Zwaardere dijk voor Waterland

18-11-08 11:27 uur

Dorpen tussen Amsterdam en Edam, zoals Durgerdam, moeten rekenen op gevolgen voor bebouwing. Foto ANP

AMSTERDAM - Over ruim twee jaar wil de provincie Noord-Holland beginnen met het versterken van de dijk tussen Edam en Amsterdam. Dat kan flinke gevolgen hebben voor pittoreske dorpen zoals Durgerdam.

Volgens gedeputeerde Rinske Kruisinga hoeft niemand voor een doorbraak te vrezen, maar voor de wettelijke veiligheidsnormen moet de dijk die Waterland beschermt tegen het water van het IJmeer en Markermeer, op zestien van de 29 kilometer verstevigd worden. Het moet de kans op een doorbraak verkleinen tot één keer in de tienduizend jaar. Maar vooral voor dorpen die dicht aan het water liggen, zoals Volendam en Durgerdam, kan dat een grote ingreep betekenen.

Leon Verraes van de Dorpsraad Durgerdam zegt dat de dijk die door het dorp slingert, heel hard aan verbetering toe is. ''Het is een brok klei op een veenlaag. De dijk schuift nu in z'n geheel heel langzaam naar beneden en bovendien is hij flink verzakt.''
Dat laatste zou het gevolg zijn van het vele vrachtverkeer. Zware trucks mogen er niets eens rijden, alleen wordt het verbod volgens de bewoners vaak overtreden. ''Wij springen wel eens voor zo'n vrachtwagen, maar zo'n chauffeur lacht je gewoon uit en de gemeente handhaaft niet. Maar wij hadden deze zomer maar liefst negen gaslekken in de leidingen die in de dijk liggen.''

Verraes zit net als andere Durgerdammers niet te wachten op vier jaar overlast als gevolg van een dijkversterking, maar denkt wel dat die nodig is. De vraag is alleen op welke manier het werk het beste kan worden gedaan. Kruisinga: ''Veiligheid staat voorop, maar het karakter van het cultuurhistorische gebied vinden we ook belangrijk. Daarom zoeken we op ieder stuk van de dijk naar een passende oplossing en willen we de beleving van de dijk zoveel mogelijk behouden.''

Dat betekent dat de dijk op sommige plaatsen aan de binnenkant versterkt wordt, soms gebeurt dat weer door maatregelen aan de waterzijde. Maar juist de dorpen die van historisch, landschappelijk en toeristisch belang zijn en op of langs de dijk - zelf een provinciaal monument - liggen, vormen een ingewikkeld probleem. De provincie sluit niet uit dat in sommige gevallen overgegaan kan worden tot sloop van woningen, ook al ziet Kruisinga dat alleen gebeuren als er 'echt geen andere mogelijkheid is'.

Het hoogheemraadschap onderzoekt de verschillende mogelijkheden die in Durgerdam gebruikt kunnen worden, maar die zijn volgens Verraes beperkt. ''Het slaan van een damwand in de dijk kan tot gevolg hebben dat de woningen verzakken.'' Omdat het verstevigen van de dijk aan de landzijde niet kan doordat de huizen van het lintdorp daar staan en het verankeren van de dijk in diepe en stevige grondlagen met nieuwe technieken heel erg duur is, blijft als een van de weinige opties over om simpelweg een nieuwe, hogere dijk, op tien meter afstand van de huidige, in het water aan te leggen. In Durgerdam kan dat gevolgen hebben voor een woning die nu buitendijks staat en de jachthaven. Bewoner Marc Kraijo vraagt zich bovendien af hoe hoog de dijk dan wordt en welke gevolgen dat voor het karakter van het dorp en het uitzicht zal hebben. ''Straks zitten we tegen een dijk aan te kijken.'' Maar volgens Verraes zal dat wel meevallen, hij ziet ook voordelen omdat de oude dijk dan deels afgegraven kan worden. ''Dan krijgen we eindelijk een bredere stoep.'' (JOOST ZONNEVELD)