Loonstijging twee jaar gelijk aan inflatie
26-03-09 11:41 uur
AMSTERDAM - De vakbonden leveren hun looneis van 3,5 procent in. In plaats hiervan zullen zij de komende twee jaar slechts een loonstijging ter hoogte van de inflatie vragen. Dat komt in de praktijk neer op ongeveer één procent.
Dit hebben de vakbonden en werkgevers vastgelegd in het Sociaal Akkoord.
De dure cao voor leraren, met flinke loonstijgingen, blijft wel gehandhaafd. Mogelijk leidt dit tot ontslagen onder leraren, omdat het rijk moet bezuinigen.
De lonen van de ambtenaren blijven nog even intact. Het kabinet zet zijn plan hen tot 2010 op de nullijn te houden weliswaar door, maar de vakbonden houden de vrijheid hogere salarissen te bedingen.
FNV-voorzitter Agnes Jongerius: ''Het kabinet boekt vanaf 2010 de nullijn voor ambtenaren in zijn begroting in. Wij worden echter niet via maatregelen beperkt daar in onderhandelingen meer van te maken.''
Werkgeversvoorzitter Bernard Wientjes van VNO/NCW vindt het 'uniek dat we daar, terwijl ons werkloosheidspercentage nog altijd het laagste van Europa is, met de bonden harde afspraken over hebben kunnen maken'.
Na het vakbondsaanbod tot loonmatiging heeft het kabinet zijn plan de lonen drie jaar te bevriezen van tafel gehaald. ''Behoud van werkgelegenheid is voor de vakbonden even belangrijk als behoud van koopkracht,'' zo motiveerde Jongerius gisteren de bereidheid van de bonden af te zien van de eerder gestelde looneis van 3,5 procent.
Loonmatiging is het belangrijkste offer dat de vakbonden brengen om ingrepen van het kabinet in de pensioenen en de AOW te voorkomen.
De vakcentrale FNV legt het bereikte loonakkoord over drie weken voor aan de leden. In een referendum mogen zij uitspreken of de looneis van 3,5 procent verlaten mag worden.
In het najaar onderzoeken de bonden met de werkgevers wat een 'verstandig loonbeleid' voor 2010. zal zijn.
De bonden geven de eerder geclaimde loonruimte van 3,5 procent niet op, maar willen slechts een deel aan loonsverhoging besteden: alleen een vergoeding voor de inflatie. Die beloopt volgend jaar naar schatting één procent.
''De rest van de loonruimte willen wij besteden aan verbetering van de pensioenen, aan het voorkomen van jeugdwerkloosheid en andere nuttige dingen,'' aldus Jongerius.
In ruil voor de loonmatiging ziet het kabinet af van looningrepen. Ook het openbreken van al afgesloten cao's is niet aan de orde. Verder stapt het kabinet af van het plan heffingen op te leggen aan ambtenaren die er in de cao flink op vooruit zijn gegaan.
De vakbeweging heeft nog een belangrijk punt binnengehaald: de stijging van de uitkeringen (zoals AOW, WAO en bijstand) blijft gekoppeld aan die van de lonen.
Jongerius: ''Ons uitgangspunt in de cao-onderhandelingen is koopkrachtbehoud voor alle werknemers en uitkeringen, zowel in de markt als in de collectieve sector.''
Voor het kabinet is deze koppeling, die in vorige crises nogal eens snel werd losgelaten, volgend jaar redelijk betaalbaar, als gevolg van de loonmatiging.
Sectoren die geld genoeg hebben om met hoge lonen personeel te lokken, zoals de ziekenhuizen, zullen van de FNV het verzoek krijgen pas op de plaats te maken, uit solidariteit met andere sectoren, beloofde Jongerius gisteren.
De werkgevers garanderen schoolverlaters met een diploma, die binnen drie maanden geen baan vinden, een stageplaats. (MARC LAAN)