Kopje koffie

Een paar jaar geleden zat ik in Bodega Keyzer aan een tafeltje met Pierre Vinken toen een bekende ondernemer belde. Die wilde 'iets regelen'. Ik hoorde Pierre alleen maar zeggen: ''Waarom? Nee, ik doe dat niet buiten mijn bestuur om. Hoezo? Nee, dat lijkt me geen goed idee.''

Toen het gesprek was afgelopen, zei Pierre: ''Die man wilde iets regelen bij een kopje koffie.''

''Om wat voor bedrag ging het?'' vroeg ik.

''Een paar honderd miljoen,'' zei Pierre.

Waar het precies over ging, kan ik wel uitleggen, maar  dat neemt te veel ruimte in beslag. Het ging mij om die zin van de ondernemer: ''Zullen we eens een kopje drinken over...''

''Dat is natuurlijk corrupt,'' zei Pierre, ''maar de meeste dingen worden hier in Nederland geregeld via achterkamertjes en kopjes koffie.''

Het verschil tussen onze corruptie en de corruptie in Griekenland en Italië is dat wij weten dat we corrupt zijn, maar dat het in Griekenland en Italië deel is van het dagelijks leven.

Gisteren ontmoette ik een Griekse arts. Hij vertelde dat zijn patiënten altijd een envelopje met geld bij zich hadden en dat hij, als hij bijvoorbeeld naar een specialist moest, zelf ook zo'n envelopje met geld bij zich had.

Ik had er twee vragen over. Ten eerste: als mijn arts extra geld zou willen hebben, zou ik direct op zoek gaan naar een andere arts. Een arts die zo corrupt is, zal ook niet eerlijk zijn over mijn ziektebeeld. Hij zou mij vele keren terug kunnen laten keren, steeds met zo'n envelopje. Waarom blijven zijn patiënten komen?

Mijn tweede vraag was: als iedereen corrupt is, wie ken je dan gezag toe en wat is de waarde van dat gezag? Ik zou niemand meer vertrouwen, en in Griekenland is dat terecht gebleken.

Mijn Griekse vriend antwoordde schouderophalend: ''Wat is nu welbeschouwd het verschil tussen een taart die je van je patiënten krijgt of een paar euro's extra?''

De kopjekoffiecorruptie van die Bekende Ondernemer is misschien erger, maar wat ik destijds leerde, was dat iemand die niet corrupt is, zoals Pierre Vinken toen, meteen een voordeel had in de vervolgonderhandelingen.