Amsterdam Bewaar

Grachtenpanden naar de hoogste bieder: 'Onbegrijpelijk'

De Nieuwe Herengracht 95 bood onderdak aan tal van maatschappelijke organisaties
De Nieuwe Herengracht 95 bood onderdak aan tal van maatschappelijke organisaties © Eva Plevier

Het plan van de gemeente Amsterdam om twee kapitale panden in de binnenstad te verkopen aan de hoogste bieder krijgt scherpe kritiek van de belangenvereniging voor Nederlandse ­monumenten.

Erfgoedvereniging Heemschut, de meer dan honderd jaar oude vereniging ter bescherming van Nederlandse cultuurmonumenten, is verontwaardigd over het voornemen van de gemeente om twee grachtenpanden zonder voorwaarden van de hand te doen.

Het gaat om de voormalige kledingfabriek aan de Geldersekade (vraagprijs: 5 miljoen) en een pand aan de Nieuwe Herengracht (verwachte opbrengst: 5,3 miljoen).

Volgens Heemschut heeft de gemeente enkel oog voor het financiële gewin, terwijl geen rekening wordt gehouden met andere waarden. "Het is de gemeente die de wildgroei van kaaswinkels, wafelshops en Airbnb-verhuur wil tegengaan, waarom wordt hier dan de deur wagenwijd geopend?"

Kwetsbare buurt
Kunsthistoricus Jephta Dullaart, die de Amsterdamse afdeling van Heemschut leidt, vindt het onbegrijpelijk dat de gemeente de kans niet grijpt om via het vastgoed 'aan de knoppen te draaien'.

Nu kunnen ze met vastgoed invloed uitoefenen en doen ze het niet

Dullaart: "Die panden hebben een signaalfunctie, zeker het gebouw op de Gelderse­kade. Dat staat in een kwetsbare buurt, waar de gemeente via Project 1012 heel veel tijd en energie in steekt. Op pandniveau kun je in zo'n buurt het verschil maken. De gemeente klaagt altijd dat er nauwelijks mogelijkheden zijn om vastgoedbezitters te sturen. Nu kunnen ze met hun eigen vastgoed invloed uitoefenen en dan kiezen ze voor de hoogste bieder. Onbegrijpelijk."

Drie andere erfgoedorganisaties zeggen het onderwerp op een aankomend overleg te willen bespreken.

Eerder protesteerde actiegroep Faircity al tegen de voorgenomen verkoop: "Waarom kiest de gemeente voor de makkelijkste weg door deze panden aan de hoogste bieder te verkopen?" De PvdA heeft vragen gesteld.

Franse consulaat
De gemeente stelt dat tot de verkoop op de vrije markt is besloten op basis van 'grote zorgvuldigheid'. Voordat gemeentelijk vastgoed op de markt verschijnt, worden de panden onder de aandacht gebracht bij alle gemeentelijke beleidsvelden, zoals Onderwijs en Economische Zaken. Dat heeft geen geschikte partij opgeleverd.

Opmerkelijk is dat niet werd geadviseerd de panden aan te bieden aan het gemeentelijke vastgoedfonds 1012 Inc. en de publiek-private NV Zeedijk, die in het Wallengebied via het vastgoed trachten de balans in de buurt te bewaken.

Het pand op de Nieuwe Herengracht, dat overigens buiten het 1012-gebied ligt, is aangeboden aan het Franse consulaat, dat op zoek is naar een nieuw onderkomen. Nadat de Fransen waren afgehaakt, lijkt de gemeente niet verder te hebben gezocht naar een geschikte gebruiker.

Lees ook: 'Uitverkoop: De stad verkwanselt bezit'