Grote steden op bres voor koopzondag

09-01-09 10:58 uur

Gezellig winkelen in de binnenstad van Amsterdam. Foto Juan Vrijdag

AMSTERDAM - Al twaalf jaar zijn de winkels in Amsterdam-Centrum en het Museumkwartier open op zondag. Daaraan wil minister Maria van der Hoeven van Economische Zaken een einde maken. Zij wil het aantal koopzondagen verminderen tot twaalf per jaar.

Deze week trokken wethouders van de vier grote steden naar Den Haag, om de bewindsvrouw op andere gedachten te brengen. De stadsbesturen zien niets in de plannen van de CDA-minister. Zij vrezen dat grote winkelcentra buiten het stadshart nog maar twaalf zondagen per jaar open mogen.

Mochten de plannen van minister Van der Hoeven doorgaan, dan zal de gemeente Den Haag niet optreden, zegt wethouder Henk Kool (PvdA). ''Dan kijk ik op zondag de andere kant op. De winkels in de binnenstad van Den Haag gaan niet op slot.''

Zo ver wil Amsterdam niet gaan, laat wethouder Lodewijk Asscher (PvdA) weten. ''Maar dit is geen goed plan, niet voor ondernemers en niet voor consumenten.''

Ook Asschers PvdA-collega in Rotterdam hoopt op het gezonde verstand. ''Ik verwacht dat de Kamer bij zinnen komt en dit wangedrocht intrekt. Dit is een politiek spel van de ChristenUnie om haar kleine achterban tegemoet te komen. CDA en PvdA moeten leiderschap tonen en zeggen: 'Dit kan niet'.

Zo vreest de Rotterdamse wethouder Dominic Schrijer dat de extra koopzondagen in winkelcentrum Alexandrium, en in de wijken Delfshaven, Het Oude Noorden en Feyenoord het loodje leggen. Volgens de plannen van de minister moeten die wijken straks omschrijven waarom ze toeristisch gebied zijn, en dus meer dan twaalf keer per jaar op zondag open mogen. De wijken kunnen moeilijk een toeristische trekpleister heten.

''Het is de vraag of de zondagsopenstelling daar overeind blijft. Maar recreatief winkelen is in grote steden juist onderdeel van de cultuur. Dit is een stap terug in de tijd.''

Minister Van der Hoeven wil dat alleen steden met 'substantieel toerisme' voortaan meer dan twaalf koopzondagen mogen aanwijzen. Het winkelen zelf mag niet de reden zijn van het 'toerisme'.

De steden zijn fel tegenstander van beperking. Zij willen de regels juist versoepelen en zelf kunnen beslissen hoeveel koopzondagen ze organiseren.

De Vereniging Nederlandse Gemeenten pleitte dit najaar al voor het schrappen van toerisme als eis voor koopzondagen. ''Steden zijn mans genoeg te bepalen of de winkels op zondag open mogen of niet. Daar heb ik 'moeder Maria' niet voor nodig,'' zegt de Haagse wethouder Kool. Volgens Kool gaan de strengere regels Nederland tienduizend banen kosten. ''We staan vlak voor een economische crisis, dan moet je geen beperkende maatregelen opleggen.

Zijn Rotterdamse collega Schrijer van de PvdA spaart zijn eigen partij niet. ''Ik heb de indruk dat de Tweede Kamer zich in slaap heeft laten sussen met het verhaal dat het allemaal wel meevalt. Maar onze juristen zeggen dat dit wetsvoorstel vergaande consequenties heeft.

Minister Van der Hoeven kan niet zeggen hoe haar nieuwe regels uitpakken voor winkelcentra buiten de binnensteden. ''Ik ken de precieze situaties niet. In elk geval is het niet verkeerd dat gemeenten eens goed gaan nadenken over wat ze willen met hun binnenstad en het winkelbestand. Als mensen naar een grote mall aan de rand van Tilburg gaan, blijft het in de binnenstad stil. Is dat goed?''

De minister vindt dat de regels voor koopzondagen tegenwicht bieden aan de pleitbezorgers van een 24-uurs economie. ''Mijn moeder was als winkelmeisje dagelijks actief van acht uur 's ochtends tot negen uur 's avonds. Dat is niet voor niets teruggedraaid. We moeten niet terug willen naar vroeger. In de VS zijn veel winkels 24 uur per dag open. Daar zie je 's nachts geen klant lopen. Willen we dat in Nederland?'' (HET PAROOL)