De monumentale stad verkrot

AMSTERDAM - De monumentale binnenstad van Amsterdam telt minimaal 126 verwaarloosde oude panden. Ze staan veelal jaren leeg, bevinden zich in erbarmelijke staat en zijn soms een gevaar voor omwonenden.

Dit blijkt uit een rapport van de landelijke erfgoedvereniging Bond Heemschut. De panden zijn gefotografeerd en geven een onthutsend beeld van het centrum van Amsterdam in en om de grachtengordel. In enkele gevallen gaat het om rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten. De andere panden zijn van waarde vanwege het beschermd stadsgezicht.

Bij sommige panden blijft de schade beperkt tot gebroken kozijnen, vervallen stoepen en gaten in de muren, bij voorbeeld vanwege oude reclameborden. Andere panden storten bijna in en worden tijdelijk gestut.

Oorzaak is dat eigenaren hun panden om uiteenlopende redenen niet onderhouden en het stadsdeel Centrum verzuimt effectief in te grijpen.

In enkele gevallen beperkt de actie van het stadsdeel zich tot het beëindigen van de monumentenstatus, waarna de eigenaar alles met het pand mag doen wat hij wil.

Een goed voorbeeld is het rijksmonument aan de Raamsteeg 6. De eigenaar heeft het gebouw compleet laten verkrotten. Inmiddels staat het stadsdeel op het standpunt dat het rijksmonument beter geen monument meer kan zijn en dat sloop de beste oplossing is.

De Amsterdamse afdeling van GroenLinks heeft Heemschut geholpen bij het in kaart brengen van het verval en dient het rapport in bij het stadsdeel Centrum. De fractie vraagt het stadsdeelbestuur snel iets te doen om aan de verkrotting van erfgoed een eind te maken.

Dingeman Coumou, woordvoerder van GroenLinks in de deelraad, vindt de verwaarlozing schandalig. Hij kiest zijn woorden zorgvuldig: ''Wij willen wel dat de rotte plekken worden aangepakt.''

Coumou is bang dat het rapport tegen Amsterdam wordt gebruikt bij het beoordelen van de aanvraag om de zeventiende-eeuwse grachtengordel op de Werelderfgoedlijst van de Unesco te plaatsen. De Unesco eist dat ook de panden in de omgeving van het erfgoed allemaal goed onderhouden en gerestaureerd worden.

In 2006 en 2007 was er al een eerste voorzichtige inventarisatie gemaakt. Toen werden 72 verwaarloosde panden gesignaleerd. Achttien daarvan staan ook op de nieuwe lijst. Coumou: ''Het stadsdeel heeft een deel van het probleem aangepakt, maar per saldo neemt het aantal verwaarloosde panden nog steeds toe.'' (TON DAMEN)