Leider (m) worstelt met vrouw

Glad ijs heet het boek van Annemarie van Iren en Lizzy Venekamp over sekseverschillen op de werkvloer. Mannen willen graag goed met vrouwen omgaan, maar weten niet hoe.

Moederschap zien ze als gebrek aan ambitie. Eerlijkheid wordt aangezien voor onzekerheid en het uitspreken van waardering doen mannen niet. 'De bal ligt bij de mannen', zegt consultant Annemarie van Iren, gespecialiseerd in man-vrouwverhoudingen op de werkvloer.

'Een bedrijf begint vaak goed. Het aantal mannen en vrouwen wordt gelijk verdeeld, maar je ziet dat na vier jaar 35 procent van de vrouwen in het bedrijf is verdwenen. Dat is geen toeval. Vrouwen groeien moeilijk door.' Van Iren schreef met Lizzy Venekamp, directeur van adviesbedrijf Opportunity Advies, het boek Op glad ijs, dat zij vorige week presenteerden in het bijzijn van ruim vijftig topvrouwen. Voor de gelegenheid gaven zij hun een korte vooroordelentraining mee, want, zo menen zij, vooraannames zijn de wortel van alle kwaad in bedrijven.

Geen houding
Op glad ijs heet het boek, want omgaan met sekseverschillen op de werkvloer is je op glad ijs begeven. Mannen weten zich geen houding te geven in de zakelijke omgang met vrouwen. Ze willen het graag goed doen maar weten niet hoe en worden dan te omzichtig, gaan zelf invullen en geven het uiteindelijk op. Zo wordt vrouwelijk talent niet herkend en belandt het ongebruikt in de vuilnisbak. 'Alsof je na vier jaar een Rolls Royce uitzwaait', noemt Lizzy Venekamp de uitval van getalenteerde vrouwen.

In het pand van advocatenbureau Clifford Change in hartje Amsterdam zitten de topvrouwen bij elkaar, een handvol mannen in hun kielzog.
Angelien van Boxtel, afdelingshoofd bij Rijkswaterstaat: 'Alles wat ik kan leren over vrouwelijk talent is meegenomen. Rijkswaterstaat is een mannenwereld en je daarin staande houden kan erg vermoeiend zijn.'
De aanwezige mannen zijn bereid te leren. David Hulsenbek, HR-directeur Nederland bij adviesbureau Accenture: 'Het is een illusie te denken dat je sekseverschillen helemaal kunt begrijpen. Wij zien dat feminien leiderschap ook voordelen heeft en streven ernaar dat vrouwen in ieder geval een kwart van de topfuncties bezetten.'

Acteurs
Een typisch gesprek tussen een leidinggevende man en een ondergeschikte vrouw wordt nagespeeld door twee acteurs. De vrouw krijgt een baan in New York aangeboden door haar baas, die duidelijk worstelt haar gezin ter sprake te brengen. 'Dat gaat natuurlijk lastig worden met de kinderen', hakkelt de man. De vrouw stamelt terug dat dat al in kannen en kruiken is, echt, het is geen probleem, maar denkt hij soms dat zij dat niet zou kunnen regelen en combineren? En als ze een man was geweest, dan was hij er toch niet eens over begonnen? Kortom, communicatie tussen mannen en vrouwen op de werkvloer gaat gepaard met ongemakkelijkheid, volgens de adviseurs.

'Vooral het onderwerp kinderen is een taboe' zegt Van Iren. 'De nagespeelde scène is echt gebeurd. De vrouw kreeg die baan uiteindelijk niet. Dat kwam puur en alleen door aannames. Ze waren beiden niet in staat helder met elkaar te communiceren.'

De aanwezigen gaan in gesprek over de gespeelde scène. 'Complimenten moeten jullie geven', geeft een van de succesvrouwen de mannen mee. 'Waardering uitspreken!'

Stroef
'Logisch dat het gesprek wat stroef loopt', zegt een van de mannelijke bezoekers van de training. De man is de baas, daar praat je op een andere manier mee. Een mooi voorbeeld van het typische piramidedenken van de man, vinden Van Iren en Venekamp. 'Een man denkt in hiërarchie, een vrouw denkt in competenties.'

Niemand is fout, benadrukt Van Iren, maar er valt de mannen nog veel te leren. 'Maar vrouwen moeten ook proberen de mannen te overtuigen van hun eigen kunnen.

(Door: Elise Vermeeren)