'Kraken pakt ook vaak positief uit'

DEN HAAG - Het ophanden zijnde kraakverbod zou niet altijd en overal moeten gelden, maar alleen als eigenaren de leegstand van hun pand netjes bij de gemeente hebben aangemeld.

Die suggestie deed de vooraanstaande oud-hoogleraar Volkshuisvesting Hugo Priemus gisteren in de Tweede Kamer. ''Wie de leegstand niet heeft gemeld, is dan ook niet beschermd tegen kraken.'' Pas als er een goed functionerend systeem bestaat om leegstand te bestrijden, zou het kraken in de ogen van Priemus strafbaar moeten worden gesteld.

Behalve Priemus kwam er gisteren een bont gezelschap van deskundigen aan het woord in de Kamer. Ze gaven hun visie op het wetsvoorstel waarmee CDA, VVD en ChristenUnie zowel het kraken willen verbieden als de leegstand willen bestrijden. Onderdeel is een meldingsplicht van leegstand binnen zes maanden.

Een argument voor het kraakverbod is de door de initiatiefnemers vastgestelde verharding van de kraakbeweging. Maar onderzoeksbureau Regioplan heeft 'geen verharding ten opzichte van de laatste jaren vastgesteld'. ''Die reden om de wet te veranderen is er eigenlijk niet,'' zei onderzoeker Piet Renooy.

Volgens hem is geen sprake van een toename, 'zeker niet buiten Amsterdam'. Kraken moet niet al te gemakkelijk in één adem worden genoemd met overlast, vindt ook socioloog Hans Pruijt van de Erasmus Universiteit. ''Er zijn net zo veel gevallen te noemen dat kraken positief heeft uitgepakt voor een buurt.''

Overlast moet met andere wetten worden aangepakt, vindt kraakadvocaat Marcel Schuckink Kool. De burgemeester heeft al de bevoegdheid om overlastgevende panden, zoals drugspanden, te laten ontruimen. ''Het staat nooit in de krant als een pand bezemschoon wordt overgedragen aan de eigenaar,'' zei de Bredase kraker Timon Magilse.

Maar van de kant van de politie, makelaars en projectontwikkelaars werd benadrukt dat de kraakbeweging veranderd is. ''Helaas is er veel misbruik door mede-Europeanen die met zes tot zeven man in één pand trekken,'' zei Pieter Joep van den Brink van de Makelaarsvereniging Amsterdam. Ook kent hij verhalen over krakers die erop uit zijn om zich voor zo'n twintigduizend euro door een wanhopige eigenaar te laten uitkopen.

De politie in Amsterdam-Noord zag volgens politiecommissaris Leen Schaap onlangs nog een groep Poolse krakers door het stadsdeel trekken, met kaarten in de hand van leegstaande panden. (BART VAN ZOELEN)