Nog geen herstel bij architecten

AMSTERDAM - De malaise onder Nederlandse architectenbureaus is groot. Het aantal opdrachten neemt af, de omzet daalt en de helft van het aantal arbeidsplaatsen is verdwenen.

De Nederlandse economie toont tekenen van herstel, maar de architectenbureaus merken daar weinig van, meldt de Bond van Nederlandse Architecten (BNA).

''Ik zie nog geen lichtpuntjes,'' zegt Jeroen van Schooten, voorzitter van BNA. ''Het jaar 2009 was dramatisch, 2010 is nog altijd niet goed.''

In de eerste weken van 2010 lag het aantal opdrachten twaalf procent lager dan in september vorig jaar. Vergeleken met 2008, het jaar waarin de crisis uitbrak, is het aantal orders zelfs gehalveerd.

''Er komen vrijwel geen nieuwe opdrachten binnen,'' aldus Van Schooten. ''Het werk dat er nog ligt, bestaat uit lopende projecten die nog dateren uit 2008 of daarvoor.'' Een groot deel van de opdrachten komt uit woningbouw, die ligt vrijwel stil door de crisis. Ook worden er nauwelijks nieuwe kantoren gebouwd. De overheid heeft nog voor nieuwe opdrachten gezorgd, maar die houdt zich nu vooral bezig met  bezuinigen.

Krimp
De helft van de bureaus verwacht dat de omzet dit jaar zal krimpen. Een derde voorziet zelfs een afname van meer dan tien procent. Daartegenover staat dat een vijfde uitgaat van een omzetstijging.

De crisis in de sector leidt tot een uittocht van professionals. In 2008 telde de branche 15.000 werknemers. Volgens Van Schooten is de helft van deze arbeidsplaatsen inmiddels verdwenen. ''Ik denk dat we richting 7500 banen gaan. Dat lijkt mij de bodem. Met minder mensen kan de sector niet draaien.''

Het aantal faillissementen valt vooralsnog mee. ''Architectenbureaus maken over het algemeen niet zulke hoge kosten, dus ze moeten het wel erg bont maken, willen ze ten onder gaan. Wat wel gebeurt, is dat bureaus moeten krimpen en dan in een te groot kantoor met een te hoge huur zitten, waardoor ze gaan verhuizen.'' Van Schooten verwacht dat de markt pas in 2011 weer een beetje aantrekt.

BNA maakt zich zorgen over de prijzenslag die is uitgebroken als gevolg van de crisis. ''Als opdrachtgevers voor te lage prijzen gaan aanbesteden, krijgen ze een minder goed product,'' aldus Van Schooten. Hij verwijst naar de architectuur uit de jaren tachtig, toen de prijzen ook laag waren door de crisis. ''Die gebouwen vinden we nu vreselijk.'' (MICHIEL COUZY)