte gebracht van het voornemen om de aanbesteding naar voren te halen vanwege het schandaal.

"Uiteraard zullen we ons zoals gebruikelijk inspannen om de gemeente voor ons te winnen," luidt de reactie. "We vinden het fijn dat de gemeente heeft aangegeven tevreden te zijn over onze dienstverlening."

Het aantal klanten dat na de witwasschikking vertrekt bij ING, valt heel erg mee, zegt een woordvoerder van de bank. Vorige week kreeg ING niet meer opzeggingen te verwerken dan in andere weken. En daar kwam ook een normaal aantal klanten bij. "Het is vergelijkbaar met andere weken."

Activist wil vervolging topman ING

Financieel activist Pieter Lakeman wil dat het Openbaar Ministerie (OM) topman Ralph Hamers van ING strafrechtelijk gaat vervolgen.

Volgens Lakeman is het "onbegrijpelijk" dat het OM afziet van vervolging na de schikking van 775 miljoen euro die ING vorige week trof vanwege tekortkomingen bij het voorkomen van witwaspraktijken.

Hij heeft daarom een zogenoemde artikel 12-procedure aangespannen om zo het Gerechtshof in Amsterdam het OM te laten bevelen Hamers alsnog te vervolgen.

Het hof toetst dan of een vervolging haalbaar zou zijn en of die vervolging opportuun is. Oordeelt het hof dat aan beide criteria is voldaan, dan beveelt zij de vervolging. Het OM is dan verplicht tot vervolging over te gaan.

Lakeman voorziet "een gevaarlijke verstoring van het maatschappelijk leven, het publieke debat en het financiële stelsel" als verantwoordelijke leidinggevenden vrijuit gaan.

Hij rekent het Hamers zwaar aan dat hij waarschuwingen van toezichthouders in de wind heeft geslagen. "Je denkt toch niet dat als nota bene de Europese Centrale Bank en De Nederlandsche Bank herhaaldelijk hun zorgen uitspreken, dat in een mail aan de koffiejuffrouw gebeurt? Zulke zaken worden op het hoogste niveau gedeeld dus daar heeft Hamers van geweten."

Wanneer Hamers niet strafrechtelijk wordt vervolgd, dan zal het volgens Lakeman in de toekomst vaker gebeuren dat bestuurder die in de fout gaan zich op kosten van de aandeelhouders zullen vrijkopen.

Volgens Lakeman zijn het ook nu weer de onschuldige aandeelhouders die het gelag betalen, terwijl de leidinggevende daders volledig vrijuit gaan.

Lakeman en zijn Stichting Onderzoek Bedrijfs Informatie (SOBI) zijn naar eigen zeggen belanghebbenden bij strafvervolging omdat hun betalingsverkeer al jarenlang via ING Bank loopt.

Lakeman is vooral bekend van zijn rol bij de ondergang van DSB Bank in 2009. DSB viel onder meer om nadat Lakeman spaarders had opgeroepen spaargeld van hun rekeningen te halen. Dit leidde daadwerkelijk tot een bankrun bij DSB.

Een woordvoerder van ING liet in een reactie weten dat het OM heeft geconstateerd dat er geen bewijs was om over te gaan tot vervolging van ING-medewerkers.