Gemeente ontruimt niet voor leegstand

AMSTERDAM - Ook als kraken de komende maanden bij wet wordt verboden, zal Amsterdam blijven zoeken naar wegen om niet voor leegstand te ontruimen. Waar mogelijk blijft de eis gehandhaafd dat de eigenaar van eengekraakt pand alleen hulp van de sterke arm krijgt als hij aantoonbaar een bestemming voor de ruimte heeft.

In het initiatiefwetsvoorstel van CDA, VVD en ChristenUnie wordt bepaald dat bij kraken in alle gevallen direct tot ontruiming moet worden overgegaan, hetgeen in de Amsterdamse situatie zou betekenen dat de ME zo'n beetje dagelijks in actie moet komen. Justitie en gemeente, die nu, zoals deze week, drie tot vier ontruimingsrondes per jaar laten uitvoeren, voelen daar heel weinig voor, omdat het eenenorme aanslag is op de capaciteit van de politie en omdat op die manier actief wordt meegewerkt aan leegstand.

De eis tot hergebruik blijft in principe het uitgangspunt, zegt een woordvoerder van burgemeester Job Cohen. "We ontruimen niet voor leegstand, dat is goed gebruik in Amsterdam, al was het maar op pragmatische gronden, omdat zo'n pand dan meteen weer gekraakt wordt. Maar als directe ontruiming bij wet wordt geregeld, plaatst dat Amsterdam wel voor een probleem. Je moet natuurlijk de wetgever volgen, maar het helpt ons niet.''

Officier van justitie Otto van der Bijl is terughoudend als het gaat om de vraag of de huidige ontruimingsroutine onder de nieuwe wet gehandhaafd zal blijven. "Wij zijn nu niet aan zet.'' Hij denkt wel dat voor zowel gemeente als justitie een zekere mate van bewegingsvrijheid zal blijven bestaan. "De burgemeester kan invloed uitoefenen op het tijdstip van ontruiming, als die bijvoorbeeld implicaties voor de openbare orde heeft. Maar ook het Openbaar Ministerie houdt de vrijheid keuzes te maken. Ook nu maken we keuzes, omdat je onmogelijk elk misdrijf kunt vervolgen waarvan aangifte wordt gedaan. Maar het is te vroeg om te zeggen wat onze opstelling zal zijn.''

De Amsterdamse kraakwereld boekte deze week in de Ruyschstraat twee opmerkelijke succesjes: café Het Boek op nummer 42 werd door de politie teruggegeven aan de krakers, nadat een knokploeg van een man of vijftien de aanwezige kraker op straat had gezet. De knokploeg werd aangehouden, maar er zijn wel afspraken gemaakt om in overleg te komen.

De door de huurder gevraagde ontruiming van café Magenta, iets verderop, werd door de rechter in kort geding afgewezen, omdat niet aannemelijk was gemaakt dat er serieuze plannen zijn met het pand, dat aantoonbaar twee jaar leegstond.

Kraakadvocaat Rahul Uppal, die in deze twee zaken optrad, is erg benieuwd wat de driehoek met het te verwachten kraakverbod zal doen. Hij verwacht dat ook in de toekomst niet ontruimd zal worden als de eigenaar geen heel duidelijke plannen heeft. ''Wat ik hoor, is dat de burgemeester wil vasthouden aan een paar ontruimingsrondes per jaar, zo'n beetje de situatie van nu, en dat een kraakverbod aan de Amsterdamse praktijk niet veel zal veranderen.

Elk arrondissement heeft z'n eigen prioriteiten. Amsterdam heeft ook z'n eigen problemen: er is veel leegstand, vooral in kantoorpanden, en er is een nijpend tekort aan betaalbare huurwoningen.''' (ALBERT DE LANGE)