Dakloze doodt hulpverlener

AMSTERDAM - Geweld tegen hulpverleners in de zorg wordt steeds extremer. Dit zegt Edward Kudding van Kudding & Partners, dat sinds 1985 agressietraining geeft aan werknemers in psychiatrie en zorg.

Maandagmiddag stak een 21-jarige bewoner in een daklozenopvang aan de Weesperzijde in Amsterdam-Oost tijdens een gesprek over zijn problematische gedrag drie hulpverleensters neer. Een 38-jarige orthopedagoge overleed, de twee anderen raakten gewond.

''Het is een maatschappelijke ontwikkeling. Vroeger konden we zeggen dat nog nooit een hulpverlener op het werk was overleden, nu is dat niet meer zo en worden steeds vaker wapens gebruikt.''

Hulpverleners van het Leger des Heils melden niet eens meer elke keer dat ze agressief worden bejegend, zegt sectormanager Harry Doef van het Leger. ''Want dan blijven ze bezig, zeggen ze.'' Hoeveel veiligheidsmaatregelen je ook neemt, er blijft altijd 'een schemergebied dat niet te beheersen valt.'

In sommige opvanghuizen van het Leger zijn particuliere beveiligers actief, in andere hebben de hulpverleners een zender op zak om contact te kunnen leggen met de politie. Doef: ''De doelgroep heeft zulke complexe problemen, soms zijn het wandelende tijdbommen met een nauwelijks ontwikkelde gewetensfunctie.''

Kudding krijgt steeds meer verzoeken tot fysieke training waarbij zorgverleners wordt geleerd 'hoe je mensen van je af houdt of onder controle'. Agressie voorkomen is onmogelijk, indammen wel, zegt Kudding. ''Stel voor slechtnieuwsgesprekken protocollen op waar je je aan houdt. Fouilleer eventueel.''

Nog wat tips: zorg als hulpverlener dat er een tafel tussen jou en de patiënt staat; ga bij de deur zitten of neem een kamer met een 'vluchtdeur'. Grote probleem in de zorg is geldgebrek, zegt Kudding. ''Vaak zijn instellingen niet uitgerust om zware jongens te behandelen.'' (KAMILLA LEUPEN/ROB ROMBOUTS)